İşsizlik maaşında hesap değişiyor! İşte çalışan herkesi ilgilendiren karar: İŞKUR harekete geçti

Kamu Denetçiliği Kurumu, iki ayrı işyerinde eş zamanlı çalışan işçinin işsizlik ödeneğinin hesaplanmasında kazanç ortalaması alınması uygulamasına karşı İŞKUR'a tavsiye kararı verdi. Karar doğrultusunda, son dört aylık dönemde iki işyerinden bildirilen prime esas kazançların aylık toplamı esas alınarak işsizlik ödeneğinin yeniden hesaplanması ve varsa eksik ödenen tutarın işçiye verilmesi istendi.

Türkiye İş Kurumu (İŞKUR), iki işyerinde eş zamanlı çalışan bir işçinin işsizlik ödeneği hesabını değiştiriyor. İki ayrı işyerinde eş zamanlı çalışan bir işçi, her iki işyerinden elde edilen prime esas kazançlar üzerinden SGK'ya prim bildirimi yapılmasına rağmen, işsizlik ödeneğinin toplam kazanç dikkate alınmaksızın aritmetik ortalama esas alınarak hesaplanmasından şikâyetçi oldu.

YENİDEN HESAPLANMASI İÇİN BAŞVURDU

Sabah Gazetesi'nden Önder Yılmaz'ın haberine göre, KDK'nın "düzeltin" kararı sonrasında İŞKUR işçiye hakkını verirken işsizlik ödeneği genelgesinde değişiklik yapılması için çalışma başlattı. Vatandaş, işsizlik ödeneğinin toplam kazancı üzerinden, tavanı aşmamak kaydıyla yeniden hesaplanması için Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurdu.

Başvuru üzerine KDK, sigortalının elde ettiği ve her biri üzerinden işsizlik sigortası primi ödenen kazançlar toplamının, Kanun'da açıkça öngörülmeyen bir yöntemle hesaplama bakımından ortalamasının alınması suretiyle azaltılması sonucu işsizlik nedeniyle ortaya çıkan gelir kaybının telafi düzeyinin daha da düşmesine neden olduğunu belirledi. Kamu Denetçiliği Kurumu, bu durumun işsizlik sigortasının amacı, sosyal güvenlik hakkı ve hakkaniyet ilkeleriyle bağdaşmadığını kaydetti.

Kamu Başdenetçisi Mehmet Akarca'nın imzasıyla, başvuranın işsizlik ödeneğinin son dört aylık dönemde aynı aylarda iki ayrı işyerinden bildirilen prime esas kazançların aylık toplamı esas alınarak ve aynı aylara ilişkin prim ödeme gün sayıları mükerrer şekilde toplanmaksızın, 4447 sayılı Kanun'un 50'nci maddesinde öngörülen sınırlar çerçevesinde yeniden hesaplanması ve varsa fark tutarın başvurana ödenmesi yönünde Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğüne tavsiye kararı verildi.

İŞSİZLİK MAAŞI İÇİN HANGİ ŞARTLAR VAR?

İşsizlik maaşı alabilmek için yalnızca işsiz kalmak yeterli değil. İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında çalışanın belirli prim ve çalışma şartlarını yerine getirmesi gerekiyor. Çalışanın iş sözleşmesinin kendi istek ve kusuru dışında sona ermiş olması temel şartlar arasında bulunuyor.

İŞKUR'dan işsizlik ödeneği alabilmek için ayrıca işçinin işten ayrılmadan önceki son 120 gün boyunca sigortalı çalışması ve son üç yıl içerisinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödemiş olması gerekiyor. Şartları karşılayan çalışanların ne kadar süre maaş alacağı ise prim gününe göre değişiyor. Çalışanın işten ayrılmadan önceki son dört aylık prime esas kazancı dikkate alınıyor. Günlük işsizlik ödeneği, bu dönemdeki günlük ortalama brüt kazancın yüzde 40'ı üzerinden hesaplanıyor.

Ancak işsizlik maaşında bir üst sınır bulunuyor. Hesaplanan aylık ödeme, brüt asgari ücretin yüzde 80'ini geçemiyor. Bu nedenle çalışanın önceki maaşı yükseldikçe işsizlik ödeneği aynı oranda sınırsız biçimde artmıyor.

İŞSİZLİK MAAŞI NE KADAR ALINIR?

İşsizlik maaşı süresi, çalışanın iş sözleşmesinin sona ermesinden önceki son üç yılda ödediği işsizlik sigortası primi üzerinden belirleniyor. Bu nedenle her çalışanın işsizlik ödeneği alma süresi aynı olmuyor. Son üç yılda 600 gün primi bulunanlara 180 gün, yani 6 ay; 900 gün primi bulunanlara 240 gün, yani 8 ay; 1.080 gün primi bulunanlara ise 300 gün, yani 10 ay işsizlik ödeneği veriliyor.

Ancak çalışanın 10 aylık işsizlik maaşı hakkını kazanmış olması, bu ödemenin tamamını kesin olarak alacağı anlamına gelmiyor. Başvuruda yapılacak gecikme, toplam ödeme süresini doğrudan etkileyebiliyor. İşsizlik maaşı başvurusunda çalışanların özellikle 30 günlük süreye dikkat etmesi gerekiyor.

İş sözleşmesi sona eren kişinin, fesih tarihini izleyen günden itibaren 30 gün içerisinde İŞKUR'a başvurması gerekiyor. İşsizlik maaşı başvurusu İŞKUR üzerinden şahsen veya elektronik ortamda gerçekleştirilebiliyor. Çalışan, 30 günlük süre geçtikten sonra da işsizlik maaşı için başvuru yapabiliyor. Ancak gecikmenin geçerli bir mazerete dayanmaması hâlinde önemli bir kayıp ortaya çıkıyor.