4. yargı paketi TBMM'ye sunuldu! 4 kanunda değişiklik

AK Parti Genel Başkanvekili Numan Kurtulmuş ve AK Parti Tokat Milletvekili Yusuf Beyazıt ile AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan Ceza Muhakemesi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu.

AK Parti Grup Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu yaptığı basın toplantısında yargı paketinin detaylarını açıkladı.

AK Parti Grup Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu'nun açıklamalarından derlenenler;

Dördüncü yargı paketi ne getiriyor...

Yargı paketiyle toplam 4 kanunda değişiklik yapıyoruz. 27 maddeden müteşekkil bir kanun.

1- İdarenin 60 günde cevap verme süresini 30 güne indiriyoruz.

2- Boşanmış eşe işlenen suçlarda bunun artıcı bir neden olarak, nitelikli hal olarak düzenliyoruz.

3- Bilişim suçlarında hangi maddelerin yetkili olduğuna dair aksaklık olduğu için bulunan yerde mahkemeye sorumluluk veriyoruz.

4- Adalete erişebilirlik konusunda, şüpheliye, mağdura e-posta gibi bildirimleri ilave düzenleme olarak sunuyoruz.

5- İfadesi alınmak amacıyla yakalanan kişilerin mesai saati ve tatil günlerine rastlaması durumunda cumhuriyet savcılığımız ilgili kişiyi serbest bırakabilme emrini verebilecek, hafta sonu nezaret uygulamaları sona erecek.

6- Katalog suçlarda bir kişinin tutuklanabilmesi için tutuklamaya yönelik somut delil düzenlemesini de getiriyoruz.

KADINA ŞİDDETLE MÜCADELE

Kadına karşı şiddet eylemleriyle daha etkin mücadele edilmesi ve caydırıcılığın sağlanması amacıyla, eşe karşı işlenen "kasten öldürme", "kasten yaralama", "eziyet" ve "kişiyi hürriyetinden yoksun kılma" suçlarında kabul edilen cezayı artırıcı nedenler, boşandığı eşi de kapsayacak.

Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurulularının ya da banka veya kredi kartlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenen suçlarda, davaya bakma yetkisi bakımından suçun işlendiği yer mahkemesine ilave olarak mağdurun yerleşim yeri mahkemeleri de yetkili olacak. Düzenlemeyle, soruşturma ve kovuşturma aşamalarında verilebilecek yetkisizlik kararları nedeniyle ortaya çıkacak zaman ve hak kayıplarının önlenmesi amaçlanıyor.

TANIĞIN ZORLA GETİRİLMESİ

Teklifle, usulüne uygun olarak çağrılıp da mazeret bildirmeksizin gelmeyen tanıklar hakkında verilen zorla getirme kararlarının bildirilmesine ilişkin ilave bir usul getiriliyor. Buna göre, teknolojik gelişmeler doğrultusunda yargısal etkinlik ve verimliliğin artırılması amacıyla mevcut usule ek olarak zorla getirme kararı; telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi iletişim bilgilerinin dosyada bulunması halinde bu araçlardan yararlanılmak suretiyle de tanığa bildirilecek.

İfadesi alınmak amacıyla düzenlenen yakalama emri üzerine mesai saatleri dışında yakalanan ve belirlenen tarihte yargı merci önünde hazır bulunmayı taahhüt eden kişi, Cumhuriyet savcısının emri doğrultusunda serbest bırakılabilecek. Bu hüküm her yakalama emri için ancak bir kez uygulanabilecek. Taahhüdünü yerine getirmeyen kişiye, yakalama emrinin düzenlendiği yer Cumhuriyet savcısı tarafından bin lira idari para cezası verilecek.

Katalog suçlarda bir kişinin tutuklanabilmesi, kuvvetli suç şüphesinin somut delillere dayanmasına bağlı hale getirilecek.

Tutuklamaya, tutuklamanın devamına veya bu konudaki bir tahliye isteminin reddine ilişkin hakim veya mahkeme kararlarında, mevcut koşullara ilave olarak adli kontrol uygulamasının yetersiz kalacağını gösteren deliller de somut olayda gösterilecek ve kararda yer alacak.

Konutu terk etmeme yükümlülüğü, şahsi hürriyeti sınırlama sebebi sayılarak, bu yükümlülük altında geçen her iki günün, cezanın mahsubunda bir gün olarak dikkate alınacağı hükme bağlanıyor.

ADLİ KONTROL YÜKÜMLÜLÜĞÜ SÜRESİZ OLMAYACAK

Düzenlemeyle, gerek soruşturma gerekse kovuşturma evresinde adli kontrol yükümlülüğünün devamının gerekip gerekmeyeceği hususunun yargı mercilerince belirli aralıklarla incelenmesi zorunlu hale getirilecek.

