Etrafı çöp ve duvar yazılarıyla dolu! Muğla'da 454 yıllık tarihi mirasın kopyası da harap oldu
Muğla'da 1572 yılında inşa edilen Üç Erenler Türbesi'nin kalıntıları, 2010'da yapılan koruma çalışmalarına rağmen yeniden bakımsızlığa terk edildi. Mezarları 1937'de taşınan üç Horasan ereninin adını taşıyan tarihi alanda duvarlar tahrip olurken, çevredeki çöpler ve duvar yazıları dikkat çekti.
Muğla'nın Menteşe ilçesinde bulunan Üç Erenler Türbesi, yüzyıllara uzanan geçmişine rağmen bugün bakımsız görüntüsüyle gündemde. Emirbeyazıt Mahallesi Üçler Sokak'taki tarihi alanda geçmişte mescit ve türbenin bulunduğu yapıların kalıntıları yer alıyor. Ancak 2010 yılında gerçekleştirilen koruma çalışmaları da tarihi mirasın zarar görmesini önleyemedi.
1572'DE İNŞA EDİLDİ, ÜÇ HORASAN ERENİNİN ADINI TAŞIYOR
Prof. Dr. Namık Açıkgöz'ün verdiği bilgilere göre Üç Erenler, Yıldırım Bayezid döneminde Muğla'ya gelen Salih, Ömer ve Mehmet adlı üç Horasan ereninden oluşuyor.
Açıkgöz, bu kişilerin bölgede Bayrami geleneğinin tasavvufi öğretilerini yaydığını belirtti.
Tarihi yapıların kitabesinde yer alan bilgilere göre mescit ve dergah 1572 yılında inşa edildi. Kitabede Mustafa Çelebi'nin adı da bulunuyor.
Geçmişte bölgede mescit, türbe ve bir evden oluşan yapı topluluğu yer alıyordu.
MEZARLAR 1937'DE BAŞKA BİR YERE TAŞINDI
Üç Erenler'in mezarları uzun yıllar türbenin bulunduğu alanda kaldı. Ancak 1937 yılında şehir planlaması kapsamında mezarlar, Hamursuz Tepesi'nin eteğindeki mezarlığa nakledildi.
Zamanla alandaki yapılar da yıkıldı ve geriye toprak altında kalan kalıntılar kaldı.
BİR KARA SERVİNİN İZİNİ SÜREREK BULDU
Prof. Dr. Namık Açıkgöz, tarihi alanın izini 1994 yılında sürdüğünü anlattı.
Bölgedeki kara servi ağacını takip ederek kalıntılara ulaştığını belirten Açıkgöz, o gün gördüğü manzarayı şu sözlerle aktardı:
"1994 yılında geldiğimde kara servi ağacını takip ederek buraya ulaştım. Buranın toprak yığını olduğunu gördüm. Çünkü bu binalar yıkılmış ve alan bu şekilde kalmıştı."
Açıkgöz'ün girişimleriyle tarihi alanın yeniden ortaya çıkarılması için çalışmalar başlatıldı.
2010'DA KORUMA ALTINA ALINDI, YİNE TAHRİP OLDU
Dönemin Muğla Belediye Başkanı Osman Gürün'ün desteğiyle 2010 yılında konservasyon çalışması gerçekleştirildi. Arkeolog Prof. Dr. Adnan Diler ve bölge sakinleri de çalışmalara katkı sağladı.
Çalışmalar sırasında mescit ve türbenin temel kalıntıları ortaya çıkarıldı. Ancak geçmişte burada bulunduğu belirtilen evin izlerine ulaşılamadı.
Kalıntıların korunması amacıyla duvarlar belirli bir yüksekliğe kadar yeniden yükseltildi. Buna rağmen alan zamanla yeniden bakımsız kaldı.