Tel Aviv'de hayal kırıklığı: İsrail ve ABD arasında büyük çatlak! Netanyahu'nun o planına Trump'tan ret!

The New York Times'ın aktardığı ve İsrail'in geçtiğimiz aylarda şekillendirdiği gizli askeri planlara göre, ülke işgal güçleri mayıs ayında İran'ın nükleer tesislerine yönelik kapsamlı bir saldırı başlatmaya hazırlanıyordu. Planın amacı, Tahran'ın nükleer silah üretme kapasitesini en az bir yıl geriletmekti.

The New York Times ekran görüntüsü

Ancak İsrail'in bu saldırı planının en kritik detayı, ABD'nin askeri desteği olmadan bu operasyonun başarı şansının neredeyse sıfır olmasıydı. İsrail, hem operasyonun hava saldırısı ayağında Amerikan bombardıman uçaklarının desteğini, hem de İran'ın olası misillemesine karşı savunmada ABD'nin desteğini şart görüyordu.

TRUMP'IN KARARI: DİPLOMASİYİ SEÇTİ, NETANYAHU HAYAL KIRIKLIĞINA UĞRADI

The New York Times'ın haberine göre, Başkan Trump, İsrail'in bu planını haftalar süren tartışmaların ardından reddetti. Trump, İran'a askeri müdahaleye kapıyı kapatarak, nükleer programın sınırlandırılması için diplomatik müzakerelere öncelik verilmesini kararlaştırdı.

Trump, daha önce Obama döneminde imzalanan İran Nükleer Anlaşması'nı yırtıp atmıştı. Ancak ikinci döneminde, Orta Doğu'da yeni bir savaş riskinden kaçınmak için Tahran'la yeniden müzakere masasına oturmayı tercih etti. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise bu karardan büyük rahatsızlık duydu.

ABD Başkanı Trump, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun ABD'ye gerçekleştirdiği son ziyarette İran'la görüşmelerin yapılacağını duyurdu. (New York Times)

Netanyahu, 7 Nisan'da Washington'a giderek Trump'la Oval Ofis'te kritik bir görüşme yaptı. Görüşme sonrası Netanyahu, İsrail'in İran'a yönelik olası bir saldırısında ABD'nin bizzat sahada yer alması gerektiğini ima etti. Fakat Trump, Netanyahu'ya ABD'nin askeri bir saldırıyı şimdilik desteklemeyeceğini açıkça ifade etti.

BEYAZ SARAY'DA İSRAİL'E ŞÜPHEYLE BAKAN İSİMLER

The New York Times'ın aktardığına göre, Trump yönetimi içinde de bu konuda ciddi görüş ayrılıkları yaşandı. Ulusal İstihbarat Direktörü Tulsi Gabbard, saldırının büyük bir bölgesel savaşı tetikleyebileceği uyarısında bulunarak İsrail planına karşı çıktı.

Geçtiğimiz hafta düzenlenen kabine toplantısında konuşan Ulusal İstihbarat Direktörü Tulsi Gabbard. (The New York Times)

Aynı toplantılarda Trump'ın başdanışmanları Susie Wiles, Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Başkan Yardımcısı JD Vance de saldırının risklerine dikkat çekti.

Hatta İsrail'in planını başlangıçta desteklemeye daha sıcak bakan isimlerden biri olan Ulusal Güvenlik Danışmanı Michael Waltz bile, saldırının başarı şansı konusunda şüpheye düştü.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Savunma Bakanı Pete Hegseth ve Ulusal Güvenlik Direktöri Michael Waltz (AFP)

NETANYAHU'NUN BASKISI VE ABD'NİN HAZIRLIKLARI: KARAR MASADA DEĞİŞTİ

İsrail tarafı, ABD'den beklediği askeri desteği almak için bastırdı. İsrail işgal güçleri, planın bir parçası olarak ABD bombardıman uçaklarının ve savunma sistemlerinin desteğini şart koştu. Amerikan ordusu, bölgeye ek Patriot ve THAAD hava savunma sistemleri, B-2 bombardıman uçakları ve uçak gemileri gönderdi.

30 bin poundluk sığınak delici bombalar taşıyabilen Amerikan B-2 gizli bombardıman uçaklarının kullanılması, İran'a yönelik herhangi bir saldırıyı kolaylaştıracaktır. (AFP)

Görünüşte bu askeri hareketlilik, Yemen'deki İran destekli Husi militanlara karşı yapılıyor gibi gösterilse de, The New York Times'a konuşan kaynaklar, hazırlıkların aslında İsrail'in İran operasyonu için de planlandığını belirtti.

Carl Vinson uçak gemisi, Yemen'deki Husi isyancılarına karşı operasyonlar için Pasifik'ten Arap Denizi'ne yeniden konumlandırıldı, ayrıca potansiyel olarak İran'a yönelik bir İsrail saldırısını desteklemek için de kullanıldı. (AFP)

New York Times'ın aktardığına göre son karar Trump'a aitti. İsrail planlarının masaya konduğu toplantılar sırasında Trump, diplomatik seçeneğe ağırlık verilmesi yönünde kararını netleştirdi. Aylarca süren gerilimli istişarelerin ardından Netanyahu'nun operasyon için Washington'dan beklediği yeşil ışık gelmedi.

İRAN CEPHESİ: TANSİYON YÜKSEK, SAVAŞ İSTEMİYORUZ MESAJI

İran ise bu süreçte diplomasiye kapıyı araladı. Trump'ın gönderdiği doğrudan müzakere teklifini reddeden İran lideri Ayetullah Ali Hamaney, daha sonra dolaylı görüşmelere sıcak bakabileceklerini sinyali verdi. İran Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Muhammed Bakıri, "Savaştan yana değiliz, krizi diplomasiyle çözmek istiyoruz; ancak egemenliğimiz saldırıya uğrarsa, yanıtımız çok sert olur." diyerek olası bir saldırının sonuçlarının ağır olacağını vurguladı.

THE NEW YORK TIMES: İTTİFAKTA ÇATLAK, İSTİHBARAT OYUNLARI DEVREDE

The New York Times'ın haberinde, Netanyahu'nun, Trump yönetiminin desteğini alamayınca yeniden daha fazla sabotaj ve suikast odaklı 'örtülü operasyonlara' yöneldiği belirtiliyor. Bu operasyonlar, İran'ın nükleer programını yavaşlatsa da tamamen durduramıyor.

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (AFP)

Habere göre İsrail, İran'ın dağların altındaki tesislerini hedef almak için ABD'nin elindeki en büyük konvansiyonel bombaya —30 bin librelik "bunker buster" bombaya— erişim talep etti, ancak bu isteği de Washington tarafından geri çevrildi.

SONUÇ: ABD-İSRAİL İLİŞKİLERİNDE GÜVEN KRİZİ KAPIDA MI?

Bu gelişmeler, İsrail ile ABD arasında İran konusunda uzun zamandır süregelen iş birliğinin ciddi bir sınavdan geçtiğini ortaya koyuyor. Trump'ın İsrail'e, en hassas güvenlik meselesinde 'şimdilik hayır' demesi, iki ülke arasındaki askeri ittifakta İsrail'in aleyhine bir durumun kapısını aralıyor.

Netanyahu'nun daha fazla yalnız kalması, bölgedeki tansiyonu düşürecek mi yoksa İsrail, ABD'siz bir saldırı riskini göze alacak mı? Yanıt, önümüzdeki haftalarda ortaya çıkacak.

Nükleer silaha sahip olamaz

Trumptan İranla müzakere açıklaması