Soruşturma evresinde, şüphelinin adli kontrol yükümlülüğünün devamının gerekip gerekmeyeceği hususunda en geç 4 aylık aralıklarla Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hakimi tarafından bir karar verilecek.

Kovuşturma evresinde ise mahkeme, hakkında adli kontrol kararı bulunan sanığın bu yükümlülüğünün devam edip etmeyeceğine en geç 4 aylık süre içinde resen karar verecek.

Adli kontrol süresi, ağır ceza mahkemesinin görevine girmeyen işlerde en çok 2 yıl olup, bu süre, zorunlu hallerde gerekçesi gösterilerek 1 yıl daha uzatılabilecek. Ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde ise adli kontrol süresi en çok 3 yıl olup, bu süre, zorunlu hallerde gerekçesi gösterilerek uzatılabilecek. Ancak uzatma süresi, toplam 3 yılı, Türk Ceza Kanunu'nun İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlarda 4 yılı geçemeyecek.

İDDİANAMEDE DELİLLE İLGİSİ BULUNMAYAN BİLGİLERE YER VERİLMEYECEK

Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi halinde olduğu gibi beraat kararı verilmesi halinde de tespit veya dinlemeye ilişkin kayıtlar, hakim denetimi altında yok edilecek.

İddianamede olayların delillerle ilişkilendirilerek açıklandığı bölümde, yüklenen suçu oluşturan olaylar ve suçun delilleriyle ilgisi bulunmayan bilgilere yer verilemeyecek.

İddianameye ilişkin bilgiler ve duruşma tarihi; telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi iletişim bilgilerinin dosyada bulunması halinde bu araçlardan yararlanılmak suretiyle de bildirilecek.

Kovuşturma evresine geçildiğinde çağrı kağıdına iddianame de eklenecek.

Seri muhakeme usulünde yaptırımın belirlenmesi bakımından koşulları bulunması halinde zincirleme suça ilişkin hükümler uygulanabilecek.

Mahkemece tespit edilen eksiklikler, Cumhuriyet savcısı tarafından tamamlandıktan sonra talep yazısı yeniden düzenlenerek mahkemeye gönderilebilecek.

Duruşma günü belirlendikten sonra basit yargılama usulü uygulanamayacak.

Sulh ceza hakimliğinin tutuklama ve adli kontrole ilişkin verdiği kararlara karşı yapılan itirazların incelenmesi, yargı çevresinde bulunduğu asliye ceza mahkemesi hakimine ait olacak. İtirazı incelemeye yetkili mercilerin farklı olduğu hallerde, itirazların gecikmeksizin incelenmesi için karara itiraz edilen sulh ceza hakimliği tarafından gerekli tedbirler alınacak. Sulh ceza hakimliği işleri, asliye ceza hakimi tarafından görülüyorsa itirazı inceleme yetkisi ağır ceza mahkemesi başkanına ait olacak.

Hakim adayları ile avukat stajyerlerine Anayasa Mahkemesinde staj yapma imkanı getirilecek.

"ÖNEMLİ REFORMLAR HAYATA GEÇİRİLDİ"

Kanun teklifinin genel gerekçesinde, Yargı Reformu Strateji Belgesi kapsamında önemli reformların hayata geçirilerek, ifade özgürlüğünün güçlendirildiği, hak arama yollarının genişletildiği, soruşturma evresinde tutuklama süresinin sınırlandırıldığı ve seri muhakeme, basit yargılama, e-duruşma gibi yeni ve etkili usullerin ihdas edildiği belirtildi.

Şüpheli ve sanık haklarının yanında mağdur haklarını da güçlendiren önemli düzenlemelerin yapıldığına işaret edilen gerekçede, şunlar kaydedildi:

"Kuşkusuz, bundan sonraki süreçte Yargı Reformu Strateji Belgesi'nde gösterilen amaç ve hedeflerin yanı sıra İnsan Hakları Eylem Planı'nda belirtilen amaç ve hedefler doğrultusunda da faaliyetler yürütülecek, bu belge ve plan, yol haritası olarak birlikte esas alınacaktır. İnsan Hakları Eylem Planı'nın açıklanmasından sonra hazırlanan bu teklifle, yargı bağımsızlığı ve adil yargılanma hakkının güçlendirilmesi, hukuki öngörülebilirlik ve şeffaflığın geliştirilmesi, kişinin maddi ve manevi bütünlüğü, özgürlük ve güvenliği ile özel hayatının korunmasında daha etkin adımlar atılması ve insan hakları konusunda üst düzey idari ve toplumsal farkındalığın artırılması amaçlarına yönelik olarak öncelikli faaliyetlerin gerçekleştirilmesi hedeflenmektedir. Teklif, Yargı Reformu Strateji Belgesi ile İnsan Hakları Eylem Planı kapsamında belirlenen amaçların gerçekleştirilmesini hedeflemektedir. "