Dijital platformlara kurallar geliyor! Yasayla rekabeti ihlal eden ceza alabilir

Facebook, Google, Twitter, Instagram gibi sosyal paylaşım ağları ve internet aracılık hizmeti sunan dijital platformları reklam konusunda incelemeye alan Rekabet Kurumu şimdi de yasal düzenleme için kolları sıvadı. Dijital pazardaki rekabet sorunlarının tespiti ve mevzuat hazırlıkları için çalışma grubu kuruldu. Chicago Üniversitesi'nde ekonomi profesörü olan Ufuk Akçigit'ten danışmanlık alacak olan kurum, Avrupa Birliği, İngiltere, Almanya, Avustralya, Japonya ve Hindistan'daki mevzuat düzenlemelerini de inceleyecek.

İlk aşamada dijital piyasalarla ilgili analizler yapılacak. Hangi piyasalarda rekabetçi endişelerin olabileceği belirlenecek. Ardından dijital platformların veri toplama şekli, veriler toplanırken şeffaflık sağlayıp sağlamadığına bakılacak. Platformların sahip olduğu veri, veri toplama ve kullanma yöntemleriyle yol açtığı rekabet sorunlar analiz edilerek, bu şirketlere veri paylaşımı gibi yükümlülükler getirilebilecek.

E-pazar yeri platformları da incelenecek. Bu platformların rakipleri, tüketicileri ve ticari kullanıcıları bakımından rekabet ihlallerine neden olup olmadığına bakılarak piyasanın sağlıklı işlemesi için mevzuat düzenlemeleri yapılacak.

Dijital platformlarda kendini kayırma, manipülasyon gibi adil olmayan uygulamalarla, aşırı veri toplanması ve bunun başka amaçlarla kullanılması gibi konular da mevzuat çalışmasıyla engellenecek. Yasal düzenlemenin bir yıla kadar tamamlanarak Meclis'ten çıkarılması öngörülüyor.

Daha önce dijital platformların ellerindeki verileri başka amaçlarla kullandıklarına dair çok sayıda skandal gündeme gelmişti. Rekabet Kurumu'nun düzenlemesi bu ihlallerin de önüne geçecek.

Rekabet Kurumu'nun incelediği AB Komisyonu'nun "Dijital Hizmetler Yasası" ve "Dijital Pazar Yasası" teklifi bu platformlara katı kurallar getiriyor. 45 milyon kullanıcıdan fazlasına ulaşan platformlar "eşik bekçisi" olarak adlandırılıyor. Bu platformların sahibi olan şirketlerin rekabet kurallarını ihlal etmeleri halinde küresel cirolarının yüzde 10'una varan para cezalarına çarptırılmalarının önü açılıyor. Platformların, belirlenen piyasa kurallarına uymamaları halinde bazı faaliyetleri engellenebiliyor.

Rekabet Kurumu, son dönemde gelenekselden çevrimiçine kayan reklam pazarını da mercek altına almıştı. Aralarında Google, Facebook, Instagram, Twitter'ın da olduğu özellikle sosyal medya ağları ve arama motorlarının rekabet endişelerine yol açıp açmadığı konusu incelemenin sonucunda ortaya çıkacak.