Çocuklara dijital sömürü kuşatması! Uzmanlardan yasal önlem çağrısı: “Algoritmalar ruh sağlığını bozuyor”

Dünya, devasa bir dijital kuşatmayla karşı karşıya. Denetimsiz sosyal medya platformları, özellikle çocukları ve geleceğimizi tehdit etmeye devam ediyor.

Evlerimizin içine kadar giren bu büyük tehlikeye karşı dijital alanlardaki denetimsizliğin yasal bir zemine oturtulması gerekiyor.

ATV Haber'in hazırladığı özel dosya haberde, sosyal medya devlerinin denetim tanımayan tavrı ve çocuklar üzerindeki etkileri tüm yönleriyle mercek altına alındı.

SANAL KUŞATMAYA KARŞI FELAKETİN RAPORU

Sanal kuşatmanın boyutunu ortaya koyan veriler, tehlikenin ulaştığı noktayı bir kez daha gözler önüne serdi. Akademisyenler, sanatçılar ve Türkiye Yazarlar Birliği tarafından hazırlanan raporda çözüm önerileri sıralanırken aile ve evlilik üzerindeki tahribattan insanı makineleştirmeye çalışan sistemlere kadar pek çok kritik veriye yer verildi.

Dijital iletişim uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, kullanıcıların farkında olmadan platformlarda daha uzun süre kalmaya yönlendirildiğine dikkat çekti.

Klinik psikolog Rukiye Karaköse ise dijital sömürünün çocukların duygularının ve dikkatlerinin sistematik biçimde kullanılmasına dönüştüğünü belirterek bunun dikkat dağınıklığı, uykusuzluk ve anksiyete gibi psikolojik sorunlara yol açabildiğini ifade etti.

ALGORİTMALARIN HEDEFİNDE ÇOCUKLAR VAR

Meta gibi büyük platformlarda algoritmaların kullanıcıların zayıf noktalarını hedef alacak şekilde oluşturulduğu belirtilirken, bu sistemlerin beyindeki dopamin döngüsünü tetiklediği vurgulandı.

Dosya haberde, dijital sömürünün tescillendiği emsal bir ceza kapsamında Meta'ya yönelik yaptırımın nedenleri arasında algoritmaların çocukların ruh sağlığı üzerindeki etkisinin de bulunduğuna dikkat çekildi.

Çocuklara özellikle belirli saatlerde gönderilen bildirimlerin teknoloji bağımlılığını artırabildiği ifade edildi. Prof. Dr. Ali Murat Kırık, söz konusu kararın sosyal medya şirketlerinin yalnızca paylaşılan içeriklerden değil, kullanıcıları platformda tutmak için kullandıkları sistemlerden de sorumlu tutulabileceğini ortaya koyması açısından kritik olduğunu belirtti.

AİLELERE KRİTİK UYARI: TABİAT BOŞLUK KABUL ETMEZ

Dijital dünyadaki kontrolsüzlüğe karşı en büyük görevlerden biri de ailelere düşüyor. Klinik psikolog Rukiye Karaköse, anne ve babaların sosyal medyada fazla zaman geçirmesi ve çocuklara sağlıklı haz kaynakları sunamaması durumunda çocukların oluşan boşluğu dijital mecralarla doldurabileceğine dikkat çekti.

Dosya haberde aktarılan bilgilere göre, Meta, aldığı bu cezanın ardından 18 yaş altı kullanıcılara yönelik bildirim kısıtlamasına tabi tutuldu. Dev şirket, okul döneminde hafta içi 08.00-15.00 ve gece 22.00-07.00 saatleri arasında bildirim gönderemeyecek.

DURMA NOKTASI OLMAYAN BİR DÜNYA

Platformların kullanıcıları içeride tutmak için kullandığı teknikler de dikkat çekiyor. Prof. Dr. Ali Murat Kırık, sonsuz kaydırma özelliğiyle kullanıcıya durma noktası bırakılmadığını, otomatik oynatma sayesinde bir içerik biter bitmez diğerinin başladığını belirtti.

Haberde, aşırı ekran süresinin beynin kimyasını ve dopamin döngüsünü etkilediğine dikkat çekilirken, çözümün yasaklamaktan ziyade doğru yönlendirmeden geçtiği vurgulandı.

Klinik psikolog Rukiye Karaköse ise ebeveynlere, dijital ortamların barındırdığı riskler konusunda çocuklarla açık, dürüst ve samimi iletişim kurulması, evde dijital sınırların net biçimde belirlenmesi ve birlikte ekransız zaman geçirilmesi çağrısında bulundu.