Hakan Fidan ve 10'dan fazla ülkenin temsilcisi, katil İsrail Cumhurbaşkanı Herzog'un CICA Zirvesi'ndeki konuşması başlarken salonu terk etti

İsrail Cumhurbaşkanı Herzog, Azerbaycan'ın başkenti Bakü'deki CICA 7. Zirvesi'nde öğle saatlerindeki konuşmasına başladığı anlarda, Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 10'dan fazla ülkenin temsilcisi salonu terk etti.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve beraberindekilerin yerlerinden kalkarak salondan çıktığı görüldü.

FİDAN'DAN TARİHİ KONUŞMA: FİLİSTİN DEVLETİ'NİN KURULMASI GEREKLİDİR

Fidan, Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ı temsilen katıldığı, Bakü'de düzenlenen Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı'nın (CICA) 7. Zirvesi'nde hitapta bulundu.

Bakan Fidan, Azerbaycan'ın başkanlık görevinin süresinin uzatılmasına yönelik desteğini ifade ederek, "Laos'u 29. üyemiz olarak aramıza katmaktan da memnuniyet duyuyoruz. Ayrıca, Sultan Hajiyev'in yeni Genel Sekreter olarak atanmasını tebrik ediyorum." diye konuştu.

Asya'nın yükselişinin damgasını vurduğu dönemde barış ve refahı güvence altına almak için daha güçlü CICA'nın zorunluluk olduğunu vurgulayan Fidan, "Türkiye olarak, CICA'yı Asya'nın en kapsayıcı güvenlik forumu olarak güçlendirmeye kararlıyız. Bu bağlamda ulaşım bağlantılarını genişleterek ve enerji koridorlarını çeşitlendirerek ekonomik güvenliği artırmalı ve bağlantısallığı geliştirmeliyiz." dedi.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 10'dan fazla ülkenin temsilcisi, CICA Zirvesi'nde İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'un konuşması başladığında salonu terk etti. (Foto: AA)

Fidan, bu bağlamda 4 önceliğin vurgulanması gerektiğini belirterek, şöyle devam etti:

"Birincisi, Hazar Geçişli Doğu-Batı Orta Koridor. Orta Koridor, 'Kuşak ve Yol Girişimi'nin etkinliğini önemli ölçüde artıracaktır. Bu, yalnızca Asya ile Avrupa arasındaki ticareti kolaylaştırmak açısından değil aynı zamanda halklar arası temaslar için yeni köprüler kurmamıza da yardımcı olacaktır. İkincisi, Kalkınma Yolu Projesi. Bu proje, Irak ve Türkiye üzerinden Körfez'i Avrupa'ya bağlayacak ve aynı zamanda bölgede ve ötesinde istikrarı ve refahı destekleyecektir. Üçüncüsü, Asya'daki farklı bölgesel işbirliği mekanizmaları arasında sinerjinin artırılmasıdır. CICA, Türk Devletleri Teşkilatı, Ekonomik İşbirliği Teşkilatı, Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) ve Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) arasındaki koordinasyonun iyileştirilmesi, kıtadaki bağlantısallığı kesinlikle artıracaktır. Dördüncüsü, bağlantısallık dijital dünyaya da uzanmaktadır. CICA kapsamında yapay zeka ve diğer yeni teknolojilerin sadece Asya'da değil tüm dünyada tüm insanlara fayda sağlaması için bilim, teknoloji ve inovasyon alanlarında işbirliğini derinleştirmeliyiz."

Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenen zirvede yaşanan bu gelişme dikkat çekti. (Foto: AA)

BAĞLANTISALLIĞIN ÖNEMİ

Yapay zekanın, çatışmanın ya da tekelleşmenin değil kapsayıcı işbirliğinin temeli olması gerektiğini vurgulayan Fidan, gelişmiş bağlantısallığın Asya genelinde sürdürülebilir kalkınmayı destekleyeceğini söyledi.

Fidan, sürdürülebilir kalkınmanın aynı zamanda çevresel sorunlara karşı da harekete geçilmesini gerektirdiğini dile getirerek Türkiye'nin iklim değişikliğinin etkileriyle mücadele konusunda öncü rol üstlenmeyi sürdürdüğüne dikkati çekti.

