Eviniz fay hattına yakın mı? MTA haritası ve e-Devlet'ten sorgulama ile öğrenin

Şanlıurfa'da meydana gelen 5,4 büyüklüğündeki deprem sonrası gözler Türkiye'nin diri fay haritasına çevrildi. 24 Eylül 2026'da Karaköprü merkezli gerçekleşen sarsıntının ardından vatandaşlar, yaşadıkları bölgelerde fay hattı bulunup bulunmadığını araştırmaya başladı. Özellikle "Evimin altından fay geçiyor mu?" sorusu gündeme gelirken, MTA'nın 2026 Türkiye Diri Fay Haritası merak edilen bölgelere ilişkin önemli bilgiler sunuyor.

e-Devlet üzerinden AFAD Deprem Tehlike Haritası’na ulaşılabiliyor. (A Haber Grafik Ekibi)

E-DEVLET AFAD DEPREM TEHLİKE HARİTASI NASIL SORGULANIR?

Vatandaşlar, AFAD'ın Türkiye Deprem Tehlike Haritası (TDTH) üzerinden yaşadıkları bölgenin deprem tehlike değerlerini adres bilgileriyle inceleyebiliyor. Sorgulama için şu adımlar izlenebilir:

• e-Devlet'e T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle giriş yapın.
• AFAD Türkiye Deprem Tehlike Haritası sayfasını açın.
• Haritada yer alan "Adres Sorgulama" bölümüne tıklayın.
• İl, ilçe, mahalle ve sokak bilgilerinizi girin veya haritadan konumunuzu seçin.
• Bölgenizin deprem tehlike ve ivme değerlerini görüntüleyin.

Türkiye Diri Fay Haritası il ve ilçe bazında incelenebiliyor. (A Haber Foto Arşivi)

EVİMİN ALTINDAN FAY HATTI GEÇİYOR MU?

Bu sorunun yanıtı için ilk bakılabilecek kaynaklardan biri MTA'nın Türkiye Diri Fay Haritası. Ancak burada önemli bir ayrıntı var. Diri fay haritası, fayların haritalanmış konumlarını gösterir. Haritada bir bölgenin diri fay yakınında bulunması, tek başına o binanın depremde nasıl davranacağını göstermez.

Yani "Haritada fay yok, o halde bina güvenli" şeklinde bir sonuç çıkarmak doğru değildir. Aynı şekilde haritada bir fayın görülmesi de binanın mutlaka hasar göreceği anlamına gelmez. Bina güvenliği için yapı özellikleri, zemin koşulları, yapı yaşı ve mühendislik değerlendirmeleri gibi farklı unsurların birlikte ele alınması gerekir.

E-DEVLET FAY HATTI SORGULAMA EKRANI İÇİN TIKLAYIN

MTA haritasında diri fayların konumu ayrıntılı şekilde görülebiliyor. (A Haber Foto Arşivi)

MTA DİRİ FAY HARİTASI NASIL SORGULANIR?

MTA'nın resmi Diri Fay Gösterimi üzerinden bölgenizi birkaç adımda inceleyebilirsiniz:

1. MTA Diri Fay Gösterimi ekranını açın.
2. Harita üzerindeki "Şehir / ilçe ara" bölümünü kullanın.
3. İncelemek istediğiniz il veya ilçeyi aratın.
4. Harita üzerinde diri fayların bulunduğu alanları kontrol edin.
5. Daha ayrıntılı inceleme için haritanın ölçek seçeneklerinden yararlanın.
6. Fayın konumu ile yerleşim alanlarının birbirine göre durumunu değerlendirin.

MTA'nın sisteminde ayrıca diri faylar ve jeolojik faylar ayrı seçenekler halinde görüntülenebiliyor. Harita ekranında son depremler ve AFAD'ın 1900-2025 dönemine ait deprem verileri gibi farklı katmanlar da bulunuyor.

MTA DİRİ FAY HATTI EKRANI İÇİN TIKLAYIN

Diri fay haritaları yerleşim planlamalarında önemli veriler sunuyor. (A Haber Foto Arşivi)

DİRİ FAY HARİTASI NEYİ GÖSTERİYOR?

Diri fay haritaları, geçmişte hareket etmiş ve yeniden deprem üretme potansiyeli bulunan fayların coğrafi konumlarının belirlenmesine yardımcı oluyor.

MTA'nın çalışmalarında diri faylar, Türkiye'nin deprem tehlikesinin değerlendirilmesinde temel jeolojik veriler arasında yer alıyor. Kurumun yayımladığı çalışmalarda diri fay haritalarının deprem kaynaklarının coğrafi dağılımını ve geometrik özelliklerini ortaya koyduğu belirtiliyor.

Diri fay haritası deprem tehlikesinin değerlendirilmesinde kullanılıyor. (A Haber Foto Arşivi)

TÜRKİYE'DE HANGİ BÖLGELERDE DİRİ FAYLAR BULUNUYOR?

Türkiye, farklı tektonik sistemlerin etkilediği bir ülke. MTA'nın diri fay çalışmalarında Kuzey Anadolu Fay Sistemi, Doğu Anadolu Fay Sistemi ve Batı Anadolu'daki aktif tektonik yapılar önemli başlıklar arasında yer alıyor.

Ancak yalnızca büyük fay sistemlerinin isimlerini bilmek, belirli bir yerleşim yerindeki deprem tehlikesini anlamak için yeterli değil. Asıl önemli olan, yaşanılan bölgenin haritadaki konumu, zeminin özellikleri ve mevcut yapıların durumu gibi bilgilerin birlikte değerlendirilmesi.

Deprem riski değerlendirmesinde fayların yanı sıra zemin koşulları da inceleniyor. (A Haber Foto Arşivi)

FAY HATTI İLE DEPREM RİSKİ AYNI ŞEY Mİ?

Fay hattının konumu, deprem tehlikesini değerlendirirken kullanılan önemli verilerden biridir ancak tek başına bütün tabloyu ortaya koymaz.

Bir bölgede deprem tehlikesini değerlendirirken;

• diri fayların konumu,
• fayın özellikleri,
• bölgenin zemin yapısı,
• geçmiş depremler,
• yapıların özellikleri,
• yerleşim alanının konumu

gibi farklı bilgiler birlikte değerlendirilir. Bu nedenle vatandaşların yalnızca haritadaki çizgilere bakarak kendi binaları hakkında kesin bir sonuca ulaşmaması gerekiyor.