Rize yine sular altında: Dereler taştı yollar kapandı

Rize, 8 gün aradan sonra yeniden sele teslim oldu. Fındıklı ilçesinde sabah saatlerinde etkisini artıran sağanağın ardından dereler taştı, yollar kapandı, ilçe merkezinde cadde ve sokaklar göle döndü.

Bazı ev ve iş yerlerinin zemin ve bodrum katlarını su bastığı ilçede mahsur kalanlar için kurtarma çalışması başlatıldı. Sağanağın sürdüğü kentte bazı köy yolları da ulaşıma kapandı.

Yağış Artvin'in Arhavi ilçesinde de etkili oluyor. İlçede bazı dereler taştı, köy yolları heyelan sonucu ulaşıma kapandı.

Rize Valisi Kemal Çeber, "Mahsur kalan 9 kişiyi kurtardık. 2 köy boşaltıldı, 5 yol kapandı. 4 saat daha yoğun yağış bekliyoruz" dedi.

Rize Valisi Kemal Çeber, kentte yaşanan sel ve taşkınlara ilişkin sahada incelemelerde bulundu, yağışın cuma gününe kadar süreceğini söyledi. Kentte 4 köy yolunun risk taşıdığı gerekçesiyle ulaşıma kapatarak tedbir aldıklarını aktaran Vali Çeber, "Bu yağışların ilimizin neresini vuracağını tam kestiremiyoruz. O nedenle her tarafta tedbir aldık. Bugün sabah 06.00'dan itibaren Fındıklı ve Ardeşen ilçelerimizde yoğun yağış oldu. Metrekareye 120 kilogram civarında yağış düştü. Ancak en yoğun yağışı komşumuz Artvin aldı. Herkesin görev yerinde bulunmasından dolayı duruma hemen müdahale ettik.

5 köyümüzün yolu kapandı ama bu 4 köyün yolunu riskten dolayı biz kendimiz kapattık, 1 tanesi ise heyelandan dolayı kapandı. 2 mahsur kalma olayımız vardı, onları da kurtardık. Sağlık durumlarında herhangi bir problem yok. Manastır bölgesinde ve Çınarlı Mahallesi'nde DSİ'ye ait bir sette çökme oldu, orada da herhangi bir risk öngörmüyoruz. Aralı Mahallesi'nde de tedbir amaçlı 2 köyümüzü boşalttık, vatandaşlarımızı güvenli bölgelere aldık. Fındıklı ve Ardeşen bölgesi için 4 saat daha yoğun yağış riski devam ediyor. Daha sonra yağışlar normal sağanağa dönecek, gece 00.00'a kadar aralıklarla yağacak. Ama cuma gününe kadar ilimizle ilgili yağış uyarısı devam ediyor" dedi.

'2 BİN 800 PERSONEL GÖREV BAŞINDA'
Ekiplerin yoğun şekilde çalıştığını ifade eden Vali Çeber, "Yaklaşık 2 bin 800 personel, 800'e yakın iş makinesi afetlerle ilgili görev yapıyor. Kurban Bayramı'nın içindeyiz ve bu arkadaşlarımızın hepsi gocunmadan, şikayet etmeden vatandaşlara nasıl hizmet ederiz, diye gayret gösteriyor. Tüm arkadaşlarımız çok yoruldu, görev alan tüm arkadaşlara teşekkür ediyorum. Sabah Cumhurbaşkanı Erdoğan aradı, buradaki durumu kendisine de arz ettik. Devletimizin tüm unsurları bizzat alanda, çizmesiyle, yağmurluğuyla buradalar" diye konuştu.

ARTVİN'DE SEL VE HEYELAN
Artvin'in Arhav ilçesinde de sağanak yağış nedeniyle gündelik hayat durma noktasına geldi.

Sel sularına bir kişinin kapılarak kaybolduğu belirtilirken, ilçede valilik tarafından kriz merkezi oluşturuldu.

İlçe merkezinin büyük bölümünde yollar sular altında kalırken, Arhavi deresi taştı, çok sayıda köye ise heyelanlar nedeniyle ulaşım sağlanamıyor.

