ABD gazetesi İngiliz siyasetinde kaosla böyle dalga geçti: "Downing Street'in anahtarları kedi Larry'e verilmeli"

Bir zamanların "üzerinde güneş batmayan imparatorluğu" Büyük Britanya, son on yıldır siyasi istikrarsızlığın gölgesinden çıkamıyor. Brexit referandumuyla başlayan sarsıntı, peş peşe gelen başbakan değişiklikleri, parti içi krizler ve ekonomik sorunlarla derinleşirken, ülke 10 yıl içinde yedinci başbakanını konuşur hale geldi.

ABD'nin önde gelen gazetelerinden Washington Post, iki yıl önce büyük bir seçim zaferiyle iktidara gelen ancak dün istifasını açıklayan İngiltere Başbakanı Keir Starmer'ın ardından, ülkenin son yıllarda içine sürüklendiği siyasi kaosu hicveden dikkat çekici bir analiz yayımladı.

Gazete, İngiltere'nin son 10 yılda tam 7 başbakan değiştirmesine dikkat çekerken, ülkenin en istikrarlı siyasi figürünün bir siyasetçi değil, Başbakanlık Konutu'nun kedisi Larry olduğunu yazdı.

Washington Post'un analizinde kullanılan ifadeler ise dikkat çekiciydi:

"Belki de artık 10 Downing Street'in anahtarları Larry'nin boynuna asılmalı."

BREXIT'TEN SONRA BAŞLAYAN SİYASİ DEPREM

İngilizlerin Avrupa Birliği'nden ayrılma yönünde oy kullandığı Brexit referandumunun üzerinden tam 10 yıl geçti. Bu süreçte ülke siyasetinde adeta bir lider öğütme makinesi çalıştı.

David Cameron'dan Theresa May'e, Boris Johnson'dan Liz Truss'a, Rishi Sunak'tan Keir Starmer'a kadar birbiri ardına gelen başbakanlar ya seçim yenilgileriyle ya parti içi krizlerle ya da ekonomik ve siyasi çalkantılar nedeniyle görevlerinden ayrıldı.

Washington Post'a göre İngiltere'nin son 10 yıldaki siyasi hikâyesi, aynı zamanda Brexit'in yarattığı sarsıntıların hikâyesi oldu.

HEPSİNİ GÖRDÜ, HEPSİNİ ATLATI

Bu süreçte değişmeyen tek isim ise Larry oldu.

2011 yılında Başbakanlık Konutu'na getirilen Larry, resmi olarak "Kabine Ofisi Baş Fare Avcısı" unvanını taşıyor.

Ancak zamanla İngiliz siyasetinin sessiz tanığına dönüştü.

Gazetenin aktardığına göre Larry;

• Brexit'i gördü,
• Covid-19 pandemisini gördü,
• Boris Johnson'ın Partygate skandalını gördü,
• Altı başbakanın gelip geçtiğine tanıklık etti,
• Hatta İngiliz siyaset tarihine geçen "marul krizi"ni bile atlattı.

Washington Post, Larry'nin İngiliz siyasetinin en istikrarlı unsuru haline geldiğini belirterek şu yorumu yaptı:

"Son 10 yıla bakıldığında, İngiliz siyasetindeki en istikrarlı figürün Larry olup olmadığı sorusu akla geliyor."

LARRY'NİN ALAYCI MESAJI

Gazete, Larry'nin sosyal medya hesabından yapılan bir paylaşıma da dikkat çekti.

Paylaşımda şu ifadeler yer aldı:

"Böyle devam ederse isimlerini öğrenmek için uğraşmayı bırakacağım."

Bu mesaj, sık sık değişen başbakanlara gönderilmiş bir gönderme olarak yorumlandı.

DAVID CAMERON: BREXIT KUMARINI KAYBETTİ

2016 yılında Brexit referandumunu düzenleyen Cameron, Avrupa Birliği'nde kalma yönünde sonuç bekliyordu. Ancak İngiliz halkı ayrılık yönünde oy verince referandumun ertesi günü istifa etti. Washington Post'a göre Cameron, siyasi kariyerini bitiren kumarı kendi oynadı.

THERESA MAY: KİMSENİN TANIMLAYAMADIĞI BREXIT'İ UYGULAMAYA ÇALIŞTI

May, Brexit'in nasıl uygulanacağı konusunda yıllarca mücadele etti. Ancak ne AB yanlılarını ne de sert Brexit destekçilerini memnun edebildi. 2017'de erken seçim kararı alıp çoğunluğu kaybetmesiyle siyasi gücü erimeye başladı.

BORIS JOHNSON: BREXIT'İ BİTİRDİ, SKANDALLARA YENİLDİ

"Brexit'i tamamlayın" sloganıyla iktidara gelen Johnson, büyük bir seçim zaferi kazandı.

Ancak Covid döneminde hükümet binalarında düzenlenen partilerin ortaya çıkmasıyla başlayan Partygate skandalı sonunu hazırladı. Washington Post, Johnson'ın çok sayıda skandaldan kurtulduğunu ancak sonunda siyasi hayatlarının tükendiğini yazdı.

LIZ TRUSS: MARULUN BİLE GERİSİNDE KALDI

İngiliz siyasi tarihinin en kısa süre görev yapan başbakanlarından biri olan Truss'ın ekonomik programı piyasaları altüst etti.

