Dünya atmosferine giren meteor iddiası: Meteor neden yeşil renkte ışık saçıyor? Gök taşı düşmesi nedir?

Meteor düşmesi nedir, neden olur? Dünya atmosferine giren meteor olayı sonrası meteor hakkında araştırmalar hız kazandı. Cumartesi akşamı saat 22.74'de gerçekleşen meteor düşmesi olayı Türkiye'de de birçok ilde görüldü. Meteorun nereye düştüğü henüz bilinmezken, olay esnasında saçılan yeşil ışık hakkında araştırmalar başladı. Peki, meteor neden yeşil renkte ışık saçıyor? Gök taşı düşmesi nedir? İşte cevaplar...

METEOR NEDEN YEŞİL RENKTE IŞIK SAÇIYOR?

NASA'nın aktardığı verilere göre, bir meteor Dünya'ya girdiğinde atmosferin direnciyle karşılaşıyor. Bu süreçte yanmaya başlayan meteorlar, eğer magnezyum yoğunluklu bir gök cismi ise mavi ve yeşil renkte ışık saçar. Ayrıca atmosferde sarı ve turuncu geçişli yanmaya sahip meteorlar sodyum ağırlıklıyken, sadece sarı renkliler demir, morlar kalsiyum, kırmızılar ise nitrojen ve oksijen renklerde ışık saçabiliyorlar. Bu bilgilere göre, dün gece Türkiye'de görülen meteorun magnezyum kaynaklı olduğu söylenebilir.

GÖK TAŞI NEDEN DÜŞER?

Gök taşı ya da meteorit, uzaydan Dünya yüzeyine düşen maddelerin genel adıdır. Meteorit düşen nesnenin katı bir kalıntısıdır. Bu nesnekuyruklu yıldız, asteroit veya meteordur. Bütün bunlar dış uzaydan herhangi bir gezegene veya dünya'nın atmosferine girer ve genellikle de yeryüzüne ulaşamadan eriyerek atmosfere karışırlar.

Objeler dünyanın atmosferine girdiği andan itibaren sürtünme, basınç ve diğer kimyasal etkileşimlerin de sonucu olarak ısınmaya ve sonrasında bu ısıyı yaymaya başlar. Böylece meteora dönüşmüş olur ve "ateş topu" oluşturur. Kayan yıldız olarak da bilinir. Astronomlar en parlak olanlara bolit derler. Gök taşlarının atmosferi aşıp da bıraktığı etkiler kendi aralarında çok çeşitlidir.

Jeologlara göre, bolitler krater oluşturabilecek büyüklükte meteoritlerdir. Dünya atmosferine ortalama olarak yılda birkaç bin gök taşı girer. Ancak bunların beş yüz kadarı buharlaşmadan, yere gök taşı olarak düşer.

Gök taşları, Dünya atmosferine saniyede 11–72 km arasında değişen bir hızla girerler. Sürtünmeden meydana gelen ısıdan dolayı büyük bir kısmı eriyerek toz parçacıkları halinde yeryüzüne inebilir. Büyük gök taşları atmosferde gözlenebilir. Düzenli olarak her sene gerçekleşen meteor yağmurları bulunmaktadır. Bu yağmurlardan en çok bilineni ise Perseid yağmurudur.

Gözlendiği sırada atmosfere ve dünya'ya çarpmayı teğet geçen göktaşlarına meteor kayması denir. Diğer hepsi meteorit bulguları olarak bilinir. Nisan 2016 itibarı ile, dünyada kayıtlara geçmiş 1140 kayma gerçekleşmiştir. 38,660'dan fazla iyi belgelenmiş meteorit bulgusu olmuştur.

Gök taşları geleneksel olarak 3 geniş kategoride incelenir: taşlı göktaşları kayalardan oluşur. Bunlar genelde silikattan meydana gelir; demir göktaşları daha çok metalik demir-nikel alaşımından meydana gelir; ve taşlı-demir göktaşları hem metal hem de kaya materyali içerir.

Modern sınıflandırmalar, göktaşlarını yapılarına, kimyasal ve izotopik bileşenlerine ve içerdiği minerale göre çeşitli gruplara ayırmaktadır: 2 mm'den küçük olan göktaşları mikrometeor olarak adlandırılır.

Dünya dışı göktaşları atmosfer ile bağlı kalmadan diğer gök cisimlerine etki yapan nesnelerdir. Ay'da veya Mars'ta bulunurlar.

METEOR DÜŞME ANI

27 Şubat Cumartesi saat 22.57'de gerçekleşen olay Türkiye'de birçok ilde gözlemlendi. Yurdun özellikle Doğu Karadeniz Bölgesi'ndeki Ordu, Samsun, Trabzon, Giresun'un yanı sıra Yozgat, Çorum, Çankırı, Tokat, Kayseri, Kırıkkale ve Ankara illerinde gökyüzünü birkaç saniyeliğine aydınlatan ışık hüzmesi heyecan yarattı.