METEOROLOJİDEN UYARI
Meteoroloji 11. Bölge Müdürlüğünden yapılan yazılı açıklamada, sabah saatlerinden itibaren bölgede görülecek sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışların, Trabzon'un batı ve doğu kesimlerinde kuvvetli, Rize ve Artvin çevrelerinde çok kuvvetli ve yer yer şiddetli olmasının beklendiği vurgulandı.

Kuvvetli yağışların aralıklı ve yerel olarak yarın sabah saatlerine kadar etkili olmasının beklendiğine dikkat çekilen açıklamada, sel, su baskını, yıldırım, heyelan, kuvvetli rüzgar, yerel dolu yağışı ve ulaşımda aksamalar gibi olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunması istendi.

SEL ORTASINDA MAHSUR KALDI
Artvin'in Arhavi ilçesinde de sağanak nedeniyle Kapisre Deresi'nin taşması sonucu, yollar göle döndü. Bazı ev ve iş yerlerinin zemin ve bodrum katlarını su bastığı ilçede cadde ve sokaklarda pek çok araç da sulara gömüldü. İlçede bir sitenin bahçesinde sel suları ortasında mahsur kalan kişi, elinde tuttuğu şemsiye ile kurtarılmayı bekledi. O anlar da çevredeki binalarda oturanlar tarafından cep telefonu kamerasınca görüntülendi. Görüntüde, o anları kayda alan kişinin, mahsur kalan vatandaşa 'Çok kötü taştı. Yağmur da hiç dinmedi, Allah yardımcın olsun, Allah kurtarsın amca' dediği duyuluyor.

GRUP YOLUNUN GEÇTİĞİ KÖPRÜ ULAŞIMA KAPANDI
Bu arada Rize'de sağanağın etkili olduğu Ardeşen'de de Kaymakamlıktan yapılan duyuruda, ilçede yer alan ve birçok köy grup yolunun başlangıcı olan Seslikaya Köprüsü'nün ulaşıma kapandığı, vatandaşların zorunlu olmadıkça güzergahta bulunmamaları gerektiği belirtildi.

Karadeniz'de şiddetli yağışların yol açtığı can ve mal kayıplarına neden olan sel ve heyelanlarla ilgili Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nca hazırlanan 'İklim Değişikliği Eylem Planı' için harekete geçildi. Son sel afetinde 6 kişinin öldüğü, 2 kişinin kaybolduğu Rize'de plan kapsamında sel riski taşıyan 'acil ve öncelikli boşaltılması' gereken 665 yapı tespit edildi. Bayramdan sonra yapılacak tebligatların ardından tahliye edilecek yapılar yıkılacak, sahipleri kentsel dönüşüm kapsamında inşa edilecek yeni konutlara taşınacak. Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, yaptığı açıklamada, "Dere güzergahında kalan yapıları netleştirdik. Vatandaşlarımıza bayramdan sonra tebligatlarımızı yapacağız" dedi.

Karadeniz'de 2 yıl önce 40 yıldır haziran ayı ortalaması 19 derece civarında olan deniz suyu sıcaklığının 26 dereceye yükseldiği tespit edildi. Mevsim normallerinin üzerinde seyreden deniz suyu sıcaklığı ile ısınan suyun yükselerek atmosferin dengesini bozduğu, oluşan lokal şiddetli yağışlarla birlikte can ve mal kayıplarına neden olan sel ve heyelanlara yol açtığı belirlendi. Bunun üzerine Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Trabzon, Rize, Artvin, Giresun, Ordu ve Samsun illerini kapsayan 15 maddelik 'İklim Değişikliği Eylem Planı' hazırladı.

BÖLGEDE 1950 RİSKLİ YAPI VAR
Eylem planı kapsamında bölgede yaklaşık 19 bin akar dere, 131 bin kuru dere ile 1430 kilometre yol üzerinde inceleme yapıldı. İncelemede ilk etapta, dere yatağında bulunan ve iklim değişikliği nedeniyle risk altında olan 1950 binanın acil olarak taşınması gerektiği tespit edildi. Bu binalarda yaşayan 2 bin aile, kentsel dönüşüm kapsamında inşa edilecek yeni konutlara taşınacak.

