Witkoff ve Kushner önce Putin, ardından Zelenskiy ile görüşecek; Trump'ın gizli barış teklifinin maddeleri henüz açıklanmadı

Witkoff ve Kushner'i taşıyan uçak Moskova'ya indi. Trump'ın iki kritik ismi önce Moskova'da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'le görüşecek, ardından Kiev'de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile bir araya gelecek.

Ancak ziyaretin en kritik ayrıntısı hâlâ sır gibi saklanıyor:

Washington'ın Moskova ve Kiev'e götüreceği yeni barış teklifinin maddeleri kamuoyuna açıklanmadı.

Trump, elçilerinin yanlarında savaşı bitirmeye yönelik bir öneri bulunduğunu doğrularken teklifin ayrıntılarını paylaşmadı. ABD Başkanı, Washington'ın barış için bir fikri olduğunu belirtirken, Witkoff ve Kushner'in bu girişimle bir sonuç alıp alamayacaklarını görmek istediğini söyledi.

Peki Washington'ın kapalı kapılar ardında taşıdığı yeni teklifin içinde ne var?

Bu sorunun yanıtı henüz bilinmiyor. Ancak Trump yönetiminin daha önce kamuoyuna yansıyan ve Ukrayna açısından son derece tartışmalı bulunan 28 maddelik barış planı, Washington'ın savaşın sona erdirilmesi konusunda hangi başlıkları masaya koyabildiğine dair dikkat çekici bir tablo ortaya koymuştu.

REUTERS

Ve o planın merkezinde Ukrayna için son derece ağır tavizler bulunuyordu.

GÖZLER BUGÜN MOSKOVA'DA: PUTİN'İN ÖNÜNE YENİ TEKLİF GİDECEK

Steve Witkoff ve Jared Kushner, Trump yönetiminin Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirmek amacıyla yürüttüğü diplomasi girişimlerinin en önemli isimleri arasında bulunuyor.

Witkoff daha önce Moskova'ya birçok kez giderken, planlanan Kiev ziyareti ikilinin Ukrayna'ya yönelik ilk ortak ziyareti olma özelliğini taşıyor. Zelenskiy, ABD'li temsilcilerle Kiev'de görüşeceğini doğrularken, ziyaretlerin Moskova'dan sonra Ukrayna'da devam etmesi planlanıyor.

Trump ise elçilerin yanında savaşı sona erdirmeye yönelik bir teklif bulunduğunu açıkça söyledi.

Ancak Washington'ın Putin'e ve ardından Zelenskiy'e sunacağı yeni belgenin ayrıntıları gizli tutuluyor.

Bu nedenle şu aşamada yeni teklifin, Trump yönetiminin daha önce gündeme gelen 28 maddelik planıyla aynı olduğu ya da o planın maddelerini içerdiği kesin olarak söylenemiyor.

REUTERS

Ancak daha önce ortaya çıkan plan, Ukrayna'nın hangi tavizlerle karşı karşıya kalabileceği tartışmasını yeniden gündeme taşıyor.

ABD HEYETİNİN HATIRINA 3 GÜNLÜK ATEŞKES SİNYALİ

Kremlin, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in cumartesi günü, yerel saatle gece yarısından (TSİ 21.00) itibaren Kiev'e yönelik saldırıların üç gün süreyle durdurulması talimatını verdiğini açıkladı.

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Rus devlet haber ajansı Tass'a verdiği röportajda, kararın ABD'nin Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı Jared Kushner'in Kiev'e yapması planlanan ziyaret öncesinde alındığını söyledi.

Peskov, "Rusya Devlet Başkanı ve Başkomutan Putin, bugün gece yarısından itibaren üç gün boyunca Kiev'e yönelik hiçbir saldırı düzenlenmemesi talimatını verdi. Bu, Kiev'deki Amerikan görüşmeleri nedeniyle alınan bir karardır" dedi.

Peskov, Putin'in Witkoff ve Kushner ile akşam saatlerinde bir araya geleceğini de söyledi.

"Başkanla görüşme gerçekten de gerçekleşecek. Bir görüşme yapılacak. Kural olarak daha önceki görüşmeler oldukça uzun sürmüştü" ifadelerini kullandı.

