Vurgunculara özel tim! Fon soruşturmasında kritik dönemeç: 29 ülkede 278 kişiye takip

Fon soruşturmasında yurt dışına çıkarılan paraların ve yurt dışındaki varlıkların izini sürmek için MASAK bünyesinde 20 kişilik özel ekip oluşturuldu. İstanbul merkezli çalışan ekip, para transferlerinin yapıldığı veya soruşturmadaki kişilerin gittiği ülkelerle temas kurarak varlık tespiti üzerinde çalışıyor.

MASAK Başkanı Hasan Kaymak, yurt dışında varlığı bulunan 278 kişi için 29 ülkeden 48 talepte bulunduklarını açıklamıştı. Çalışmalarla, soruşturmaya konu varlıkların belirlenmesi ve Türkiye'ye getirilmesine yönelik süreçlerin yürütülmesi amaçlanıyor.

20 KİŞİLİK EKİP YURT DIŞINDAKİ VARLIKLARIN İZİNDE

MASAK'ın kurduğu özel ekip, fon soruşturmasında incelenen kişilerin yurt dışına çıkardığı veya yurt dışında bulunan varlıklarını tespit etmek için çalışma yürütüyor.

Para hareketlerinin yöneldiği ülkelerle kurulan temaslarda, uluslararası mali istihbarat paylaşımından yararlanılıyor. Elde edilen bilgiler doğrultusunda adli birimlerin devreye girerek varlıkların tespiti ve Türkiye'ye getirilmesine yönelik işlem başlatması hedefleniyor.

EGMONT ÜZERİNDEN MALİ İSTİHBARAT PAYLAŞIMI

Çalışmalarda, kara para aklama, terörizmin finansmanı ve benzeri mali suçlarla mücadele amacıyla ülkelerin mali istihbarat birimlerini birbirine bağlayan Egmont Grubu üzerinden bilgi paylaşımı yapılıyor.

Türkiye, incelenen kişilerin isimlerini ilgili ülkelere ileterek şüpheli işlemlerin izini sürüyor. Yurt dışındaki varlıklara ilişkin edinilen istihbari bilgiler, adli süreçlerde değerlendiriliyor.

KRİPTO VARLIKLAR VE VİRMAN İŞLEMLERİ İNCELENİYOR

MASAK Başkanı Hasan Kaymak, Mecliste yaptığı değerlendirmede, paraların yurt dışına aktarılmasında kullanılmış olabilecek yöntemleri anlattı.

Kaymak, bazı işlemlerin izlenmesindeki güçlükleri şu sözlerle aktardı:

"Bazı işlemler hiçbir şekilde kayda girmemiş işlemler olabiliyor. Bir kripto varlığın soğuk cüzdana alınmasını izleyebilecek, takip edebilecek insan da sistem de yok. Büyük miktarlardaki işleme ilişkin en ufak bir iz yok. Zaten o büyük rakamlarda işlem yapacak Türkiye'de kripto varlık hizmet sağlayıcısı da yok. Yani bunu belki yurt dışındaki bir hesaptan yine yurt dışındaki başka hesaba bir şekilde, bilgisayar üzerinden, flaş üzerinden bir soğuk cüzdan üzerinden aktarım yapılabilir. Bu şekilde aktarmış da olabilir"

Kripto varlık hizmet sağlayıcılarını bu konuda uyardıklarını belirten Kaymak, şirketlerin yurt dışındaki iştirakleri üzerinden aktarım yapabilmesine de değindi:

"Bir firma yurt dışında da bir iştirakini kurmuş ise ikisi de menkul kıymet firması ise yapacağı bir virmanla pekâlâ borsalar arasında değerleri de aktarıyor olabilir"

Kaymak, flaş bellek üzerinden aktarım ihtimaline ilişkin ise şöyle konuştu:

"2 kişiden birisi diğerinin cebine koyacağı bir flaş bellekle yüksek miktarda değeri yurt dışına aktarabilir. Bunları görme imkânımız elbette yok. Bir firma her ikisini de kendisi kurmuş, bir tane de yurt dışında iştirak kurmuş, kendi arasında bu topu çevirmiş"

KİRALIK HESAPLAR İÇİN ŞÜPHELİ İŞLEM KRİTERLERİ YENİLENDİ

MASAK, kiralık hesapların suç faaliyetlerinde kullanılmasını önlemek, riskleri erken aşamada belirlemek ve şüpheli işlem bildirimlerinin niteliğini artırmak amacıyla "Kiralık Hesaplarla Mücadele Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberi" hazırladı.

