Emeklilik için yeni model! Milyonlarca çalışanı ilgilendiriyor

Ekonomi Reform Paketi'nde yer alan uzaktan çalışma mevzuatının yeni iş modelleri uyum sağlayacak şekilde revize edilirken, yeni nesil çalışma yöntemleri yaygınlaşacak.

Türkiye, salgın döneminde yaygın şekilde kullanılan "kısmi süreli, evden, uzaktan, vardiyalı" çalışmanın ardından yeni iş modelleri ile tanışacak. Yeni dönemde flextime (esnek zaman) yaygın hale gelirken, emekliliğe geçiş modelinden uydu ofislere kadar birçok yeni çalışma modeli devreye girecek.

UYDU OFİSLER YAYGINLAŞACAK

Salgınla mücadele süreci sosyal yaşamda olduğu gibi iş hayatında da önemli değişiklikleri beraberinde getirdi. Uzaktan çalışma tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de çalışma hayatının merkezine oturdu. Türkiye uzaktan çalışmaya ilişkin ikincil mevzuat hazırlıklarına başladı. Nitekim Ekonomi Reform Paketi'nde yeni nesil iş yöntemlerine dikkat çekilerek yeni iş modellerine uyum kapsamında mevzuatlarda revizyona gidileceği ifade edildi. İş Kanunu'nda kısmi süreli çalışanların sosyal haklarının yanı sıra kıdeme hak kazanma sürelerine ilişkin düzenlemeler yapılacak. Yeni dönemde şirketlerin merkez ofislerinin yanı sıra kentin çeşitli bölgelerinde daha küçük uydu ofislere sahip oldukları yeni yapılar yaygınlaşacak. Yeni dönemde ön plana çıkacak bazı iş modelleri şöyle:

GELİŞMİŞ ÜLKELERDEKİ MODELLER

Salgın döneminde hem kamu hem özel sektörde yaygın hale gelen uzaktan çalışma içinde "evde, uydu, komşu ve gezici büro" modellerinde roller tanımlanacak, sorumluluklar netleştirilecek. Hollanda, Almanya başta olmak üzere birçok ülkede uygulanan "Dağıtılmış işgücü modeli, bölünmüş veya dönüşümlü iş paylaşımı, basit veya vasıflı kayan esnek iş süresi, ödünç iş ilişkisi, yoğunlaştırılmış iş haftası modeli, yıllık iş süreleri modeli, flextime, emekliliğe yumuşak geçiş modeli" gibi iş modelleri de devreye girecek.

EMEKLİLİĞE YUMUŞAK GEÇİŞ MODELİ

Her modelin kendi içinde oluşturduğu avantajlar, dezavantajlar tüm boyutlarıyla ortaya konulacak. Avrupa ülkelerinde yaygın şekilde uygulanan emekliliğe yumuşak geçiş modeli ile belirli bir yaştan sonra işçi azalan sürelerde istihdam ediliyor. Bunun yanında emeklilik yaşına az kalan işçiye kayan iş süreleri sisteminde çok daha geniş olanaklar sağlanıyor. Emekliliğe yumuşak geçiş, iş göreni emeklilik şokundan kurtarmanın yanı sıra yaşlanmasına bağlı olarak azalan çalışma gücüne uygun şekilde iş sürelerini azaltmayı amaçlıyor.

DAĞITILMIŞ İŞGÜCÜ MODELİ

Dağıtılmış işgücü modeli herhangi bir coğrafi sınır veya kısıtlamaya maruz olmayan işgücünü içeriyor. Şirketlerin ülke genelinde hatta birden fazla ülkede tamamen uzak, tam zamanlı bir ekip kiralamasına, eğitmesine ve desteklemesine olanak tanıyor. Çalışanların iş günü başlangıç ve bitiş zamanlarını değiştirmelerine olanak tanıyan esnek bir saat program olan flextime çalışma modeli de ön plana çıkacak.

HAKLAR KORUNACAK, GÖREVLER TANIMLANACAK

Yeni çalışma modelleri yaygın hale gelirken çalışanların hakları yasal olarak korumaya alınacak. Ücret ve çalışma koşulları net şekilde ortaya konulacak. Uzaktan çalışma modellerinde internet bağlantısı olan bir bilgisayar, yazıcı, cep telefonu ve ofis mobilyaları verilmesi gibi tüm ayrıntılar sözleşmelerle netleştirilecek. Roller tanımlanacak, sorumluluklar net şekilde ortaya konulacak. Bilgi saklama ve veri koruma kuralları, performans değerlendirme kriterleri, kariyer hedefleri, haftalık tatil gibi konular belirlenecek.

DÜNYADA YAYGIN 10 İŞ MODELİ

1-Kısmi süreli çalışma; Klasik ve esnek kısmi süreli çalışma.

2-İş paylaşımı; Bölünmüş gün, hafta, dönüşümlü, belirli olmayan.

3-Kayan (esnek) iş süresi; Basit ve vasıflı kayan.

4-Çağrı üzerine çalışma.

5-Evde çalışma ve uzaktan çalışma: Evde, uydu, komşu, gezici büro

6-Emekliliğe yumuşak geçiş modeli

7-Yoğunlaştırılmış iş haftası modeli

8-Ödünç iş ilişkisi

9-Yıllık iş süreleri modeli

10-Vardiya modelleri