ESKİ PLANDA UKRAYNA'DAN TOPRAK TAVİZİ İSTENMİŞTİ

Axios'un 2025 yılında yayımladığı 28 maddelik taslağa göre Trump yönetiminin önceki barış çerçevesi, Ukrayna'nın toprak meselesinde son derece ağır tavizler vermesini öngörüyordu.

Planın kamuoyuna yansıyan çerçevesinde Kırım, Luhansk ve Donetsk'in Rusya'nın fiili kontrolündeki bölgeler olarak tanınması gündeme gelmişti. Herson ve Zaporijya'da ise çatışmaların mevcut cephe hattında dondurulması öngörülüyordu. Bu düzenleme, savaşın sona erdirilmesi karşılığında Ukrayna'nın mevcut toprak bütünlüğü konusunda çok ciddi tavizler vermesi tartışmasını beraberinde getirmişti.

Ukrayna açısından savaşın en kritik başlıklarından biri olan toprak meselesi böylece barış planının merkezine yerleşmişti.

UKRAYNA ORDUSUNA SINIR: 600 BİN ASKER

Daha önce kamuoyuna yansıyan 28 maddelik planın en dikkat çekici maddelerinden biri de Ukrayna ordusunun büyüklüğüne getirilecek sınırlamaydı.

Taslağa göre Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin personel sayısının 600 binle sınırlandırılması öngörülüyordu.

Bu başlık, savaşın sona ermesinin ardından Ukrayna'nın kendi güvenliğini nasıl sağlayacağı sorusunu daha da kritik hâle getirmişti.

Çünkü planın bir yandan Ukrayna ordusuna sınırlama getirmesi, diğer yandan ülkeye güvenlik garantileri öngörmesi dikkat çekmişti.

REUTERS

NATO DEFTERİ KAPANIYOR MUYDU?

Eski taslağın en tartışmalı başlıklarından biri Ukrayna'nın NATO üyeliğiyle ilgiliydi.

Axios'un yayımladığı plana göre Ukrayna'nın anayasasına NATO'ya hiçbir zaman katılmayacağı yönünde bir hüküm eklemesi gündeme gelmişti.

Bunun karşılığında NATO'nun da Ukrayna'yı gelecekte ittifaka kabul etmeyeceğine ilişkin bir düzenleme yapması öngörülüyordu.

Taslak ayrıca NATO askerlerinin Ukrayna topraklarına konuşlandırılmamasını da içeriyordu.

Ukrayna'nın NATO üyeliği hedefinden vazgeçmesi, Rusya'nın uzun süredir öne sürdüğü temel taleplerden biri olarak öne çıkıyor.

Bu nedenle 28 maddelik taslak kamuoyuna yansıdığında Kiev'in egemenlik ve güvenlik tercihleri konusunda ne kadar geniş tavizler vermesinin istenebileceği tartışması yaşanmıştı.

BİR YANDA TAVİZLER, DİĞER YANDA GÜVENLİK GARANTİLERİ

Trump yönetiminin önceki planı yalnızca Ukrayna'ya getirilen sınırlamalardan oluşmuyordu.

Taslakta Ukrayna'ya güvenlik garantileri verilmesi de öngörülüyordu.

Axios'un daha sonra yayımladığı bilgilere göre plan kapsamında NATO'nun 5. maddesine benzer bir güvenlik garantisi üzerinde de çalışılmıştı.

Bu yaklaşım, Ukrayna'nın NATO üyesi olmaması ancak olası yeni bir saldırıya karşı ABD ve Avrupalı ortakların güvenlik mekanizmalarıyla desteklenmesi fikrini gündeme taşıdı.

REUTERS

Ancak Ukrayna için temel soru değişmedi:

Toprak tavizleri, ordunun sınırlandırılması ve NATO üyeliğinden vazgeçilmesi karşılığında verilecek güvenlik garantileri Kiev için yeterli olacak mı?

WASHINGTON YENİ TEKLİFİN İÇERİĞİNİ NEDEN AÇIKLAMIYOR?

Bugün Moskova ve ardından Kiev'de yapılması planlanan temaslarda bu sorunun yanıtı daha da önem kazanıyor.

Trump, elçilerinin savaşı sona erdirmeye yönelik bir öneri taşıdığını doğruladı.

