Mekke İttifakı’ndan ilk ziyaret İran’a: Kritik temas bölgeye hangi mesajı verdi?
Orta Doğu'da savaş ve gerilim sürerken Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın oluşturduğu Mekke İttifakı, kritik bir diplomatik temas için İran'ın başkenti Tahran'da bir araya geldi. Bölgesel güvenlik, tırmanan gerilim ve barış arayışının ele alındığı zirve, ittifakın İran'a yönelik tutumu ve ABD-İran savaşının geleceğine olası etkileri açısından dikkat çekti. Konuyu A Haber 3 dakika yayınında değerlendiren Askeri Stratejist Doç. Dr. Cüneyt Küsmez ve İran Uzmanı Oral Toğa, Tahran'daki kritik buluşmanın bölgesel dengeler açısından taşıdığı anlama ilişkin konuştu.
Orta Doğu'da ABD-İran savaşı sürerken Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın oluşturduğu Mekke İttifakı, bölgesel gerilimin gölgesinde İran'ın başkenti Tahran'da kritik bir zirve gerçekleştirdi. İran'a karşı kurulduğu yönündeki iddiaların aksine Tahran'da masaya oturan ittifak, bölgesel güvenlik ve barış için yeni bir diplomatik sürecin kapısını aralarken İran'a da dikkat çeken mesajlar verdi.
DİPLOMASİ ÖNCELİKLİ SEÇENEK: İRAN İÇİN YENİ BİR GÜVENLİK YAPISI
Orta Doğu'da savaş sürerken Tahran'da gerçekleşen kritik zirvede Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın oluşturduğu Mekke İttifakı'nın İran'la aynı masada buluştuğunu hatırlatan A Haber Program Editörü Merve Aktaş, masadaki bölgesel güvenlik, tırmanan gerilim ve barış arayışının ABD-İran savaşının seyrini nasıl etkileyeceğini ve temasın bölgeye hangi mesajları verdiğini sordu.
Masadaki diplomatik seçenekleri değerlendiren Askeri Stratejist Doç. Dr. Cüneyt Küsmez, "Mekke İttifakı tarafından İran'a yapılan bu ziyaret aslında diplomasinin öncelikli olarak çalıştığını gösteriyor. Dolayısıyla İran'ın bölgedeki askeri seçeneklerini artık bırakmasını, diplomasi yoluyla Orta Doğu'daki barışın sağlanması için çaba sarf etmesini işaret ediyor. İran, bölgede savaşı kışkırtacak, savaşa neden olabilecek her türlü tutum ve davranıştan uzaklaşması gerekiyor. Bu açıdan da ittifak, İran'a birçok seçenek sunuyor. Bu seçeneklerden biri de İran'ın bölgedeki güvenlik politikasını değiştirmesi gerekliliğidir. Özellikle Mekke İttifakı; İsrail'e ve Amerika'ya karşı mevcut politikasını değiştirmesini ve yeni bir güvenlik yapısını kurmasını öngörüyor. Bu açıdan da ittifak bölgeye çok önemli seçenekler sunuyor" ifadelerini kullandı.
MEKKE İTTİFAKI BİR SALDIRI DEĞİL SAVUNMA MODELİ
A Haber Program Editörü Merve Aktaş, daha önce İran'a karşı kurulduğu yönünde yorumlar yapılan Mekke İttifakı'nın ilk kritik görüşmesini Tahran'da gerçekleştirmesinin bölgesel dengeler açısından dikkat çektiğini belirterek, İran'ı hedef aldığı düşünülen bir ittifakın sergilediği bu yakın temasın nasıl okunması gerektiğini sordu.
Görüşmenin sahadaki ve uluslararası siyasetteki yansımalarını aktaran İran Uzmanı Oral Toğa, "Mekke İttifakı'nın İran'a karşı kurulmadığını zaten en başından beri bütün taraflar söyledi. Pakistan ve özellikle de Türkiye, İran'la sürekli olarak diplomatik kanalları açık tuttuğunu ve devamlı olarak İranlı makamlarla bir koordinasyon halinde olduklarını söylediler. Dolayısıyla Tahran'da böyle bir toplantının yapılması fiili olarak verilen bir mesaj olarak okunabilir; yani durum artık söylem düzeyinden fiiliyata geçmiştir. Keza İran içerisinden de bu ittifakın İran'a karşı kurulup kurulmadığına dair şüpheyle yaklaşan bazı odaklar ve gruplar vardı, onlar için de aslında İran içine verilen bir mesaj olarak görülebilir. Ancak temelde Mekke İttifakı bir savunma ittifakıdır; bölgede istikrarı sağlamak ve koruyabilmek amacıyla oluşturulmuştur, doğrudan bir saldırı ittifakı değildir. Yeni bir dünya düzeninde, yani Soğuk Savaş sonrasının da sonrasını yaşadığımız bir süreçte bölgeselleşmenin çok daha ön plana çıktığını görmekteyiz. Bu ittifak da bunun bir çıktısı olarak değerlendirilebilir" sözleriyle aktardı.
