YAYIN İLKELERİ
A Haber ve http://ahaber.com.tr ; haberi, kamuoyunun doğru bilgilenme hakkına karşı bir yükümlülük olarak görür. Bu sayfa; haber toplama, doğrulama, yazma, yayımlama ve güncelleme aşamalarında editoryal kadromuzun uymakla yükümlü olduğu ilkelerin açık beyanıdır. Bu ilkeler; Türkiye Cumhuriyeti basın hukukuna, Basın Meslek İlkeleri'ne ve evrensel gazetecilik standartlarına uygun biçimde şekillendirilmiştir.
1. Doğruluk ve Teyit
-
Haberin yayına alınmasının ön şartı, en az iki bağımsız kaynaktan doğrulamadır. Tek kaynağa dayanan haberler, yalnızca kaynak birinci derecede yetkili resmî makamsa ve kaynağın açıkça belirtilmesi durumunda yayına girer.
-
Henüz doğrulanmamış iddialar, "iddia edildi", "öne sürüldü" gibi kesinlik içermeyen yapılarla verilir; doğrulama tamamlandığında haber güncellenir ve güncelleme tarihi açıkça belirtilir.
-
Hız uğruna doğruluktan ödün verilmez. "Önce teyit, sonra yayın" kuralı haber odamızın temel disiplinidir.
-
Sosyal medyadan elde edilen görüntü, fotoğraf veya iddialar; kaynağı, zamanı ve bağlamı teyit edilmeden yayımlanmaz.
2. Tarafsızlık ve Denge
-
Uluslararası haberlerde — özellikle savaş, istihbarat ve diplomasi eksenli gelişmelerde — tek bir merkezin anlatısına bağlı kalınmaz; olayın farklı jeopolitik perspektiflerden nasıl göründüğü de habere yansıtılır.
-
Yorum ile haber birbirinden ayrıştırılır. Köşe yazıları, analizler ve değerlendirmeler; haber metinlerinden açıkça ayırt edilebilecek biçimde işaretlenir.
3. Kaynak Kullanımı ve Şeffaflık
-
Açık kaynaklar; kişi, kurum veya belge adıyla haberde açıkça gösterilir.
-
İsimsiz kaynak kullanımı istisnai bir yöntemdir ve ayrı bir politikayla düzenlenmiştir; ayrıntılar için /isimsiz-kaynak-politikasi sayfasına bakılmalıdır.
-
Başka bir yayın kuruluşundan alınan haberler, kaynağı gösterilmeden yayımlanmaz. Alıntı oranı, Basın Meslek İlkeleri'nin öngördüğü sınırları aşmaz.
-
Yapay zekâ araçlarıyla üretilen metin, görsel veya ses parçaları; editöryel gözetim olmaksızın yayımlanmaz ve yayımlandığında içeriğin yapay zekâ destekli üretildiği okura bildirilir.
4. Düzeltme, Tekzip ve Güncelleme Hakkı
-
Hata, eksik veya yanlış bilgilendirme tespit edildiğinde; haber vakit geçirmeden düzeltilir, düzeltmenin yapıldığı ve nedeni haberin sonunda belirtilir.
-
Haberde adı geçen kişi veya kurumların Türk basın hukukundan doğan tekzip hakkı; ilgili mevzuatın öngördüğü sürede eksiksiz biçimde işletilir.
-
"Son güncelleme" bilgisi, içeriği güncellenen her haberde görünür biçimde yer alır.
5. Özel Hayatın Gizliliği
-
Haberin kamu yararı içermediği durumlarda kişilerin özel hayatı, sağlık durumu, aile ilişkileri gibi kişisel veriler içeren konular haber yapılmaz.
-
Kamuoyunu ilgilendiren kişiler (kamu görevlileri, seçilmiş temsilciler, yöneticiler) hakkında yapılan haberlerde dahi, kamu yararı ile özel hayat arasındaki ince çizgi editöryal olarak tartışılır.
