Maymun çiçeği virüsünün belirtileri nelerdir? Ölüm riski düşük ama çok acı çektiriyor | Maymun çiçeğinin iyileşme süreci ne kadar?
En son komşu Yunanistan'da da bir İngiliz turistte görülmesiyle kapımıza dayanan maymun çiçeği virüsünün yayılımı dünyayı endişelendiriyor. 1970’de Afrika’da ilk kez bir insanda tespit edilen hayvan kaynaklı virüsün aslında yarım asırlık geçmişi var. Şu an Avrupa’da birden bire nasıl ortaya çıktığı ise bilinmiyor.
Türk Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları Derneği (KLİMİK) uzmanları şu ana kadar 16 ülkede 145 vaka tespit edilen maymun çiçeği virüsü hakkında kapsamlı çalışma yaptı.
İşte 10 soru-cevapla yeni kabusun bilinmeyenleri;
1- Maymun çiçeği yeni bir hastalık mı?
1958'de maymunlarda tespit edildikten sonra insanlarda ilk olgu 1970'te Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde görüldü. Maymunlarda çiçek benzeri bir salgın yapınca farkına varılan hastalık bu nedenle "maymun çiçeği" adını aldı. Afrika'da her yıl birkaç yüz vaka olduğu tahmin ediliyor.
2- Neden şimdi dikkat çekti?
Afrika dışında tespit edilen vaka sayısı son bir hafta içinde, bugüne kadar Afrika dışında görülen toplam vaka sayısını aşacak kadar arttığı için dikkat çekti.
3- Hastalığın etkeni nedir?
Maymun çiçeği, çiçek virüsüne akraba bir DNA virüsü. Batı Afrika ve Orta Afrika (Kongo Havzası) olmak üzere iki alt tipi bulunuyor. Batı Afrika, Kongo türüne göre daha hafif seyirli hastalık yapıyor. Afrika dışında görülen vakaların Batı Afrika alt tipi olduğu öngörülüyor.
4- Nasıl bulaşıyor?
Adının aksine maymunlardan daha çok sincap, sıçan, fare gibi kemirgenlerde bulunan ve onlardan insana geçen hastalık, enfekte insan veya virüsle kirlenmiş giysi ve eşyalarla temasla da bulaşıyor. Virüs, sağlıklı kişilere, ciltte gözle görülemeyecek çatlaklar/çizikler, mukozalar (ağız, burun, göz) veya solunum sistemi aracılığıyla giriyor.
5- Belirti ve bulguları neler?
Ateş, baş ağrısı, yorgunluk, yaygın vücut ağrıları, lenf bezlerinde şişlik ve ciltte döküntü, lenf bezi şişliği, maymun çiçeğini su çiçeği ve kızamıktan ayıran en önemli belirtiler. Yakınmalar, virüsle temastan ortalama 6-13 gün sonra ortaya çıkıyor. İlk 5 gününde ateş, şiddetli baş ağrısı, lenf bezlerinde şişme, sırt ağrısı ve aşırı halsizlik yaşanan hastalıkta, ciltteki döküntüler de ateş başladıktan sonra 1-3 gün içinde görülüyor. Ateş arttıkça vücutta bir kızarıklık ve kaşıntı oluşmaya başlıyor. Genelde yüzde başlıyor ve daha sonra vücudun başka noktalarına ulaşıyor. Avuç içinde ve ayakların tabanlarında yaygın bir şekilde ortaya çıkıyor. Kaşıntı aşırı derecede rahatsız edici ya da acı verici olabiliyor. Kaşıntı geçtikten sonra ayak tabanları ve avuç içindeki yaralar önce kabuk bağlıyor, daha sonra kuruyarak geçiyor.
