Faturayı düşürüyor ama gözleri karartıyor! Bilim insanlarından LED ışık uyarısı

Enerji verimliliği sayesinde evlerden iş yerlerine, sokaklardan alışveriş merkezlerine kadar hayatın her alanına giren LED aydınlatmalarla ilgili dikkat çekici bir araştırma yayımlandı. Bilim insanları, LED ışıkların enerji tasarrufu sağlamasına rağmen insan biyolojisi üzerinde bazı olumsuz sonuçlara yol açabileceğini belirledi.

University College London araştırmacıları LED ışıkların görme performansı üzerindeki etkilerini inceledi. (Fotoğraf: A Haber)

GÖRÜNMEYEN IŞIK EKSİKLİĞİ GÜNDEMDE

Günümüzde kullanılan LED ampuller, eski tip akkor lambalara göre yaklaşık yüzde 75 daha az enerji tüketiyor. Ayrıca cıva içermedikleri için çevre dostu bir alternatif olarak görülüyor. Ancak Scientific Reports dergisinde yayımlanan yeni araştırma, konunun yalnızca enerji tasarrufuyla sınırlı olmadığını ortaya koydu.

Çalışmaya göre LED aydınlatmalar, insan gözünün algılayabildiği dar bir ışık aralığında çalışıyor ve güneş ışığında doğal olarak bulunan bazı uzun dalga boylarını neredeyse hiç üretmiyor. Araştırmacılar, insan vücudunun bu görünmeyen ışık bileşenlerine de ihtiyaç duyabileceğini ifade ediyor.

Bilim insanları LED aydınlatmanın hücresel enerji üretimiyle ilişkisini araştırdı. (Fotoğraf: A Haber)

UCL ARAŞTIRMACILARI NE BULDU?

University College London'dan Dr. Edward M. Barrett ve Dr. Glen Jeffery tarafından yürütülen çalışmada, LED aydınlatmanın yoğun olarak kullanıldığı bir çalışma ortamı incelendi. Araştırmacılar, mevcut LED ışıklara ek olarak eski nesil akkor lambalar yerleştirdi. Yapılan ölçümlerde çalışanların renk kontrastını algılama performansında ve görsel işlevlerinde belirgin iyileşmeler görüldü.

Bu sonucun ardından bilim insanları, değişimin nedenini hücrelerin enerji üretim merkezleri olan mitokondriler üzerinden araştırdı.

Araştırmaya göre LED ışıkların dar spektrumu bazı biyolojik süreçleri etkileyebilir. (Fotoğraf: A Haber)

HÜCRELERİN ENERJİ SANTRALLERİ IŞIĞA DUYARLI

Mitokondriler, insan vücudundaki enerjinin büyük bölümünü üreten yapılardır. Araştırmalara göre bu organeller, özellikle kırmızı ve yakın kızılötesi ışık dalga boylarına karşı hassas davranıyor.

Bilim insanları, güneş ışığında doğal olarak bulunan bu uzun dalga boylarının mitokondrileri desteklediğini ve enerji üretimini artırabildiğini belirtiyor. LED aydınlatmalarda ise bu ışık bileşenleri büyük ölçüde bulunmuyor. Araştırmacılara göre ise sorun burada başlıyor.

Uzmanlara göre iç mekanlarda kullanılan ışığın kalitesi sağlık açısından önem taşıyor. (Fotoğraf: A Haber)

MAVİ IŞIK YOĞUNLUĞU DİKKAT ÇEKİYOR

Tipik bir LED ampulün yaydığı ışık spektrumunda mavi ışık ağırlığı dikkat çekiyor. Özellikle 420-450 nanometre aralığındaki kısa dalga boylarının bazı deneylerde mitokondriyal faaliyetleri azaltabildiği görüldü. Yapılan çeşitli çalışmalarda şu sonuçlar elde edildi:

• Mitokondriyal enzim faaliyetlerinde düşüş gözlendi.
• Hücresel enerji üretiminde azalma tespit edildi.
• Kilo artışının hızlandığı görüldü.
• Yaşam süresinin kısalabildiği belirlendi.

Araştırmacılar, bu sonuçların doğrudan insanlara uygulanamayacağını ancak dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.

Araştırmada farklı ışık kaynaklarının görsel algı üzerindeki sonuçları karşılaştırıldı. (Fotoğraf: A Haber)

KIRMIZI VE YAKIN KIZILÖTESİ IŞIK NEDEN ÖNEMLİ?

Bilimsel çalışmalar, 670 nanometre civarındaki kırmızı ışığın mitokondrilerin enerji üretimini artırabildiğini gösteriyor. Yapılan farklı araştırmalarda şu etkiler raporlandı:

Bilimsel çalışma LED aydınlatmaların biyolojik sonuçlarına ilişkin yeni sorular ortaya çıkardı. (Fotoğraf: A Haber)

LED AMPULLER GERÇEKTEN ZARARLI MI?

Uzmanlar, mevcut bulguların LED aydınlatmaların kesin olarak zararlı olduğunu göstermediğinin altını çiziyor. Ancak araştırmalar, insan sağlığı açısından yalnızca enerji verimliliğinin değil, ışığın biyolojik kalitesinin de dikkate alınması gerektiğine işaret ediyor.

Dr. Edward M. Barrett ve Dr. Glen Jeffery'nin çalışması, modern yaşamın vazgeçilmezi haline gelen LED aydınlatmaların insan performansı üzerindeki etkilerinin daha kapsamlı araştırılması gerektiğini ortaya koyuyor.