Sterlin değer kaybetti, yatırımcı güveni çöktü. Bir İngiliz gazetesi bunun üzerine Truss'ın görev süresi ile bir marulun raf ömrünü yarıştıran canlı yayın başlattı. Kazanan marul oldu.

RİSHİ SUNAK: GEMİYİ YÜZDÜRDÜ AMA KURTARAMADI

Truss sonrası ekonomiyi sakinleştiren Sunak, piyasalara güven vermeyi başardı.

Ancak Muhafazakâr Parti'nin yıllardır biriken yıpranmışlığını tersine çeviremedi.

KEIR STARMER: BÜYÜK UMUTLARLA GELDİ, BÜYÜK HAYAL KIRIKLIĞIYLA AYRILIYOR

Washington Post'un ikinci analizine göre Starmer, İşçi Partisi'ni 2024'te tarihi bir seçim zaferine taşıdı.

Ancak ekonomi, politika değişiklikleri ve Nigel Farage'ın Reform UK hareketinin yükselişi nedeniyle desteğini hızla kaybetti.

Ve şimdi gözler yerine geçecek isme çevrilmiş durumda.

KUZEY'İN KRALI SAHNEYE ÇIKIYOR

İngiliz medyasında ve siyasi kulislerde adı en çok konuşulan isimlerden biri Andy Burnham.

Washington Post, Burnham'ı "Başbakan olmaya en yakın isim" olarak tanımlıyor.

56 yaşındaki siyasetçi, Greater Manchester Belediye Başkanlığı görevinde geçirdiği dokuz yıl boyunca ülkenin en etkili bölgesel siyasetçilerinden biri haline geldi. Bu nedenle kendisine "King of the North" yani "Kuzey'in Kralı" lakabı takıldı.

TELEVİZYON HELİKOPTERLERİ PEŞİNE DÜŞTÜ

Burnham'ın yükselişinin boyutu o kadar dikkat çekici bulundu ki Washington Post'a göre televizyon helikopterleri onun Londra'ya yaptığı tren yolculuğunu canlı yayınla takip etti.

Bu tür ilgi normalde başbakanlara gösteriliyor.

İŞÇİ SINIFINDAN CAMBRIDGE'E

1970 yılında Liverpool yakınlarında doğan Burnham'ın babası telefon mühendisi, annesi ise resepsiyon görevlisiydi. 15 yaşında İşçi Partisi'ne katıldı. Daha sonra Cambridge Üniversitesi'nde eğitim aldı.

Destekçileri onun hem işçi sınıfı kökenlerini koruduğunu hem de ülkenin siyasi elitleriyle aynı masaya oturabildiğini savunuyor.

EVERTON, İŞÇİ PARTİSİ VE KATOLİK KİLİSESİ

Burnham'ın siyasetteki kişisel kimliğini şekillendiren üç unsur da dikkat çekiyor. Kendisi geçmişte verdiği bir röportajda ailesi dışında hayatındaki en önemli üç şeyin; Everton Futbol Kulübü, İşçi Partisi, Katolik Kilisesi olduğunu söylemişti.

MANCHESTER'I DEĞİŞTİREN ADAM

Destekçilerine göre Burnham'ın en büyük başarısı Greater Manchester'da ortaya çıktı. Görev süresinde şehir merkezinde büyük bir dönüşüm yaşandı. Yeni yatırımlar, gökdelenler ve ekonomik büyüme dikkat çekti. Ancak Burnham aynı zamanda bölgedeki otobüs sistemini yeniden kamu kontrolüne alarak sosyal demokrat politikalarını da sürdürdü. Bu nedenle hem iş dünyasına yakın hem de devlet müdahalesini savunan nadir siyasetçilerden biri olarak görülüyor.

EVSİZLER İÇİN MAAŞINI BAĞIŞLADI

Washington Post'un dikkat çektiği bir diğer ayrıntı ise Burnham'ın sosyal projeleri oldu.

2017 yılından bu yana maaşının yüzde 15'ini evsizlerle ilgili çalışan yardım kuruluşlarına bağışlıyor.

ELEŞTİRİLER DE VAR

Burnham'ın eleştirmenleri ise onun seçmenleri kızdırabilecek konularda net tavır almaktan kaçındığını savunuyor.

Avrupa Birliği'nde kalma yanlısı olmasına rağmen Brexit bölgelerinde farklı söylemler kullanması buna örnek gösteriliyor.

İNGİLTERE'NİN YENİ YÜZÜ MÜ?

Burnham daha önce iki kez İşçi Partisi liderliği için yarıştı ancak başarılı olamadı. Bugün ise birçok gözlemciye göre siyasi kariyerinin en büyük fırsatıyla karşı karşıya. Ancak önünde zorlu bir tablo bulunuyor.

İngiliz ekonomisi hâlâ büyüme sorunu yaşıyor, seçmen memnuniyetsizliği sürüyor ve Brexit'in siyasi etkileri tamamen ortadan kalkmış değil.

İngiltere şimdi bir kez daha lider değişimine hazırlanırken, Downing Street'in kapısında her zamanki gibi aynı isim nöbet tutmaya devam ediyor:

Larry.