OSMAN İMECE

Son dönemde İstanbul'daki 6,2 ve sonrasında peş peşe yaşanan 4'ün üzerindeki artçı depremler kent sakinlerini yeniden korku ve paniğe sevk etti.

Bir yanda deprem gerçeğini kabullenme çabası, diğer yanda artçı sarsıntı korkusuyla baş etme mücadelesi...

Peki, bu süreçte psikolojik dayanıklılığımızı nasıl koruyabiliriz?

Uzman Klinik Psikolog Aylin Kaşko ile deprem sonrası kaygı yönetimi ve çözüm önerilerini konuştuk.

*****

Deprem sonrası yoğun kaygı ve korkuyla nasıl baş edebiliriz?

"Kaygı, korku ve gerginlik hissetmek son derece normal.

Ben de aynı duyguları yaşıyorum. Öncelikle bu hisleri yakınlarınızla paylaşın.

İleri seviyede rahatsızlık hissediyorsanız psikolojik destek alın.

Deprem kaçınılmaz bir gerçek; bu yüzden bina güçlendirme,

acil çanta hazırlama gibi önlemleri alıp hayata devam etmek şart.

Sosyal medyadaki bilgi kirliliğine değil, uzmanlara kulak verin."

Belirsizlik ve artçı sarsıntı korkusu psikolojimizi nasıl etkiler?

"Deprem soyut ve 'her an olabilir' hissi, beklenti anksiyetesini tetikliyor.

Avizenin sallanması bile 'Deprem mi?' sorusuna dönüşebiliyor.

Bu durum stresi yönetememe hâline yol açabilir.

Çözüm, endişeleri sevdiklerinizle paylaşmak ve depremi

bir doğal afet olarak kabullenmek.

Nefes egzersizleri veya ense köküne buz uygulaması gibi fiziksel teknikler de işe yarar."

Çocuklara deprem nasıl anlatılmalı?

"Çocuklarla sürekli iletişimde kalın, fiziksel teması artırın.

"Bir şey yok, hepsi geçti, hiçbir şey olmayacak" şeklinde gerçekçi olmayan söylemler yerine

"Evet çok korktun biliyorum, ben de seninle aynı duyguları yaşıyorum.

Deprem bir doğal afet ve belirsiz bir süreç olduğundan kaygı hissetmen çok normal,

belki birkaç kere daha olacak ama önlem alırsak süreci en sağlıklı şekilde atlatabiliriz..."

gibi cümlelerle çocuğa hem doğruyu söyleyip hem de rahatlamasına yardımcı olmamız mümkün.

Ve en önemlisi yemek-uyku-ders çalışma-oyun oynama gibi eski rutinlerinize geri dönerek çocukta devamlılık duygusunu destekleyin.

Uyku ve iştah sorunları için ne yapmalı?

"İlk hafta kendinize şefkat gösterin. Uykuya geçişi kolaylaştıracak bitki çayları veya melatonin takviyesi deneyebilirsiniz.

Rahatlatıcı müzikler dinlemek, yoga ya da namaz gibi ibadetler uykuya geçişi kolaylaştıracağından tercih edilmesinde fayda vardır.

Telefonu yatmadan bir saat önce bırakın. İştah kaybında hafif, proteinli beslenin.

Bu önlemlere rağmen sorun sürüyorsa uzmana başvurun."

Toplumsal dayanışmanın rolü nedir?

"Doğal afetler tabiatları itibariyle toplumsal olgulardır; toplum olarak aynı anda aynı duyguları, aynı olumsuz süreçleri birlikte deneyimlediğimizden yaralarımızı sarma konusunda da toplumsal bilinç oluşturmak oldukça mühimdir. Deprem, toplumsal bir travma olduğu için aynı duyguları paylaşan insanlarla dayanışmak yalnızlık hissini azaltır.

****

Son söz!

Deprem korkusuyla yaşamak, hem bireysel hem toplumsal bir sınav bizim için.

Deprem ülkesi olduğumuzu bilerek yaşamak önemli.

Ancak tedbir alarak, bilinçlenerek ve dayanışarak bu süreci yönetmek mümkün.

Unutmayalım: Kaygıyı azaltmanın ilk adımı, onu konuşabilmekten geçer.