EYT'de 4.7 milyarlık prim desteği sağlanacak! Milyonlar heyecanla bekliyor

EYT'lilerin heyecanla beklediği Meclis süreci hız kazandı. Belirlenen takvim doğrultusunda yasa teklifi Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşülürken, düzenlemenin gelecek hafta yasalaşması bekleniyor. Sosyal Güvenlik Kurumu'nca komisyona sunulan etki analizine göre EYT'nin bu yılki toplam maliyeti 194.4 milyar lira olacak.

Yaş şartının kaldırılması durumunda prim ödeme gün sayısı ve sigortalılık süresi şartını sağladığı için 2.2 milyon kişi hemen emekli olabilecek.

Emekli olup çalışmaya devam edenler için 4.7 milyarlık prim desteği sağlanacak. Emeklilikte hemen emekli olacakların ortalama yaşı da 48.5 hesaplandı. Düzenleme 8 Şubat'ta Resmi Gazete'de yayınlanarak yasalaşacak.

EYT GÖRÜŞMELERİNE BÜYÜK İLGİ
Yasa teklifinin görüşmelerine çok sayıda Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) dernek temsilcileri, işçi ve işveren sendikaları temsilcileri katıldı.

EYT'DE KADEMELİ GEÇİŞ
Meclis'e sunulan 4 maddelik yasa teklifine göre, 8 Eylül 1999 ve daha önce sigortalı çalışma başlayanlardan SSK'lılardan 5000 - 5975 arasında değişen prim gününü ve kadınlarda 20, erkeklerde 25 yıl sigortalılık süresini tamamlayanlar yasanın yürürlüğe girmesinin ardından hemen emekli olabilecek.

Emekli Sandığı ve BAĞ-KUR'a tabi olanlardan kadınlarda 7200, erkeklerde 9000 prim gününü tamamlayanlar da yasa çıktığında emekliliğe hak kazanacak. Etki analizine göre yaş şartının kaldırılması durumunda prim ödeme gün sayısı ve sigortalılık süresi şartlarını sağladığı için hemen emekli olabilecek 2.2 milyon kişinin ortalama yaşı 48.5 ve ortalama emekliliğe kalan süresi 6.3 yıl hesaplandı.

SGK'DAN ETKİ ANALİZİ
Görüşmeler sırasında SGK tarafından hazırlanan, özel sektördeki 4/A (SSK) ve 4/B'lilerin (BAĞ-KUR) tamamının, kamudaki 4/A'lılar ile 4/C'lilerin (memur) yüzde 25'inin hemen emekli olacağı varsayımına dayanarak etki analizine yer verildi.

Etki analizine göre, EYT'nin Sosyal Güvenlik Kurumu'na 2023 yılındaki maliyeti 144.7 milyar lira olacak. 49.7 milyar liralık kamu personeli bütçe etkisi ile birlikte merkezi yönetim bütçesine toplam maliyet 194.4 milyar lira olacak. Halen çalışmakta olan 4/A'lıların hepsinin çalışma hayatından çekilmesi ile oluşabilecek SGK prim kaybı da 45.5 milyar lira olarak hesaplandı.

2.2 MİLYON KİŞİ HEMEN EMEKLİ OLACAK
Yaş şartının kaldırılması durumunda prim ödeme gün sayısı ve sigortalılık süresi şartını sağladığı için hemen emekli olabilecek 2.2 milyon kişi bulunuyor. Hemen emekli olabilecek 2.2 milyon kişinin, 1.7 Milyonu 4/A'lı, 89 bini 4/B'li, 496 bini ise 4/C'li.

SSK'lı 3.5 milyon, Bağ-Kur'lu 619 bin, 4/C ise 669 bin olmak üzere, emeklilik için yaşı bekleyen ve ilerleyen yıllarda bekleyecek olan toplam 4.8 milyon kişinin bulunduğu tespit edildi.

YÜZDE 87'Sİ ÇALIŞMA HAYATINDA
EYT düzenlemesinden etkilenen SSK kapsamındaki sigortalıların yüzde 87'si mevcutta çalışma hayatında aktif olarak yer alırken, Sosyal Güvenlik Destek Primi teşviki ve yeni istihdamla birlikte SSK kapsamında prim kaybı öngörülmüyor. Ancak çalışmaları durumunda SSK kapsamındaki sigortalılar için oluşabilecek azami SGK prim kaybı 45.5 milyar lira hesaplandı.

EYT'LİLERİN ORTALAMA YAŞI 48.5
SGK'nın etki analizinde, yaş şartının kaldırılması durumunda prim ödeme gün sayısı ve sigortalılık süresi şartlarını sağladığı için hemen emekli olabilecek 2.2 milyon kişinin ortalama yaşının 48.5 ve ortalama emekliliğe kalan süresinin ise 6.3 yıl olduğu belirtildi.

Mevcut durumda yıl içinde emekli olanların ortalama yaşının kadınlarda 54.1, erkeklerde ise 54.3 olduğu kaydedildi. Hemen emekli olabilecek 1.7 milyon işçinin yaklaşık yüzde 87'sinin (1.4 milyon) aktif çalışma hayatında yer almakta olduğu ifade edildi.

4.7 MİLYARLIK 5 PUANLIK PRİM DESTEĞİ
Yasa teklifi, EYT kapsamında emekli olup aynı işyerinde çalışmaya devam eden işçiler için ödenen sosyal güvenlik primi işveren payında 5 puan indirim öngörüyor. Emekli olan EYT'lilerin tamamının aynı işyerinde çalışmaya devam etmesi durumunda 6.3 milyar, yüzde 75'inin devam etmesi durumunda ise 4.7 milyar lira maliyeti oluşacak.

İŞVEREN ÇALIŞMAYA DEVAM EDECEKLER İÇİN 3 AY SÜRE İSTEDİ
Komisyon görüşmelerine katılan TİSK Genel Sekreteri Akansel Koç, emekli olduktan sonra aynı işyerinde çalışmaya devam edecek işçiler için öngörülen 10 günlük sürenin teknik sebeplerden dolayı yetersiz olduğunu düşündüklerini, 3 ay olarak revize edilmesini talep ettiklerini belirtti.

Koç, emekli olan EYT'lilerin bir süre aileleriyle, çocuklarıyla vakit geçirip ondan sonra yeniden çalışmak isteyebileceklerini, bu nedenle ilave süreye ihtiyaç duyduklarını söyledi.