FARUK ERDEM

Milyonlarca emekli ve memurun gözü 3 Ocak'ta açıklanacak aralık enflasyonunda olacak. Yarın aynı zamanda yılsonu enflasyon oranını da öğrenmiş olacağız. Ortaya çıkacak rakam sadece emeklileri ve memurları değil, işçisinden engellisine, hastasına bakandan, 65 yaş ödeneği alana kadar milyonlarca vatandaşı ilgilendirecek. Peki maaşlar nasıl değişecek? İşte bütün soruların cevapları...
Enflasyon rakamları kimi nasıl etkiliyor?
Açıklanacak yıl sonu enflasyonuna göre belli olacak 6 aylık oran SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin enflasyon artışını ortaya koyacak. Memurlar ve memur emeklileri ise 6 aylık orana göre fark alacak. Memurlar ve memur emeklileri ayrıca yüzde 6 toplu sözleşme artışından faydalanacak. Sosyal yardım alanlar (engelli aylığı, evde bakım parası, 65 yaş ödeneği gibi) memur maaş artışına göre zam alacak.



Oranlar nasıl uygulanacak?
SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin kök (net) maaşlarına oran direkt uygulanacak. Çıkan rakama yüzde 4 ek ödeme eklenecek. Memurlar ve memur emeklileri ise temmuzdaki yüzde 10 toplu sözleşme artışının üzerinde oluşacak farkı alacaklar. Ayrıca yüzde 6 toplu sözleşme eklenecek.
Emekliler ve memurlar için hangi artış gündemde?
6 aylık enflasyon verisiyle ilgili birkaç alternatif var. Merkez Bankası'nın öngörüsü yüzde 44. Üst bandı ise yüzde 46. Piyasa katılımcıları anketinde ise yüzde 45.28. Buna göre 6 aylık enflasyonun yüzde 15-17 çıkması bekleniyor.
Enflasyon artışı değişir mi?
Emekliler ve memurlar açısından iki ayrı artış gündemde. Enflasyon artışından sonra eğer karar verilirse refah payı ve oran eşitleme gündeme gelecek. Memurlar ve memur emeklilerinin daha düşük kalan oranları SSK ve Bağ-Kur'lular ile eşitlenebilir. Geçtiğimiz ocakta bu uygulama yapılmıştı. Ayrıca her iki kesime de bir refah payı eklenerek yüzde 15-17'den yüzde 20'lere yükseltilebilir.



Yeni maaşlar ne zaman ödenecek?
Emekliler ve memurların yeni maaşları ocak ayı ile birlikte ödeniyor. SSK ve Bağ-Kur emeklileri ayın 17'si ile 25'i arasında zamlı maaşlarını alacak. Emekli Sandığı emeklileri ayın 1'i ile 3'ü arasında eski maaşlarını alırken ay içinde farklar yatacak. Memurlar ise Ocak 15 itibarıyla zamlı maaş alacak.
Yeni aylıklar ne kadar geçerli?
Ocak ayı ile birlikte başlayacak yeni aylıklar temmuza kadar uygulanacak. Temmuzda oluşacak yeni 6 aylık enflasyona göre emekli ve memurlara tekrar artış yapılacak.
Dul ve yetim maaşları artacak mı?
Emeklilere yapılan artışlar aynı şekilde dul ve yetim maaşı alanlara da yansıyacak. Vefat eden sigortalı hangi kurumda ise o kuruma yapılan artış aynı şekilde yansıyacak.



ASGARİ ÜCRET BAŞLADI
Yeni asgari ücret ne zaman ödenecek?
Aralık ayında belirlenen asgari ücret 1 Ocak'tan itibaren geçerli. Maaşını peşin alanlara yeni ücret ay başında ödenecek. Peşin almayanlar şubatta yeni ücretlerini alacak.
Diğer ödemeler ne zaman değişecek?
Asgari ücretin belirlediği, işsizlik parası, rapor ödemeleri, borçlanmalar gibi hesaplamalar artık 1 Ocak'tan sonra yeni rakam üzerinden yapılacak.

YENİ TABAN MAAŞ GELİYOR
Taban maaş kaç lira olacak?
Düşük emekli maaşlarına uygulanan taban aylık da ocakta artacak. 12.500 TL olarak uygulanan aylığın 14.500-15.000 TL olması bekleniyor.
Taban aylık nasıl uygulanacak?
Emeklilerin maaşlarına yapılacak enflasyon artışı ve ek ödeme sonrası çıkan rakama bakılacak. Bu rakam belirlenen taban maaştan düşük ise seyyanen ödeme ile tamamlanacak.