Osmanlı döneminde eğitimde misyonerliğin merkezi Robert Koleji nasıl kuruldu?
Hristiyanlık tarihinde misyonerlik faaliyetlerinin yürütüldüğü en kritik kurumların başında eğitim geliyor. ABD'nin Osmanlı Devletinde misyonerlik faaliyetlerini rahatça yürütmek adına kurduğu en önemli kurumların arasında Robert Koleji yer alıyor. Yapımında ciddi anlamda para harcayan işadamı Christopher Robert’in soyadının verildiği okul o dönemde misyonerlik faaliyetlerinin merkezi haline geldi. II.Abdulhamit döneminde çoğu okulun mevzuat dışı olarak eğitim vermesi de bu duruma zemin hazırladı. Kolejin kurucusu Cyrus Hamlin "Fatih Sultan Mehmet'in yaptığı surlardan (Rumeli Hisarı) daha yüksek bir yerde bulunmaktadır. Onlara hükmetmektedir. Robert Koleji'nin gücü manevidir ve ebedidir." ifadeleriyle okulun sadece eğitim amacıyla yapılmadığı adeta bu sözlerle itiraf etti. İşte Robert Koleji'nin kuruluş hikayesi ve yürütülen misyonerlik faaliyetleri...
Hristiyan dünyasında misyonerlik faaliyetlerinin yürütülmesinde en kilit rolü oynayan kurumlardan birisi eğitim faaliyetleri oldu. Bu noktada Osmanlı devletinde içindeki misyonerlik ve azınlık okullarının geçmişi de bu zihniyetin bir eseri.
Nitekim Amerika Birleşik Devletleri'nin kendi sınırları dışında kurduğu ilk okullar Osmanlı Devleti sınırları içerisinde yer alıyor. Bunlardan en kritik ve önemlisi de 1840'da İstanbul'da kurulan Robert Koleji'dir.

AMERİKA MİSYONERLİK FAALİYETLERİNE NASIL BAŞLADI?
Amerikalı Misyonerler Örgütünün kuruluşu 1810 yılında başlamış (American Board of Commissioners For Foreign Missions,ABCFM) ve kısaca "American Board" diye adlandırıldı.
ROBERT KOLEJİ'NİN KURUCUSU KİM?
Robert Koleji'nin kurucusu Cyrus Hamlin Eğitimini bitirdikten sonra Bangor Rahiplik Okulu'nda misyonerlik eğitimini aldı ve tayin yeri Afrika olsa da çok tehlikeli bir bölge olması sebebiyle kendisi Osmanlı Devleti'nde görev yapmayı tercih etti.

BÜYÜK ŞÖHRET KAZANDI
Sultan II. Mahmut'un son dönemlerine denk gelen bu tarihlerde Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu kritik durumu dikkatle inceleyen Hamlin, hızlıca eğitim faaliyetlerine başladı ve ileride kuracağı Robert Koleji öncesi bir misyoner sıfatıyla 4 Şubat 1840 yılında ruhban okulunu faaliyete açtı.
Okulun öğrencisi olmayıp civar semtlerden gelen gençlerin de katılabileceği birçok kursların açılmasını sağlayan Hamlin, bu sayede büyük şöhret kazandı.