Şüpheli işlem kriterlerinin yeniden belirlendiği düzenlemeye ilişkin aktarılan bilgilere göre bankalar, bu kapsamda tespit edilen hesaplara bloke ve kapatma işlemleri uygulayacak.

1 MİLYON TL'YE KADAR ARA ÖDEME NASIL YAPILACAK?

TBMM'de fon yatırımcılarına yapılması öngörülen ara ödemelerin yöntemi de ele alındı. Fon yasa teklifinin ilk imza sahibi Ersan Aksu, ödeme sürecinde "İlk giren ilk çıkacak" ilkesi doğrultusunda hareket edileceğini belirterek dağıtılabilir nakit üzerinden örnek verdi.

Aksu, fonda 1,5 milyon lira dağıtılabilir nakit bulunması halinde ödeme hesabını şöyle anlattı:

"Bir örneklem üzerinden ifade etmek istiyorum biraz daha anlaşılabilir olması için: Herhangi bir fonun diyelim ki elindeki likit dağıtılabilir nakdi 1.5 milyon lira olsun. Bu durumda A kişisinin de toplam hakkı, net yatırım tutarı 200 bin lira ise öncelikle burada ödemede dikkate alınacak rakam 200 bin lira, 200 bin lira vereceğiz.

B kişisinin diyelim ki 800 bin lira net yatırım tutarı, ara ödemede ona da 800 bin lira vereceğiz ama C kişisinin diyelim ki 2 milyon lira alacağı var ve bu durumda ara ödemede bunun için dikkate almamız gereken rakam 1 milyon lira, tavan o çünkü. Şimdi 800 ödemiştik, 200 de ödedik, toplam varlık da 1.5 milyon liraydı yani fonda var olan varlığı kastediyorum. Dolayısıyla ona kalacak olan rakam bu durumda 500 bin lira gibi bir rakam olacak. D kişisinin 10 milyon varlığı var, ona herhangi bir şey o durumda kalmayacak ama bu fonun likit varlığıyla ilgili tanımladığımız şey."

Aksu'nun verdiği örnekte dağılım şöyle:

GAYRİMENKUL, ARAÇ, JET VE YATLAR DA TAKİPTE

Sabah'ın haberine göre, Aksu, takip ve tahsil sürecinin yalnızca nakit parayla sınırlı olmayacağını belirtti. Fon varlıklarının yanı sıra portföy yönetim şirketlerinin sahipleri, kurucuları ve yöneticilerinin şahsi mal varlıklarını da kapsayan bir süreç öngörüldüğünü söyledi.

Aksu, şu ifadeleri kullandı:

"TMSF'ye verilmiş olan görev çerçevesinde nakdi varlıklar dışındaki ayni kısımlar -gayrimenkuldür, araçtır, jetidir, yatıdır, katıdır, ne varsa- ve bunun dışında bu portföy yönetim şirketi sahiplerinin, kurucularının, yöneticilerinin şahsi mal varlıklarını da kapsayan bir formatta bir takip ve tahsil süreci söz konusu olacak"

Takip ve tahsilattan gelecek paralar doğrultusunda ara ödemelerin devam edeceğini belirten Aksu, "Hızlı bir tasfiyeyi de öngördüğümüz için tahsil edildikçe bunlar bu şekilde sağlanacak ve gerçekleştirilecek" dedi.

Fon krizinde 29 ülkeden 48 talep FON KRİZİNDE 29 ÜLKEDEN 48 TALEP