Türkiye'nin kasımda Antalya'da düzenlenecek COP31 Zirvesi'ne ev sahipliği ve başkanlık yapacağını hatırlatan Fidan, bu çerçevede COP31'in iklim adaletinin, sürdürülebilir kalkınmanın ve insan odaklı dönüşümün güçlendirilmesi için fırsat olmasını istediklerini belirtti.

Fidan ve beraberindeki heyetin salondan ayrılması, İsrail Cumhurbaşkanı'nın konuşması sırasında gerçekleşti. Türkiye'nin de aralarında bulunduğu çok sayıda ülkenin temsilcisi aynı anda salondan çıktı. (Foto: AA)

Bakan Fidan, bu kapsamda Liderler Zirvesi'ne ilgili tüm paydaşların üst düzey katılım göstermesi için çağrıda bulundu.

Dünyada giderek artan krizlerin, uluslararası platformlarda belirsizliğin büyümesine yol açtığı uyarısını yapan Fidan, ortak sorunlara kolektif çözümler bulunmasının her zamankinden daha acil ihtiyaç olduğunu söyledi.

Fidan, çok taraflı hareketin önündeki en büyük engelin uluslararası aktörler arasındaki güven eksikliği olduğunu dile getirdi.

Bunun çözümü açısından önceliğin, bölgesel sahiplenme temelinde işbirliğini geliştirerek karşılıklı güveni artıracak diyalog kültürünü oluşturmak olduğunu anlatan Fidan, "CICA'nın, diyaloğu etkili işbirliğine dönüştürme konusunda önemli bir rol oynayabileceğine inanıyoruz. Bu nedenle CICA'nın tam teşekküllü bir uluslararası örgüte dönüşümünü destekliyoruz." ifadelerini kullandı.

FİLİSTİN MESELESİ

Fidan, barışa ve karşılıklı güvene bağlılığın her bir üye için geçerli olması gerektiğinin altını çizdi.

"CICA üyesi olan İsrail, sistematik baskı politikası izleyerek Filistin halkının temel haklarını ihlal ederken bu bağlılığı sürdüremeyiz." diyen Fidan, şöyle konuştu:

"Üyemiz Filistin'in haklarını desteklemek ve devam eden zulüm ile ağır ihlallere karşı durmak konusunda kararlı bir tutum sergilemeliyiz. Kalıcı çözüm, 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız ve egemen bir Filistin Devletinin kurulmasını gerektirmektedir."

Katil İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog (Foto: AFP)

CICA'nın farklı öncelikler arasında köprü kurmak ve karşılıklı anlayışı derinleştirmek açısından değerli bir platform olduğuna işaret eden Fidan, zirvenin kıta genelinde sürdürülebilir barışın ve artan refahın sağlanması amacıyla daha etkili CICA için açık ve net yol haritasının ortaya konulması gerektiğini vurguladı.

Bakan Fidan, bu hedeflerin ilerletilmesi için kararlılıkla çalışmaya devam edileceğini sözlerine ekledi.

CICA NEDİR?

Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı (CICA), Asya kıtasında barış, güvenlik ve istikrarın güçlendirilmesi, ülkeler arasındaki güvenin artırılması ve çok taraflı işbirliğinin geliştirilmesi amacıyla oluşturulan uluslararası bir forumdur.

Kazakistan'ın girişimiyle 1992'de kurulan CICA'nın merkezi Kazakistan'ın başkenti Astana'da bulunuyor. Türkiye'nin de aralarında olduğu 28 üye ülkeyi bünyesinde barındıran platform; siyasi diyalog, ekonomik işbirliği, çevre, insani konular ve askeri-siyasi alanlarda güven artırıcı önlemler üzerinde çalışıyor.

CICA'nın en üst düzey karar alma organı, devlet ve hükümet başkanlarının katıldığı zirve toplantılarıdır. Örgütün temel hedefleri arasında Asya'da kalıcı barışın sağlanması, ülkeler arasındaki anlaşmazlıkların diyalog yoluyla ele alınması ve bölgesel güvenliğin güçlendirilmesi yer alıyor.