UCM’den AB’ye ABD yaptırımları çağrısı: “Mahkemeyi korumak için beklemeyin”
Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), ABD’nin yaptırımlarına karşı Avrupa Birliği’nden (AB) acil adım atılmasını istedi. UCM Yazı İşleri Müdürü Osvaldo Zavala Giler, yaptırımlar nedeniyle Mahkemeyle çalışan bankalar, teknoloji şirketleri ve sivil toplum kuruluşlarının hukuki belirsizlik yaşadığını belirterek AB Komisyonuna somut güvence çağrısı yaptı.
Politico'ya konuşan Zavala Giler, ABD yaptırımlarının Mahkemenin günlük işleyişini etkilediğini ve AB'nin net bir tutum ortaya koymamasının iş birliği yapan kuruluşları zor durumda bıraktığını söyledi. Şirketlerin yaptırımlara uyup uymamaları halinde hangi hukuki sonuçlarla karşılaşacaklarını bilmediğini vurgulayan Zavala Giler, AB'nin diyaloğa öncelik vermesine ilişkin, "Umarım diyalog için açılan alan, Mahkemeyi korumak için bekleme süresi olarak yorumlanmaz" ifadelerini kullandı.
UCM, ABD'Lİ TEKNOLOJİ ŞİRKETLERİNDEN UZAKLAŞIYOR
ABD yaptırımlarının olası etkilerine karşı hazırlık yaptıklarını belirten Zavala Giler, UCM'nin ABD'li teknoloji sağlayıcıları yerine açık kaynaklı yazılımlara geçmek için 6 aylık, dolara bağımlılığını azaltmak için ise 20 aylık bir hazırlık süreci yürüttüğünü aktardı.
Mevcut yaptırımlarda telekomünikasyon hizmetlerinin istisna tutulduğunu ancak bu istisnanın devam edeceğine dair garanti bulunmadığını kaydeden Zavala Giler, "Artık ABD'li teknoloji şirketlerine güvenemem" dedi.
UCM'nin ödemelerinde ABD bağlantısı bulunmaması için tedarikçilerin işlemlerinin tek tek incelendiğini belirten Zavala Giler, çalışanların Avrupa'da banka hesabı açmasının ve sözleşmelerin euro üzerinden düzenlenmesinin sağlandığını ifade etti. Bu süreçte Mahkemenin çalıştığı banka sayısının onlarcadan birkaç bankaya kadar gerilediğini bildirdi.
UCM Yazı İşleri Müdürü Osvaldo Zavala Giler. (Foto: ahaber.com.tr Arşivi)
AB'DEN "ENGELLEME TÜZÜĞÜ" ADIMI BEKLENİYOR
Zavala Giler, Avrupa Birliği'nin ABD yaptırımlarına uymalarını engelleyecek "Engelleme Tüzüğü"nü devreye alması çağrısını yineledi. Bu mekanizma uygulanmasa bile UCM'nin Euro Bölgesi'nde faaliyetlerini sürdürebileceğine ilişkin güvence verilmesini istedi.
Ara çözüm olarak şirketlere güvence mektupları verilmesini öneren Zavala Giler, hukuki belirsizliğin yalnızca bankaları ve teknoloji şirketlerini değil, Mahkemeyle çalışan sivil toplum kuruluşlarını da etkilediğini belirtti.
UCM yetkilisi, kuruluşların Mahkemenin çalışmalarını desteklemeyi sürdürmeleri halinde hukuki korumaya sahip olup olmadıklarını bilmediklerini kaydetti.
ABD'NİN UCM'YE YAPTIRIMLARI TARTIŞMA YARATTI
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, UCM'nin eski yargıçlarından Güney Afrikalı hukukçu Navi Pillay'ın 2026 Nobel Barış Ödülü'nü kazanmasının ardından Mahkemeye yaptırım uygulanacağını açıklamıştı.
Rubio, ABD'nin UCM tarafından Amerikalıların yargılanmasına izin vermeyeceğini savunarak, "Ya UCM tehditlerine son verecek ya da biz UCM'yi ortadan kaldıracağız" ifadelerini kullanmıştı.
UCM, Kasım 2024'te İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmış, Washington yönetimi ise bu karara karşı çıkmıştı. ABD, ağustos ayında UCM Başkanı Tomoko Akane'nin de aralarında bulunduğu yargıç ve savcılara yönelik yaptırım kararı da almıştı.
(Foto: ahaber.com.tr Arşivi)
AB'NİN ENGELLEME TÜZÜĞÜ YENİDEN GÜNDEMDE
İlk kez 1996'da ABD'nin Küba, İran ve Libya'ya yönelik ambargoları sonrasında gündeme gelen Engelleme Tüzüğü, Avrupa şirketlerini yabancı ülkelerin belirli yaptırım kararlarının etkilerinden korumayı amaçlıyor. Tüzük, ABD Başkanı Donald Trump'ın 2015'te İran'la imzalanan nükleer anlaşmadan çekilmesinin ardından 7 Ağustos 2018'de yeniden yürürlüğe girmişti.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da 20 Ekim'de yaptığı açıklamada, UCM'yi ABD yaptırımlarına karşı korumak için Engelleme Tüzüğü dahil tüm seçeneklerin masada tutulması gerektiğini belirtmişti. Kallas, yaptırımların yürürlüğe girmesinden önceki 6 aylık sürenin hukuki sonuçları değerlendirmek, diyalog yürütmek ve çözüm yolları aramak için kullanılacağını ifade etmişti.
