Neuralink'i geride bıraktı: Dünyanın onaylı ilk beyin çipi hastalar için devrede!
Çin'de geliştirilen ve beynin sinyallerini doğrudan algılayan yeni nesil implant, felçli bir hastanın yıllar sonra yeniden yazı yazmasını sağladı. Dünyada klinik kullanım onayı alan ilk invaziv beyin-bilgisayar arayüzü olan sistem, binlerce hasta için umut olurken teknoloji yarışında da yeni bir dönemin kapısını araladı.
Bilim dünyasında uzun yıllardır üzerinde çalışılan beyin-bilgisayar arayüzleri, Çin'de tarihi bir eşiği geride bıraktı. Trafik kazası sonrası boynundan aşağısı felç kalan 39 yaşındaki Dong Hui, beynine yerleştirilen implant sayesinde yıllar sonra yeniden kalem tutup yazı yazmayı başardı. Dünyada klinik kullanım onayı alan ilk invaziv beyin-bilgisayar arayüzü olarak kayıtlara geçen sistem, felçli hastalar için yeni bir umut olarak görülürken sağlık teknolojilerinde de yeni bir dönemin kapısını araladı.
YILLAR SONRA İLK KEZ KALEM TUTTU
Çin'in Henan eyaletinde yaşayan 39 yaşındaki Dong Hui, geçtiğimiz yılın ekim ayında hayatının unutamayacağı anlarından birini yaşadı. Altı yıl önce geçirdiği trafik kazası nedeniyle boynundan aşağısı felç kalan Dong, beynine yerleştirilen özel bir implant sayesinde yeniden yazı yazmayı başardı.
Yavaş hareketlerle önce adını yazan Dong, ardından "Teşekkür ederim" ifadesini ve tarihi kaleme aldı. Bu başarı, yaklaşık 11 ay süren yoğun rehabilitasyon sürecinin ardından geldi. Dong, yaşadığı heyecanı anlatırken, "Tekrar yazabildiğime inanamadım. O kadar heyecanlandım ki ismimi yazarken bir çizgiyi eksik bıraktım" ifadelerini kullandı.
DÜNYADA BİR İLK GERÇEKLEŞTİ
Dong'un kullandığı sistem, "NEO" adı verilen invaziv beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) teknolojisi. Şanghay merkezli Neuracle Technology ile Pekin'deki Tsinghua Üniversitesi araştırmacıları tarafından geliştirilen cihaz, mart ayında önemli bir başarıya imza attı. NEO, klinik araştırmaların ötesinde kullanıma onay alan dünyanın ilk invaziv beyin-bilgisayar arayüzü ürünü oldu.
Bu gelişme, yalnızca Çin için değil, küresel nöroteknoloji sektörü için de tarihi bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
BEYİN SİNYALLERİ HAREKETE DÖNÜŞÜYOR
Yaklaşık 90 dakika süren operasyon sırasında cihazın sensörleri beynin koruyucu zarının üzerine yerleştirildi. Sistem şu şekilde çalışıyor:
| Aşama | İşlevi |
|---|---|
| Beyin sinyallerinin toplanması | Sensörler hareket niyetini algılıyor |
| Verilerin aktarılması | Sinyaller kafatasındaki implant üzerinden bilgisayara gönderiliyor |
| Komutların oluşturulması | Bilgisayar sinyalleri hareket komutlarına dönüştürüyor |
| Hareketin gerçekleşmesi | Robotik eldiven el ve parmak hareketlerini destekliyor |
Dong, her gün yaklaşık 2,5 saatlik eğitim programına katılıyor. Beyninden gelen komutlar sayesinde robotik eldiven parmak hareketlerini destekliyor ve zamanla kasların yeniden kullanılmasına yardımcı oluyor. Ameliyattan yalnızca dokuz gün sonra bir topu eliyle yakalayabilmesi ise tedavi sürecinin en dikkat çekici anlarından biri oldu.
KİMLER YARARLANABİLECEK?
Çin Ulusal Tıbbi Ürünler İdaresi'nin belirlediği kriterlere göre NEO;
- 18 ile 60 yaş arasındaki hastalara,
- Omurilik yaralanması nedeniyle felç yaşayanlara,
- Kollarında kısmi hareket kabiliyeti bulunan kişilere uygulanabilecek.
NEURALİNK'İ GERİDE BIRAKTI
NEO'nun dikkat çeken yönlerinden biri de Elon Musk'ın kurduğu Neuralink'ten önce ticari onay alması oldu. Uzmanlara göre bunun en önemli nedenlerinden biri cihazın daha az invaziv olması. Sydney Teknoloji Üniversitesi'nden beyin-bilgisayar arayüzü araştırmacısı Avinash Singh, NEO'nun beynin koruyucu zarının üzerine yerleştirildiğini, Neuralink'in N1 çipinin ise doğrudan beyin dokusuna temas ettiğini belirtiyor.
Bu durumun;
- Kanama riskini azaltması,
- Doku hasarını düşürmesi,
- Uzun vadeli güvenliği artırması,
gibi avantajlar sağladığı ifade ediliyor.
