Bal neden kristalleşir? Sahte bal nasıl ayırt edilir? Rizeli arıcı uyarıyor

Türkiye'de sofraların vazgeçilmezi olan bal, yalnızca kahvaltılık değil sağlık için de sıkça tercih ediliyor. Son yıllarda artan sahte bal vakaları tüketicilerin kafasını karıştırıyor. Özellikle Rize'nin yüksek rakımlı yaylalarında üretilen şifa deposu balların taklitleri piyasaya sürülürken, Rizeli üreticiler vatandaşları güvenilir üretici ve mühürlü ürünlerden şaşmamaları konusunda uyarıyor.

BAL NEDEN KRİSTALLEŞİR?

Türkiye'nin en çok tüketilen doğal ürünlerinden biri olan bal, özellikle Rize'nin yüksek rakımlı yaylalarında üretilen çeşitleriyle sofralarda önemli bir yere sahip. Anzer, Andon, karakovan ve Komar balı gibi türler yalnızca kahvaltıların değil, şifa arayanların da ilk tercihi oluyor. İnternet satışlarının artmasıyla birlikte sahte bal tehlikesi giderek büyüyor.

İHA haberine göre, Rize'de arıcılık yapan Nazım Mengene, balın zamanla kristalleşmesinin (şekerlenmesi) sahte olduğuna değil, tam tersine doğal olduğuna işaret ederek şu bilgiyi paylaşıyor:

"Kristalize olan bal kendini doğal korumaya alıyor. Bu sahte olsa, glikozdan veya başka bir maddeden yapılmış olsa bu şekli almaz. Sen istesen de sahte bala bu şekli aldıramazsın. Bazıları bu şekerlenmiş diyor ama bu şekerlenme değil. Bu kendini doğal korumaya alıyor. Eğer bir bal kendini doğal korumaya alıyorsa bu hakiki baldır. 40 derecelik ılık bir suda beklediği zaman kristalize olmuş bal normal halini alabiliyor. Ama yüksek derece suda ısıtmaya kalkıldığında veya kaynatıldığında bütün özelliklerini kaybeder"

SAHTE BAL ANLAŞILIR MI?

Rizeli üretici, balın gerçek ya da sahte olduğunun en güvenilir şekilde ancak üniversitelerde yapılan laboratuvar analizleriyle anlaşılabileceğini belirtiyor. Geleneksel yöntemlerin yanıltıcı olduğunu dile getiren Mengene, bir tüketicinin balın sahtesini anlamasının mümkün olmadığını vurguluyor. Açıklamasında şu ifadelere yer veriyor:

"Mesela komar balı. Ya kendin yapacaksın, ya da kendin gibi güvendiğin birisini bulup ondan alacaksın yahut bunun analizlisini, yani Rize Arıcılar Birliği tarafından üniversiteye analize gönderildikten sonra dolumu yapılmış, tahlili bal alacaksın. Diğer türlü bir balın sahte olup olmadığını, şekerli olup olmadığını ben anlamıyorum da artık anlayan var mı? Nasıl anlıyor bilmiyorum. Birisi kaşığı havaya kaldırıyor 'Akarsa baldır' diyor diğeri 'Akmazsa baldır' diyor. O tür şeylere ben inanmıyorum. Çocukluğumuzdan beri arıcılık yapıyorum. Bizde deden toruna miras gibi. Ben yine de bir balın sahte olup olmadığına kesin kanaat getiremiyorum. Bazen anlıyorsun ama yine de yanılıyorsun. Bunun en güzel yöntemi ya kendin yapacaksın, ya kendin gibi güvendiğin birisini bulup ondan alacaksın, ya da tahlili mühürlüsünü alacaksın"