Türkiye’nin doğurganlık haritası değişti: İşte doğum hızının en yüksek ve en düşük olduğu iller
Türkiye’nin doğurganlık haritası yeniden değişti. TÜİK verilerine göre toplam doğurganlık hızı 2025 yılında 1,42 çocuk seviyesine gerilerken, nüfusun yenilenme eşiği olan 2,10’un altında kalan il sayısı 76’ya yükseldi. Şanlıurfa doğurganlık hızında ilk sırada yer alırken, listenin sonundaki şehir ise Bartın oldu.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin "Doğum İstatistikleri" bültenini yayımladı. Verilere göre Türkiye'de canlı doğan bebek sayısı 2025 yılında 895 bin 374 oldu. Doğan bebeklerin yüzde 51,4'ünü erkekler, yüzde 48,6'sını ise kız çocukları oluşturdu.
Doğum sayısı ve toplam doğurganlık hızı, 2001-2025 (Kaynak: TÜİK)
TOPLAM DOĞURGANLIK HIZI 1,42 ÇOCUĞA GERİLEDİ
Bir kadının doğurgan olduğu dönem boyunca doğurabileceği ortalama çocuk sayısını ifade eden toplam doğurganlık hızı, 2001 yılında 2,38 çocuk seviyesindeyken 2025 yılında 1,42 çocuk olarak kaydedildi.
Toplam doğurganlık hızı, 2014 yılından itibaren kesintisiz şekilde düşüş gösterirken, son dokuz yıldır nüfusun yenilenme seviyesi olarak kabul edilen 2,10'un altında kaldı.
DOĞURGANLIK HIZINDA ÖNE ÇIKAN İLLER
| En yüksek doğurganlık hızı | Çocuk sayısı |
|---|---|
| Şanlıurfa | 3,15 |
| Şırnak | 2,53 |
| Mardin | 2,23 |
| En düşük doğurganlık hızı | Çocuk sayısı |
|---|---|
| Bartın | 1,09 |
| İzmir | 1,10 |
| Eskişehir | 1,11 |
| Ankara | 1,11 |
| Zonguldak | 1,11 |
76 İLDE DOĞURGANLIK HIZI YENİLENME SEVİYESİNİN ALTINDA
TÜİK verilerine göre toplam doğurganlık hızının 2,10'un altında kaldığı il sayısı 2017 yılında 57 iken, 2025 yılında 76'ya yükseldi.
Toplam doğurganlık hızının 1,50'nin altında olduğu il sayısı ise 2017 yılında sadece 4 iken, 2025 yılında 59'a çıktı.
2025 yılında toplam doğurganlık hızının 3 çocuk ve üzerinde olduğu tek il Şanlıurfa oldu.
İllere göre toplam doğurganlık hızı, 2025 (Kaynak: TÜİK)
TÜRKİYE, AVRUPA BİRLİĞİ ORTALAMASININ ÜZERİNDE YER ALDI
Avrupa Birliği ülkeleriyle yapılan karşılaştırmada, 2024 yılı itibarıyla en yüksek toplam doğurganlık hızına sahip ülke 1,72 çocuk ile Bulgaristan olurken, en düşük oran 1,01 çocuk ile Malta'da görüldü.
Türkiye ise 2025 yılında 1,42 çocukluk doğurganlık hızıyla Avrupa Birliği ülkeleri arasında 11'inci sırada yer aldı.
EĞİTİM DÜZEYİ YÜKSELDİKÇE DOĞURGANLIK AZALDI
Annenin eğitim durumuna göre incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek doğurganlık hızı ilkokul mezunu annelerde görüldü.
| Eğitim durumu | Toplam doğurganlık hızı |
|---|---|
| İlkokul mezunu | 2,51 |
| Yükseköğretim mezunu | 1,24 |
KIRSALDA DOĞURGANLIK DAHA YÜKSEK
Kent-kır sınıflamasına göre toplam doğurganlık hızı kırsal alanlarda daha yüksek gerçekleşti.
| Yerleşim tipi | Toplam doğurganlık hızı |
|---|---|
| Kır | 1,75 |
| Orta yoğun kent | 1,53 |
| Yoğun kent | 1,33 |
KABA DOĞUM HIZI YARI YARIYA GERİLEDİ
Bin nüfus başına düşen canlı doğum sayısını ifade eden kaba doğum hızı, 2001 yılında binde 20,3 seviyesindeyken 2025 yılında binde 10,4'e düştü.
DOĞURGANLIK DAHA İLERİ YAŞLARA KAYDI
Yaşa özel doğurganlık hızında dikkat çeken değişim yaşandı.
2001 yılında en yüksek doğurganlık binde 144 ile 20-24 yaş grubunda görülürken, 2025 yılında en yüksek oran binde 96 ile 25-29 yaş grubunda gerçekleşti.
Bu durum, doğurganlığın daha ileri yaşlara kaydığını ortaya koydu.
