"İSTEDİĞİMİZİ ALIYORUZ GİBİ"
Uluslararası İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın:
Zaman olarak da bakıldığında Türk - Amerikan ilişkileri bazılarının dediği gibi kopmamış. Sayın Cumhurbaşkanı iyi bir santrafor biliyorsunuz maçı iyi yönetti. İstediğimizi alıyoruz gibi. Açıklamada ikili ticaretin gelişmesinden, NATO stratejik ortaklığından ve ilişkileri geliştirmek için bir ortak mekanizmanın kurulması artık ABD'nin gelişigüzel Türkiye'ye parmak sallamayacağı yolunda önemli bir ders. Türkiye'nin kendi içişlerine karışmasına müsaade etmeyeceği muhataplarına iletilmiştir.
"TÜRKİYE STRATEJİK SABRININ SONUNA GELMİŞTİR"
Ama asıl masada olan iki önemli konu vardı. Suriye konusu ve ABD tarafı Suriye'de harekat yapmayın diye bize geldiler. İkinci husus da bir daha böyle bir kriz olmasın. Türkiye bunu olgunlukla karşılıyor. Ama asıl mesele metodik olarak bakıldığında bir zirve diplomasisi dediğimiz bir diplomasi. Kısa zamanda net bütün dünyanın anlayacağı mesajların verilmesi çok önemli. Buradan Rusya'nın da bunu takip ettiğini düşünürüm. F-16'lar konusunda ABD'liler tarafından bir yeşil ışık yakılmazsa bu koca Yunanlılar bize kanat gösteriyorlar Ege'de Türkiye başka uçak alacak. Bu artık son. Türkiye stratejik sabrının sonuna gelmiştir. ABD'liler bunu anladı.
Türkiye'nin ne zaman kızacağı belli olmaz. Burada soru işareti F-35, F-16, Suriye krizi, büyükelçi krizinden bakıldığında şunu söyleyebiliriz ABD Kongresi'nden verilen 11 tane dilekçeye karşı kongrenin esas lideri olan Biden'ın bunu kongreye izah edebileceğini düşünüyorum. Yani Türk - Amerikan çıkarları F-16 uçaklarının F-35, F-88 ne varsa bunlardan daha önemlidir. Hele ki Suriye sınırında PKK'ya verilen tüfeklerden daha önemlidir. Peki buradan krize diyalog yoluyla çıkabilir miyiz? Bence buradaki sembolik önemde şunu görüyoruz. Brüksel'den farklı olarak dışişleri bakanlarımızın da bu toplantıya katılması daha kurumsal bir zemine doğru ABD ilişkilerinde normalleşmeye gidildiğini söyleyebilirim. Bakıldığı zaman Sayın Putin yok, burada prestiji hırpalanmış bir Biden G-20 zirvesine katılıyor. Afganistan'dan çekilen ABD askerlerini koruyan kimdi? Türk askeri. Türkiye ABD ilişkileri Kore'den bu tarafa bakıldığında 4-5 tane PKK'lıya daha önemli olduğunu düşünüyorum. Bu diplomaside sihirli kelime barışçı uzlaşma yoluyla bütün krizlerin ve uyuşmazlıkların aşılması sanatına biz diplomasi diyoruz.
Ve Türkiye, Türk devlet geleneğinin ve kadim devlet anlayışıyla muhatabımız ABD'ye ben şunu söylüyorum radarını açsınlar şunu görecekler Türkiye ABD'nin düşmanı değildir dostudur. Bir müttefikten olması gerekeni beklemektedir. Putin orada bekliyor. Uçak da alacağız motor da alacağız denizaltı da, Almanlar da denizaltımızı vermezlerse Ruslar orada bekliyorlar. Bu bakımdan zirvenin ben iyi geçtiğini düşünüyorum. Bu görüşme başka görüşmelere zemin hazırlamıştır.
