ABD-İsrail hattında "Kim Kime Borçlu?" kavgası

ABD ve İran'ın imzaladığı anlaşma ve mutabakat sonrası Washington ve Tel Aviv arasındaki anlaşmazlıkları iyiden iyiye gün yüzüne çıkardı.

G7 Zirvesi sırasında konuşan ABD Başkanı Donald Trump, İsrail'in varlığını ABD desteğine bağlayan ifadeler kullandı.

Trump, geçmiş yönetimlerden farklı olarak izlediği politikaların İsrail'in güvenliği açısından kritik öneme sahip olduğunu savunarak, "Eğer Amerika Birleşik Devletleri olmasaydı ve Obama dönemindeki yaklaşımın tam tersini uygulamamış olsaydım, İsrail bugün var olmazdı. Yeryüzünden silinirdi. İsrail'deki her akıllı insan bunu biliyor" dedi.

Trump'ın açıklamaları, Washington'un İsrail üzerindeki etkisini ve Tel Aviv'in ABD'ye olan bağımlılığını vurgulayan bir mesaj olarak yorumlandı.

TRUMP'A KENDİ BÜYÜKELÇİSİNDEN YANIT

Trump'ın sözlerinden yalnızca saatler sonra dikkat çekici bir açıklama geldi. ABD'nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, Başkan Trump'ın değerlendirmesinin tam tersini savunan ifadeler kullandı.

Huckabee, "İsrail olmadan Amerika olmazdı. Varlığımızı bu topraklarda yaşananlara borçluyuz. Sizin tarihiniz aynı zamanda bizim tarihimizdir" ifadelerini kullandı.

Bu açıklama, ABD yönetimi içerisinde İsrail'in stratejik ve tarihi önemine ilişkin farklı bakış açılarını da gözler önüne serdi. Washington'da uzun yıllardır etkili olan İsrail yanlısı çevrelerin yaklaşımını yansıtan sözler, Trump'ın açıklamalarıyla doğrudan çelişti.

WASHINGTON'DA ESKİ TARTIŞMA YENİDEN ALEVLENDİ

Trump ile Büyükelçi Huckabee'nin açıklamaları, Amerikan siyasetinde yıllardır süren "ABD mi İsrail'i koruyor, yoksa İsrail mi ABD'nin bölgesel çıkarlarına hizmet ediyor?" tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.

Bir kesim İsrail'in güvenliğinin tamamen Amerikan askeri, ekonomik ve diplomatik desteği sayesinde sürdürüldüğünü savunurken, diğer kesim ise İsrail'in Orta Doğu'da Washington'un en önemli stratejik ortağı olduğunu ve ABD'nin bölgedeki nüfuzunu güçlendirdiğini öne sürüyor.

Son açıklamalar, kamuyounda "iki müttefik" gösterilen Washington-Tel Aviv arasındaki görüş ayrılığının artık yalnızca siyasi kulislerde değil, yönetimin en üst kademelerinde ve kameralar önünde açık şekilde dillendirildiğini ortaya koydu.

LINDSEY GRAHAM: "TRUMP'A BORÇLULAR"

Tartışmaya dahil olan bir diğer isim ise Trump'ın en yakın müttefiklerinden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham oldu.

Graham, hem İsrail'in hem de Suudi Arabistan'ın Trump yönetimine önemli ölçüde borçlu olduğunu savunarak, iki ülke arasındaki normalleşme sürecinin bölgesel istikrar açısından kritik öneme sahip olduğunu söyledi.

Senatör Graham'ın açıklamaları da Trump'ın yaklaşımını destekleyen bir çıkış olarak değerlendirildi.

HILLARY CLINTON'DAN NETANYAHU İDDİASI

ABD'nin eski Dışişleri Bakanı Hillary Clinton ise katıldığı televizyon programında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

Clinton, Netanyahu'nun siyasi kariyeri boyunca özellikle iki konuya odaklandığını belirterek, "Netanyahu'nun iki temel takıntısı vardı; İran ve Suudi Arabistan ile normalleşme. Kendisiyle 2009 yılındaki ilk görüşmemizde bana ilk sorduğu konular bunlardı" ifadelerini kullandı.

Clinton'ın açıklamaları, İsrail'in uzun yıllardır İran politikasını dış politika önceliklerinin merkezine yerleştirdiği yönündeki değerlendirmeleri yeniden gündeme taşıdı.

İMZALAR ATILDI AMA GERİLİM SONA ERMEDİ

ABD ile İran arasında sağlanan anlaşma bölgede yeni bir dönemin kapısını aralarken, Washington-Tel Aviv hattında farklı bir hesaplaşmanın başladığı görülüyor.

Trump'ın "İsrail bize borçlu" mesajı ile Büyükelçi Huckabee'nin "Biz İsrail'e borçluyuz" çıkışı, iki ülke arasındaki ilişkinin nasıl tanımlanacağına yönelik derin görüş ayrılıklarını ortaya koydu.

Orta Doğu'da dengeler yeniden şekillenirken, ABD ile İsrail arasındaki bu söz düellosunun önümüzdeki dönemde daha büyük siyasi tartışmalara dönüşmesi değerlendiriliyor.