RİZE'DE 665 YAPI İÇİN HAREKETE GEÇİLDİ
Sel ve heyelan tehlikesini en fazla yaşayan Rize'de ise eylem planı kapsamında 40 ayrı dere yatağında sel riski altında 'acil ve öncelikli boşaltılması' gereken 665 bina tespit edildi. Bayram sonrası tebligatların ardından tahliye edilerek yıkılacak yapıların sahipleri kentsel dönüşüm kapsamında inşa edilecek yeni konutlara taşınacak. Kentte eylem planı kapsamında ise heyelan riski taşıyan yapıların da ayrıca tespit edilmesi için çalışma başlatıldı. Valilik ve AFAD koordinesinde tespit edilecek yapılar da tahliye edilerek, taşınacak.

'DERE GÜZERGAHINDAKİ YAPILARI NETLEŞTİRDİK'
Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, 'İklim Değişikliği Eylem Planı' ile ilgili özel açıklamalarda bulundu. Plan kapsamında bölgede tespitlerin sürdüğünü kaydeden Bakan Kurum, şunları söyledi:

"İklim Değişikliği Eylem Planı kapsamındaki tespitlerimiz çerçevesinde Rize'de dere güzergahı üzerindeki 665 yapı tespit ettik. Bir de heyelan riski taşıyanlar var. Dere güzergahında kalan yapıları netleştirdik. Heyelan riski taşıyanlarla ilgili tespitler sürüyor. Bu konuyla ilgili vatandaşlarımıza bayramdan sonra tebligatlarımızı yapacağız. Taşınma ve kira yardımı vereceğiz. TOKİ Başkanlığımız eliyle ilk etapta 550 konut yapım sürecini de başlattık. Bu konutları dere güzergahındaki riskli yapı sahipleri için yapıyoruz. Diğer taraftan heyelanla ilgili AFAD'ımız burada valiliğimizle koordineli bir çalışma yapacaklar. Heyelan riski altında olan yapılar da var ise bunların da çalışmasını ayrı olarak yürüteceğiz. Bu çalışmalarımızı ve tespitlerimizi İklim Değişikliği Eylem Planı kapsamında yapıyoruz. Hem DSİ hem AFAD birlikte bu çalışmayı yürüteceğiz. En geç bir yıl içerisinde de konutlarımızın teslimini yapıyor olacağız. Amacımız Rize'de selden zarar gören vatandaşlarımızın yaralarını en hızlı şekilde sarmak."

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ EYLEM PLANI
* Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hayata geçirilen Karadeniz Bölgesi'ndeki 6 ili kapsayan, 15 maddelik 'İklim Değişikliği Eylem Planı'nı ile mekansal strateji planı ve bütün ölçeklerdeki mekansal planlar, iklim değişikliği parametreleri dikkate alınarak hazırlanacak.
* Bölgeye ait mekansal strateji planları çerçevesinde alt ölçekli planlar revize edilecek. Plan ile öncelikli olarak dere yataklarında yer alan binalar tespit edilecek ve uygun alanlar için kamulaştırma ile taşıma süreci planlanacak.
* Yüksek heyelan riski bulunan bölgelerde yer alan binalar, uygun alanlara taşınacak ve bu bölgelerde inşa faaliyetlerine izin verilmeyecek.

* Ekonomik ömrünü tamamlamış veya yetersiz kesit genişliğine sahip köprüler, önceliklendirme yapılarak kaldırılacak.
* Karadeniz Sahil Yolu'nda, yağış sularının denize ulaşmasına engel olan bölümlerinde menfezlerin kapasitesi artırılacak.
* Köy yolları gözden geçirilerek, bu yolların tahrip olmasının en büyük nedeni olan köprü, viyadük gibi yapıların onarımları yapılacak.
* Hastane, okul, sağlık ocağı, kaymakamlık gibi kamu binaları riskli bölgelerden kaldırılacak. Doğal afet riski taşıyan alanlarda can ve mal güvenliği açısından erken uyarı sistemleri kurulacak.