Ancak teklifin toprak meselesini nasıl ele aldığı, Ukrayna'nın NATO hedefi konusunda ne içerdiği, Ukrayna ordusuna yönelik herhangi bir sınırlama getirip getirmediği ve Rusya'ya hangi şartların sunulduğu açıklanmadı.

Dolayısıyla Washington'ın bugün taşıdığı teklifin:

Daha önce ortaya çıkan 28 maddelik taslağın güncellenmiş bir versiyonu olup olmadığı,

Ukrayna'nın toprak tavizleri konusunda yeni bir formül içerip içermediği,

NATO meselesine nasıl yaklaştığı,

Ukrayna'nın güvenlik garantilerini hangi şartlarla ele aldığı

şimdilik bilinmiyor.

ZELENSKİY'İN MASASINDA AĞIR BİR KARAR MI VAR?

ABD'li temsilciler önce Moskova'da Putin'le, ardından Kiev'de Zelenskiy'le görüşecek.

Bu diplomasi trafiği, teklifin iki savaşan tarafın liderlerine art arda sunulacak olması nedeniyle ayrı bir önem taşıyor.

Putin son günlerde bir anlaşmaya varılması konusunda ihtimal bulunduğunu söylerken, Moskova'nın Ukrayna'dan daha fazla toprak tavizi içeren taleplerinden geri adım attığına dair işaret vermedi.

AFP

Kiev ve Avrupalı müttefikleri ise Moskova'nın bu taleplerini daha önce reddederek, söz konusu şartların Ukrayna için teslimiyet anlamına geleceğini savunmuştu.

İşte tam bu noktada Witkoff ve Kushner'in taşıdığı gizli teklifin içeriği, diplomasi trafiğinin en büyük bilinmeyeni hâline geliyor.

SAVAŞ SÜRERKEN BARIŞ TEKLİFİ MASAYA GELİYOR

Diplomatik temaslar sürerken savaş alanındaki saldırılar da devam ediyor.

Zelenskiy, Rusya'ya ait bir insansız hava aracının Kiev'deki Ukrayna Güvenlik Servisi SBU'nun merkezini hedef aldığını açıkladı.

Ukrayna lideri, ABD'li temsilcilerin Moskova ve Kiev temasları sırasında hava saldırılarının durdurulması çağrısında bulunurken, Ukrayna'nın diplomatik ziyaret boyunca saldırı düzenlemeyeceğini ve Rusya'nın da aynı yaklaşımı benimsemesini istedi.

Bu tablo, barış görüşmeleri için yeni bir diplomasi trafiği başlarken savaşın sahada bütün şiddetiyle devam ettiğini gösteriyor.

UKRAYNA'NIN KADERİ BUGÜN MÜ ÇİZİLECEK?

Steve Witkoff ve Jared Kushner'in Moskova'da başlayıp Kiev'de devam etmesi beklenen temasları, Rusya-Ukrayna savaşında yeni bir diplomasi girişiminin kapısını aralıyor.

Trump'ın elçileri yanlarında savaşı sona erdirmeye yönelik bir teklif taşıyor.

Fakat teklifin maddeleri henüz gizli.

AFP

Bu nedenle bugün Moskova'da yapılacak görüşmelerin en kritik sorusu da şu:

Washington, savaşı bitirmek için Putin ve Zelenskiy'in önüne hangi şartları koyacak?

Trump yönetiminin daha önce kamuoyuna yansıyan 28 maddelik planında Ukrayna'nın toprak tavizleri vermesi, ordusunun sınırlandırılması ve NATO üyeliğinden vazgeçmesi gibi son derece tartışmalı başlıklar yer almıştı.

Ancak Witkoff ve Kushner'in bugün taşıdığı yeni teklifin bu maddeleri içerip içermediği henüz bilinmiyor.

Moskova'daki görüşmelerin ardından gözler Kiev'e çevrilecek.

Ve Washington'ın gizli tuttuğu teklifin ayrıntıları ortaya çıktığında, Ukrayna savaşının geleceği açısından belki de en kritik sorulardan birine yanıt verilecek:

Savaşı bitirmek için Ukrayna'dan hangi bedelin ödenmesi istenecek?