6. Çocukların Korunması
-
Çocuklar; suça sürüklenmiş, mağdur, tanık ya da haberin herhangi bir öznesi olsun — tam adı, yüzü ve kimliği açığa çıkacak biçimde yayımlanmaz.
-
Çocuklara ilişkin görseller bulanıklaştırma, yüz kapatma ve kimlik gizleme teknikleriyle yayına hazırlanır; mümkünse çocuğun doğrudan görseli yerine bağlam veren haber görselleri tercih edilir.
-
Çocukların ifadelerine dayanan haberlerde, çocuğun ebeveynleri veya yasal temsilcilerinin bilgisi aranır.
7. İntihar, Şiddet ve Hassas İçerik
-
İntihar haberleri Dünya Sağlık Örgütü'nün medya rehberine uygun biçimde ele alınır; yöntem, yer ve taklit riskini artıracak ayrıntılar yayımlanmaz.
-
Şiddet görüntüleri; haber değeri kesinlikle gerektiriyorsa ve okuru önceden uyaran bir çerçeveyle yayımlanır. Bedensel yaralanma, ölüm anı ve kan içeren ayrıntılı görseller doğrudan yayımlanmaz.
8. Nefret Söylemi ve Ayrımcılık
-
Etnik köken, din, mezhep, cinsiyet, engellilik, yaş ve sağlık durumu gibi nitelikler üzerinden ayrımcı, ötekileştirici ya da nefret söylemi içeren ifadeler haberde yer almaz.
-
Haberde bu türden bir söylemin aktarılması gerekiyorsa (örneğin bir açıklamanın haberleştirilmesi), söylemin nefret söylemi olduğu editöryal çerçevede açıkça belirtilir.
9. Çıkar Çatışmasının Önlenmesi
-
Haber kadromuz, haberini yaptığı kurum, şirket veya kişiyle mesleki ilişki dışında bir çıkar ilişkisi içinde olamaz.
-
Reklam, sponsorluk ve tanıtım içerikleri; editoryal haberden görsel ve metinsel olarak açıkça ayrıştırılır; bu içerikler "reklam", "tanıtım" veya "iş birliği" etiketiyle işaretlenir.
-
Editoryal karar süreçleri; reklam, pazarlama ve kurumsal iletişim birimlerinden bağımsızdır.
10. Görsel, Ses ve Video Bütünlüğü
-
Fotoğraflar ve videolar; haberin bağlamını değiştirecek biçimde kırpılmaz, montajlanmaz ve dijital olarak manipüle edilmez.
-
Arşiv görseli kullanıldığında "arşiv", temsili görsel kullanıldığında "temsili" ibaresi görsel üzerinde ya da altyazıda yer alır.
-
Yapay zekâ ile üretilmiş veya derin biçimde değiştirilmiş görsel ve ses içerikleri; haberleştirilme amacı dışında — gerçek olaymış gibi — yayımlanmaz. Böyle bir içerik haber konusu ise, yapay zekâ ürünü olduğu açıkça bildirilir.
11. Yapay Zekâ Kullanım Politikası
-
A Haber haber odasında yapay zekâ; editöryal yargı yerine geçen değil, onu destekleyen bir araç olarak konumlandırılır. Çeviri, özetleme, veri analizi ve arşiv taramasında yapay zekâdan yararlanılabilir.
-
Haberin tamamı yapay zekâ tarafından üretilmez; her haberde editöryal gözetim ve insan onayı esastır.
-
Yapay zekâ ile üretilmiş görsel içerikler yalnızca illüstratif (temsili) amaçla ve bu açıkça işaretlenerek kullanılır.
12. Okurla Diyalog
-
Yorum, geri bildirim ve düzeltme talepleri editoryal ekibe ulaştırılır; haklı bulunan taleplerde gereği yapılır.
-
Nefret söylemi, kişisel hakaret, şiddet çağrısı ve yasadışı içerik barındıran yorumlar yayımlanmaz.
-
Okurla ilişki; tek yönlü bir duyuru değil, karşılıklı sorumluluğa dayalı bir iletişim biçimi olarak görülür.