Bandırma'da karbür Ankara'da zırh üretilecek! Tonu 40 bin dolar

Türkiye, Berat Albayrak'ın bakanlığı döneminde hazırlanan Milli Enerji ve Maden Politikası çerçevesinde başlatılan çalışmaların meyvesini yıl sonundan itibaren yemeye başlıyor. Temeli 2019 yılı sonunda atılan Bandırma'daki bor karbür tesisinde deneme üretimlerine başlanacak.

Bor piyasasında liderliğini sürdüren Türkiye, bir yandan pazar payını artırırken bir yandan da projeleriyle borun değerine değer katıyor. Tonu 120 dolar olan bor cevherinin değeri, işlendikten sonra 2 milyon dolara yaklaşırken, Türkiye de bu değer zincirinin tamamını ülke içinde üretmek için çalışıyor.

PİYASADA LİDERİZ

Türkiye'nin 4,5 milyar ton dünya bor rezervinin 3,3 milyar tonuna sahip olduğunu belirten Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürü Serkan Keleşer, "Bor rezervinde lideriz. Üretim kapasitesinde lideriz. Dünyanın üretim kapasitesi 5,7 milyon ton, yaklaşık 2,7 milyon tonla yarısı bize ait. Pazar payında lideriz. Bu sene ilk defa 2021'de bor pazarında yüzde 60 baremini geçtik" dedi.

Bor piyasasında Türkiye'nin rakiplerinin ABD ve Rusya şirketleri olduğunu anlatan Keleşer, "En büyük rakibimizi 2021 ve 2022 yılında piyasadan sildik. Daha önce 1 milyon 100 bin ila 1 milyon 150 bin ton arası mal satan U.S. Borax, geçen yıl 950 bin ton satabildi" diye konuştu. Dünyadaki bor tüketiminin de yaklaşık 4 milyon ton olduğunu belirten Keleşer, bor pazarının yaklaşık 1,8 ila 2 milyar dolarlık parasal piyasa değeri olduğunu ifade etti. Keleşer, "2021'de Eti Maden olarak, yaklaşık 2 milyon 630 bin ton ürün sattık, yaklaşık olarak 1 milyar 30 milyon dolar ciro yaptık" bilgisini de verdi.

ÇİFTÇİLERİ EĞİTİYORUZ

Borun kullanıldığı sektörlerle ilgili de bilgi veren Keleşer, "Borumuzun yüzde 50'si cam sektöründe, yaklaşık yüzde 17'si tarımda kullanılmaya başlandı. Gübre kullanımında bor, ilk defa seramiğin önüne geçti. Yaklaşık yüzde 15 seramik, yüzde 16 diğer sektörler ve yüzde 2 de temizlik sektöründe kullanılıyor" ifadelerini kullandı. Yurt dışında bor kullanımını artırmak için kahve, soya ve tahin, ve pirinçle ilgili çalışmalar yaptıklarını da anlatan Keleşer, ürüne göre verimin yüzde 15-25 aralığında arttığını söyledi. Borun kullanımı konusunda çiftçilere eğitim verdiklerini de ifade eden Keleşer, tarımda bor kullanımın artmasının sebebinin bu eğitimler olduğuna dikkat çekti.

BANDIRMA'DA ÜRETİM BAŞLIYOR

Temeli 2019 yılı sonunda atılan Bandırma'daki bor karbür tesisinde deneme üretimlerine 2022'nin sonunda başlayacaklarını ifade eden Keleşer, "Üreteceğimiz bor karbürümüzün tonu 40 bin dolar. Bu bor karbür tozunun da bir pazarı var, bir de bu bor karbür tozundan yapılanlar var. Zırh yapıyorsunuz. Çelikle bir askerimizi, polisimizi, jandarmamızı 20 kiloyla zırhlıyorsunuz, bundan yaptığınız zırhla 7-8 kiloyla zırhlıyorsunuz. Bir tankımızı 10 tonla zırhlıyoruz, bor karbür çalışmasıyla 3 tonla zırhlıyoruz. Hafif, hareket kabiliyeti var. Daha az enerji harcıyorsunuz, dayanımı yüksek" dedi.

Bor işlendiğinde değerine değer kattığına dikkat çeken Keleşer, "Zırhı yaptığınızda tonu 400 bin dolara geliyor. Tonu 120 dolardan başlayan cevher, borik asit olduğunda tonu 800 dolar, bor karbür tozu olduğunda tonu 40 bin dolar, zırh malzemesi yapıldığında tonu 400 bin dolar. İlk defa, 2022 sonunda bu değer zincirinin tamamı bu ülkede olacak. Bor karbür tozunu Eti Maden'in Bandırma İşletmelerinde, zırhı Ankara'da yapacağız. Kayseri'ye de yeni bir firma kuruldu" dedi.