Bilim insanları uyarıyor: Günlük alışkanlıklarınız Alzheimer riskinizi ele veriyor
Günlük yaşamımızın ayrılmaz bir parçası haline gelen akıllı telefonlar, sağlığımız hakkında önemli ipuçları verebilir. Yapılan bir araştırma, navigasyon sırasında gösterdiğimiz basit bir davranışın Alzheimer hastalığının erken belirtilerini ortaya koyabileceğini öne sürüyor. Bilim insanları, navigasyon sırasında yapılan kısa duraklamaların erken bilişsel gerileme işareti olabileceğini keşfetti.
PLOS Digital Health dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, akıllı telefon navigasyon verilerinin Alzheimer gibi nörodejeneratif hastalıkların erken belirtilerini tespit edebileceğini ortaya koydu. Araştırma, özellikle navigasyon sırasında yapılan kısa "yönlendirme duraklamaları"na odaklanarak, öznel bilişsel gerileme belirtilerine ışık tuttu.
Alman Nörodejeneratif Hastalıklar Merkezi'nde yürütülen çalışmaya katılan bilim insanları, öznel bilişsel gerilemesi olan bireylerin navigasyon sırasında bilişsel zorluk yaşadığını ve daha sık duraklamalar yaptığını tespit etti. Araştırmayı yürüten Jonas Marquardt, bu kısa duraklamaların bilişsel becerilerdeki erken değişimlerin önemli bir göstergesi olabileceğini belirtti.
Navigasyon Davranışları Alzheimer Hakkında Bilgi Veriyor
Araştırmaya 24 genç yetişkin, 25 bilişsel olarak sağlıklı yaşlı yetişkin ve öznel bilişsel gerileme yaşayan 23 kişi olmak üzere toplamda 72 katılımcı katıldı. Katılımcılar, özel olarak geliştirilen "Explore" adlı bir akıllı telefon uygulamasıyla bir üniversite kampüsünde gezinme görevine katıldılar.
Görev sırasında uygulama, katılımcıların hedef noktalarını işaretleyen bir harita gösterdi. Ancak, yürüyüş başladığında harita ekranı kayboldu ve bireylerin tamamen hafızalarına ve yön bulma becerilerine güvenmeleri gerekti. Her hedefe ulaştıklarında QR kodlarını tarayarak varışlarını onaylayan katılımcılar, kaybolduklarında haritayı yeniden açma seçeneğini kullanabiliyordu.
Uygulama, GPS verileri aracılığıyla katılımcıların hareketlerini ve navigasyon davranışlarını takip etti. Elde edilen veriler, öznel bilişsel gerilemesi olan bireylerin diğer gruplara kıyasla daha fazla yönlendirme duraklaması yaptığını ve bu durumun Alzheimer riskini gösterebileceğini ortaya koydu.
Araştırmada, yönlendirme duraklamalarının fiziksel yetersizliklerden ziyade bilişsel işlevlerdeki zorluklarla ilişkili olduğu bulundu. Bu analizin, Alzheimer hastalığının erken belirtilerinin, beynin ilişkili bölgelerinde başladığını gösteren önceki çalışmaları desteklediği belirtiliyor.
Marquardt, uzun vadeli hedeflerinin, daha geniş popülasyonlarda demansın erken tespiti için gerçek dünya verilerini kullanarak akıllı telefon tabanlı yaklaşımları doğrulamak olduğunu ifade ediyor. Açıklamasında şöyle devam ediyor: "Günlük yaşama kolayca entegre edilebilecek araçlar geliştirmeyi amaçlıyoruz. Bunu yaparken, bireylerin ve sağlık hizmeti sağlayıcılarının bilişsel sağlığı proaktif ve bağımsız bir şekilde izlemesini sağlayacaktır. Sonuç olarak, bu araştırmanın demansın daha erken teşhisine yardımcı olmasını ve müdahale stratejilerinin daha iyi uygulanmasını umuyoruz."