SSK’ya geçene %20 kazanç! 8 Eylül 1999 sonrası işe girenler...EYT'de KADRO ağı genişliyor! Çalışma süresi, enflasyon!

EYT düzenlemesi Meclis'e gelirken, konu hakkında yeni gelişmeler yaşanmaya devam ediyor. EYT'li milyonlarca vatandaşı ilgilendiren yüksek maaş, kıdem tazminatı ve toplu para ayrıntıları belli oldu. Emekli aylığı prime esas kazanç, çalışma süresi, yıl içindeki zamlar, enflasyon verilerine göre değişiyor. İsteğe bağlı sigorta, Bağ- Kur yerine SSK'dan hem erken emeklilik hem de yüksek aylık imkânı veriyor. Yüksek emekli maaşı alabilmek için belirli şartların yerine getirilmesi gerekiyor. 2000 yılı öncesi Bağ-Kur'luların SGK bünyelerine geçmeleri halinde emekli aylıklarında artış yaşanıyor. İşte konu hakkında son gelişmeler!

Hem EYT'liler hem emeklilik planlaması yapanlar emeklilik aylığını artırmanın formüllerini arıyor.

■ 1994'te Bağ-Kur'lu oldum, son 3.5 yıldır SSK'lı olarak çalışmaya devam ediyorum. EYT kapsamında Bağ-Kur'dan mı SSK'dan mı emekli olabilirim?

Bir sigortalının çalışma hayatı içinde hem SSK hem Bağ-Kur prim ödemesi varsa emeklilikte son 7 yıla bakılır.

Hangi statünün primi fazlaysa onun şartlarından emekli olunur. Bu durumda SSK'dan emekli olabilirsiniz, aylığınız daha yüksek olacaktır.

■ Prime esas kazançların etkisi yıllara göre değişiyor mu?

SGK'ya bildirilen prime esas kazanç emekli aylığını artırmada büyük önem taşıyor. Aylık hesabında, Ocak 2000 öncesi, Ocak 2000 ile Ekim 2008 arası ve bu tarihten sonrası olmak üzere üç önemli dönem bulunuyor.

2000 öncesi dönem aylık hesabı gösterge, memur maaş katsayı ve aylık bağlama oranı çarpımı ile bulunuyor.

Gösterge sisteminin esas alındığı 2000 öncesi primler emekli aylığını önemli ölçüde artırıyor.

■ EYT'liyim. Emekli olmayıp çalışmaya devam edersem emekli aylığım artar mı?

Uzun yıllar çalışmak, tek başına aylığı artırmaya yetmez. Brüt kazancın yüksek yatırılması önem taşıyor.

Matrah artınca emekli aylığı da yükseliyor. Emeklilik başvurusu yapılırken bakmakla yükümlü eşle beraber çocuk sayısı da bildirilir.

Bakmakla yükümlü kişiler aylık bağlama oranını artırır. Çalışanın ortalama aylık kazancı ile aylık bağlama oranının çarpımı sonucunda bulunan tutar aylık olarak bağlanır.

■ Hangi durumlar kolay şartta yaşlılık aylığı bağlatır?

Çalışmaya başladığı tarihten önce malul olan, engelliliği nedeniyle vergi indiriminden yararlanan, çalışma gücü kaybı olan, maden işyerinin yeraltı işlerinde çalışan, erken yaşlandığı tespit edilenlere kolay şartlarda emeklilik imkanı sağlanıyor.

■ Emekli aylığı bağlanırken son yıllardaki kazancın düşük ya da yüksek olmasının etkisi var mı?

Emekli aylığı bağlanırken prim günü, aylık bağlama oranı, prime esas kazanç tutarı gibi birçok parametre dikkate alınır.

2000 yılından sonra işe başlayanların yüksek emekli aylığı alabilmesi için prim gününü artırması ve yüksek kazanç bildirmesi gerekir.

EYT kapsamında emekli olamıyorum, hangi sigortalar kolay şartta yaşlılık aylığı bağlatır?

Sosyal güvenlik uygulamalarında, çalışmaya başladığı tarihten önce malul olan, engelliliği nedeniyle vergi indiriminden yararlana, çalışma gücü kaybı olan, maden işyerinin yer altı işlerinde çalışan, erken yaşlandığı tespit edilenlere kolay şartlarda emeklilik imkânı sağlanıyor.

İŞTEN BİR ANDA AYRILMA OLURSA SIKINTI YARATIR MI?

Tedbirleri alındı, 2 milyon 250 bin kişi emekliliğe hak kazanacak bunların büyük bölümü tekrar çalışmaya devam edebilecek yaştalar. Bunu düşünerek üretimin sürekliliği anlamında tedbirler alınması gerekiyordu.

Kişi emekli olup maaşını almaya başlayıp çalıştığı iş yerinden ayrılmadan devam edebilecek. Burada işverene sigorta prim teşviki verilecek. Çalışmalarına devam etmesi teşvik edilecek.

SÜREÇ UZARSA MAAŞLAR TOPLU MU YATACAK?

Bir anda emeklilik başvuruları olduğunda SGK'da yığılma şikayetleri var. SGK bu anlamda güçlü, bir anda 2 milyon 250 bin kişi nasıl emekli olacak diye sorular soruluyor. Bu anlamda SGK'nın teknik alt yapı hazırlıkları var.

Kanun yürürlüğe girdiği anda emeklilik başvurusunda bulunduğunda başvurdukları tarihten itibaren emekli maaşlarını hak etmiş olacaklar. İşlemler 1-2 ay sürse bile emekli maaşlarını toplu olarak alabilecekler. "