5.000 prim günü çok kıymetli! EYT'de AS KADRO NETLEŞTİ! 2000-2001-2002-2003 sigorta girişiler... Prim borçlanması, yaş, staj...

Son dakika haberler... Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) için atılacak adımlar yakından takip ediliyor. Aralık ayına geldiğimiz dönemde milyonlarca kişi düzenleme için gelecek açıklamaları bekliyor. 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişli olanlar eksik prim günlerini tamamlayarak sorun yaşamak istemiyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin tarafından yapılan açıklamalar neticesinde 8 Eylül 1999 yılından önce sigorta girişi olanlar yıl ve prim şartlarını tamamlamaları halinde emekli olabilecek. Prim günü eksik olanlar için ise bazı çözümler bulunuyor. İşte, EYT düzenlemesi için dikkat edilmesi gerekenler!

Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) ile ilgili düzenleme Aralık ayı ile birlikte Meclis'e gelecek. Ardından yasalaşma sürecinin sonunda Ocak ayından itibaren başvurular başlayacak. İlk etapta 1.5 milyon EYT'linin şartları tamamladığı belirtiliyor. Bu vatandaşlar emekli olduktan sonra şartları eksik olanlar, tamamladıkları tarihte emekliliğe hak kazanacak. Böylece tüm EYT'liler emekli olacak.

YASAL DÜZENLEME GEREKİYOR

EYT yasası 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olarak çalışmaya başlamış, yılını ve primini tamamlamış sigortalıları kapsıyor. Ancak 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanlar açısından da EYT'li olmak için bazı imkanlar var. Özellikle işe giriş tarihini öne çekme durumunda olan sigortalılar EYT kapsamına girebilir.

Ancak bu imkanlardan özellikle ilk dördü için EYT yasasının içinde bir düzenleme şart görünüyor.

BORÇLANMALAR ÖNEMLİ

8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanlar borçlanma yöntemleriyle işe giriş tarihlerini geri çekebiliyor. Bu durum onları EYT kapsamına alabilir.

Bunun için 5 ayrı yöntem var.

1-ASKERLİK BORÇLANMASI: Askerliğini sigortadan önce yapanlar, borçlandıkları gün kadar işe giriş tarihlerini geri çekebilir. Örneğin 2000 yılının Ocak ayında sigortalı olan birisi bu tarihten önce askerlik yapmışsa 5 aylık bir askerlik borçlanması yaparak işe giriş tarihini 8 Eylül 1999 öncesine çekebilir.

2-STAJ SONRASI DOĞUM BORÇLANMASI: Anneler doğum borçlanmasını sigortadan sonra yapabiliyor.
Ancak burada staj başlangıç olarak kabul ediliyor. Staj ile normal sigorta arasında doğumu olan kadınlar borçlandıklarında işe giriş tarihleri iki yıl geriye gidiyor. Örneğin 1996 yılında staj yapan bir anne staj sonrası bir çocuk dünyaya getirmiş ve 2000 yılında çalışmaya başlamışsa, bu çocuğu borçlanarak işe giriş tarihini 1998 yılına çekebilir.

3-FİİLİ HİZMET ZAMMI İLE YIPRANMA KAZANANLAR: 5510 sayılı yasanın 40. maddesinde sıralanan meslek sahipleri yıpranma günleri kadar işe giriş tarihlerini geri çekebiliyor. Bu durum onların işe girişlerini 8 Eylül 1999 öncesine getirebilir.

4-AVUKATLIK STAJ SÜRESİNİ BORÇLANANLAR: Staj süreleri normal şartlarda borçlanılamıyor.
Ancak avukatlık stajı yapanlar bu süreleri borçlanabiliyor. Bu bir yıllık süre işe giriş tarihini geri çekerek 8 Eylül 1999 öncesine götürebilir.

5-HİZMET TESPİTİ İLE BAŞLANGICI TESCİL ETTİRENLER: Geçmiş dönemde sigortaları yapılmış ancak primleri eksik ya da yatırılmamış olanlar hizmet tespit davası açarak, bu tarihleri giriş olarak tescil ettirebilir.

Eğer bu dönem 8 Eylül 1999 öncesi ise bu sigortalılar da EYT'li olur.

Sigortasız çalışılan dönemlerde de müfettiş incelemesi varsa 5 yıllık hak düşürücü süre işlemez. Bu yüzden hiç sigortası yapılmayanlar da dava yoluna gidebilir.

İŞE GİRİŞ TARİHİ NASIL ÖNE ÇEKİLİR?

5510 sayılı yasanın 41. maddesi borçlanmaların sigortadan önceki döneme rastlaması halinde işe giriş tarihini geri çekeceğini belirtiyor

Sigorta girişim 2002 olduğundan EYT'den yararlanamıyorum.

Fakat askerlik borçlanması diye bir konu gündemde. Ben askerliğimi 24 Mayıs 1999'da yaptım.
Bu borçlanmayı ödediğim takdirde EYT'den yararlanabilir miyim?

5510 sayılı yasanın 41. maddesi borçlanma imkanlarını düzenliyor. Bu maddenin bir fıkrasında borçlanmalar ile ilgili şu ifadeler yer alıyor: "Bu Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma halinde, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülür..." Bu hüküm gereğince sigortadan önce yapılan askerlikleri borçlananlar işe giriş tarihlerini borçlandıkları gün kadar geriye çekerler. Örneğin 2000 yılının Ocak ayında sigortalı olan bir vatandaş bu tarihten önce yaptığı askerlik için 1 yıllık bir borçlanma yaparsa işe giriş tarihi 1 Ocak 1999 olur.

