Nefis terbiyesinde Ramazan mührü: Oruç bir kalkandır
On bir ayın sultanı Ramazan’ın üçüncü gününde, orucun manevi derinlikleri ve insan iradesi üzerindeki etkisi uzman isimler tarafından masaya yatırıldı. "Oruç kalkandır" hadis-i şerifi ışığında gerçekleştirilen değerlendirmelerde, bu ibadetin sadece aç kalmak değil, aynı zamanda bir "irade eğitimi" ve "Samediyet tecellisi" olduğu vurgulandı. Prof. Dr. Hasan Kamil Yılmaz ve Prof. Dr. Ekrem Demirli, orucun insanı hem sosyal hayatta hem de iç dünyasında nasıl koruma altına aldığını A Haber’de yayınlanan “Sahur Vakti” programında izleyicilerle paylaştı.
On bir ayın sultanı Ramazan'ın üçüncü gününde, milyonlarca Müslüman oruç ibadetini yerine getirmeye devam ediyor. Sadece bedenin aç kaldığı değil, ruhun ve iradenin de terbiye edildiği bu mübarek ayda, "Oruç kalkandır" hadis-i şerifi büyük bir önem taşıyor. Uzman isimler konuya ilişkin A Haber'de yayınlanan "Sahur Vakti" programında önemli değerlendirmelerde bulundu.
"ORUÇ BİR İRADE EĞİTİMİDİR"
Ramazan ayının hem gönül dünyasını hem de sosyal çevreyi kuşatan bir iklim olduğunu belirten İZÜ İslami İlimler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hasan Kamil Yılmaz, "Oruçlu olduğumuz zaman bizim kendi irademize verdiğimiz mesajlar var. Nelere öfke duyacağız, nelere sabredeceğiz? 'Oruç kalkandır' hadis-i şerifi, iradi olarak kendimizi koruma altına aldığımız ve Allah'ın koruması altında olduğumuz düsturunun birleşmesidir. Orucun en çok öne çıkan özelliği irade eğitimidir. Oruçluyken içimizdeki problemleri aşma ve insanlarla münasebetlerde ölçülü olma adına dikkat etmeliyim" ifadelerini kullandı. Yılmaz, orucun diğer ibadetler arasında "ihsan" kıvamını, yani Allah'ı görüyormuşçasına ibadet etme halini en çok öne çıkaran eylem olduğunu dile getirdi.
(foto- ahaber.com.tr - ekran görüntüsü)
"TAKVA BİR KALKANLA KORUNMAKTIR"
Takva kelimesinin kökenindeki "korunma" manasına dikkat çeken İstanbul Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ekrem Demirli, "Takva kelimesi tanımlanırken sözlük anlamında 'bir kalkanla korunmak' tabiri vardır. Aslında bütün ameller, ahlak ve en temelinde imanın kendisi bir kalkandır. İnsan bu kalkanın arkasına geçerek kendisini, sağlığını, varlığını ve akıl varlığını korumuş olur" sözleriyle aktardı. Demirli ayrıca orucun Allah'ın hiçbir şeye muhtaç olmaması sıfatıyla olan bağını, "İbn Arabi orucu anlatırken 'Samediyet tecellisidir' der. Allah yemez, içmez. Oruç burada formal olarak o benzerliğe uygun olduğu için 'Oruç bana benziyor' manası taşır. Oruç diğer ibadetlerin arasında istignaya (muhtaç olmama haline) en çok benzeyenidir" şeklinde ifade etti.
(foto- ahaber.com.tr - ekran görüntüsü)
PSİKOLOJİK DİRENÇ VE EMİR TELAKKİSİ
İnsanoğlunun dışarıdan gelen emirlere karşı doğal bir direnç gösterdiğini ifade eden Prof. Dr. Ekrem Demirli, "İnsana her şey ağır gelir, 'yap' emri bize zor gelir. Dışarıdan bir emir geldiğinde mutlaka tahrik oluruz; yapacağımız varsa da yapmayız, yapmayacağımız varsa da yapasımız gelir. Oruç meselesinde '18 saat açız' gibi anlatılan süreçler aslında işi daha çok tahrik ediyor. Oysa sahurdan sonra öğle vaktine kadar zaten yemek yemiyorduk, gerçek oruç ve açlık hissi aslında son 3-4 saatlik dilimde başlıyor" değerlendirmesinde bulundu.
İBADETTEN HAZ ALMA NOKTASI: HAVASIN ORUCU
Orucun sadece mideyle sınırlı kalmaması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Hasan Kamil Yılmaz, ibadetin derinleşen katmanlarını, "Gazzali'nin söylediği gibi orucun dereceleri vardır. Bir 'avamın orucu' vardır, bir de 'havas' diye tarif edilen ele, ayağa, dile ve diğer organlara da oruç tutturmak vardır. Organları nefsin duygularına göre değil, Allah'ın rızası istikametinde hareket ettirmek gerekir. Bütün mesele ibadetten haz ve zevk almaya başlayabilmektir. Bu sağlandığında insana bir 'itmi'nan' ve sekinet hali gelmeye başlar. Ağırlık ve zorluk hissi ancak başlangıç süresindedir; haz noktasına ulaşıldığında insan artık ibadetin devamını ister" sözleriyle aktardı.