Emeklilik işlemleri de bu tarihe göre yapılır.

Bu noktada EYT kapsamına girmesi de söz konusu olur. Bu konu da çıkartılacak yasada 'borçlanılan süreler de EYT kapsamındadır' şeklinde belirtilmesi gerekir.

Bu genel kural çerçevesinde sizin durumunuza bakarsak yapacağınız borçlanma işe giriş tarihini 8 Eylül 1999 öncesine çekmeyecektir. Çünkü bunun için 2 yıldan fazla gün gerekiyor. Bu kadar askerlik yapmadığınız için siz bu yasadan yararlanma şansını yitiriyorsunuz.

TAZMİNAT İÇİN 7 BİN GÜN GEREKİR

SGK başlangıcım 16.09.2002. 4053 günüm var. 12 yıldır aynı yerde çalışıyorum.

Tazminatımı istediğim zaman alıp çıkmam için ne yapmam gerekir? Volkan KOCAMAN

Kıdem tazminatını alabilmek için çalışanların kendi istek ve kusurları dışında işten çıkartılmış olmaları gerekiyor. Burada istifa ederek tazminat alabilmek mümkün değil. Ancak bazı istisnaları var. Bunlardan birisi de emeklilik için yaş dışındaki şartları tamamlamış olmak. Sizin işe giriş tarihinize göre yaş dışındaki şartlarınız 7 bin gün olmaktadır.

Ayrıca 25 yıl 4.500 gün şartı da var. İkisinden birinin gerçekleşmesi lazım. Ya 7 bin günü tamamlayacaksınız ya da 25 yıl bekleyip ki 2027 yılı ediyor, 4500 günü tamamlayacaksınız.

Bu şartlardan birini yerine getirirseniz istifa edip tazminat alırsınız. Bunun için SGK'dan bir yazı almak da gerekiyor.

YETİM AYLIĞI YAŞA BAĞLI

Erkek kardeşim 19 yaşında öğrenci ve staj görüyor.

Sigortası başladı, annem ve kardeşim vefat eden babamdan Bağ-Kur aylığı alıyor.

Kardeşim kaç yaşına kadar yetim maaşı alabilir? Sigortadan dolayı aylığı kesilir mi? (İSMİ SAKLI)

Yetim aylığı alacak olan erkek çocuklar 18 yaşına kadar sorunsuz yetim aylığı alabiliyor. Eğer öğrenci ise ve okuduğu okul lise ise 20 yaşına kadar yetim aylığı alabilir.

Eğer yüksekokul okursa 25 yaşına kadar yetim aylığından faydalanabilmektedir.

Kardeşiniz üniversitede ise 25 yaşı dolana kadar yetim aylığı alabilecek. Ayrıca kardeşinizin sigortasının stajyerlik nedeni ile başladığını belirtmişsiniz.

Stajyerlikten dolayı ödenen primler yetim maaşına engel teşkil etmemektedir

İKİ ÇOCUKTAN 1440 GÜN

01.06.1978 doğumluyum 1996 sigorta girişim 3800 günüm var. İki çocuğum bulunuyor. Biri 2004, diğeri 2013 doğumlu. Ne zaman emekli olabilirim? Seyhan DOĞAN

İki çocuğu da borçlanarak yani prim satın alarak 1440 gün kazanabilirsiniz. Bu durumda toplam priminiz 5240 gün yapar. EYT yasasını bekleyin, şartlara göre hareket edersiniz.

EYT yasasından çıkacak şartlara göre borçlanmanızı yapar ve emekli olursunuz. Ancak bir hatırlatma yapalım. Borçlanmanız için başvurunuzu Aralık ayı sonuna kadar mutlaka yapın.

Yoksa Ocak ayında artacak asgari ücret ile birlikte daha yüksek para ödeyebilirsiniz.

20 YIL SÜRE BİTTİ

1 Temmuz 1995 girişliyim. 4030 günüm var ama 20 yıl çalışmışlığım yok.

EYT'den yararlanabilecek miyim? Pınar MURATOĞLU

Emeklilik için prim haricindeki yıl şartı çalışıp çalışmadığınıza bakılmadan hesaplanıyor. Yani siz işe girdiğiniz tarihten itibaren

20 yılı geçirmeniz lazım. Burada çalışmanıza bakılmıyor.

1995 girişinize göre de sizin için 20 yıl şartı 2015 yılında dolmuş.

Ancak emekli olmak için bu prim yeterli olmayacaktır.

Priminizi artırmanız gerekir

ŞARTLARINIZ TAMAM

17 Nisan 1977 doğumluyum.

1 Mart 1999 işe giriş tarihim. 8500 iş günün var. 3 çocuk annesiyim. Halen çalışıyorum.

Emekli olabilir miyim? Ünzile CENGİZ

İşe giriş tarihiniz ve primleriniz itibariyle EYT şartlarını yerine getirmişsiniz. Yasada yaş şartı olmayacak.
Bu durumda siz emekli olursunuz. Bu yüzden yasayı bekleyin ve yasanın hükümlerine göre hareket ederek emeklilik için başvurunuzu yapın.