Libya heyetini taşıyan jet neden düştü? A Haber'de çarpıcı yorum: Elektrik arızası çağrısı saldırı senaryosunu çürütüyor

Ankara Esenboğa Havalimanı'ndan saat 20.17'de Libya'nın Trablus kentine kalkan jet uçak saat 20.33'te radardan kaybolmasının ardından düştü. Jette Libya Genelkurmay Başkanı Orgeneral Muhammed Ali Al-Haddad ve beraberindeki heyetin bulunduğu uçakta personel dahil 8 kişi hayatını kaybederken olaya ilişkin arama çalışmaları sürüyor.

Ankara'da Libya heyetini taşıyan jetin düşme anında patlama meydana geldiği an (Foto: A Haber- Ekran Görüntüsü)

Ankara'nın Haymana ilçesine bağlı Kesikkavak köyünün dağlık alanına düşen jetin düşme anlarının ortaya çıkmasıyla havada patlamanın meydana geldiği ortaya çıktı. Kazaya ilişkin pekçok soru akıllara gelirken, pilotun elektrik arızası uyarısı verdiği tespit edildi. Peki kaza neden oluştu? Havadaki patlamanın nedeni nedir? A Haber'de Tahir İnan'ın sunduğu Gece Ajansı programına katılan Uluslararası Güvenlik Uzmanı Dr. Mustafa Sıtkı Tatar ve Kaptan Pilot ve Elektronik Yüksek Mühendisi Ahmet İzgi düşen uçağın özelliklerini ve olası düşme nedenlerini değerlendirdi.

"MAYDAY ÇAĞRISINDA ELEKTRİK ARIZASININ BİLDİRİLMESİ ÖNEMLİ BİR VERİ"

Uluslararası Güvenlik Uzmanı Dr. Mustafa Sıtkı Tatar: Pilot açık bir şekilde göstergelerden elektrik arızasını tespit ederek "Mayday" çağrısını bu gerekçeyle yapmış. Bu veri çok önemli. Falcon uçaklarında elektrik arızasının ne sebepten kaynaklandığını derinleştirmek gerekiyor. Bu gibi durumlarda uçaklarda 5 neden sıralayabiliriz. İlki jeneratör ve alternatör arızalarıdır. Kablolama ile ilgili olabilecek arızalar, bakım odaklı rutin, periyodik fabrika seviyesi bakım odaklı arızalar ve dış etkenli arızalardır. Dış etkenlerin yanında teknik arızaya pilotaj hatasını de eklemekte fayda var. Aşırı elektrik yükü ya da yıldırım düşmesi gibi konular ön plana çıkıyor. Pilotun elektrik arızasından dolayı "Mayday" istemesini önemli buluyorum." İletişim Başkanımızın açıklamasında da vurgulandığı üzere elektrik arızasının "Mayday" çağrısının gerekçesi olarak bildirilmiş olması şu anda ampirik bilgi olarak önümüzde duruyor.

A Haber - Ekran Görüntüsü

"YAPILAN ÇAĞRIYLA SALDIRI VE ÇARPIŞMA SENARYOSUNU ÇÜRÜTÜYOR"

Bu çağrıyla havada saldırı ve çarpışma senaryolarının çürüyeceğini düşünüyorum. Kesinlikle ben çürüyeceğini düşünüyorum. Kaza kırım topyekün bir inceleme faaliyetidir. Bu inceleme faaliyeti birçok parametreyi içinde barındırır. Uçağın herhangi bir parçasına bulaşmış olan barutundan tutun işte yakıtın içerisinde olabilecek yabancı maddelere, kimyasal analizlere varana kadar derin kapsamlı bir araştırma yapılır. Bu araştırmanın sonucunda kara kutudaki verilerle birleştirilerek holistik bakış açısıyla bir değerlendirme yapılır tüm uzmanların kurulunun bulunduğu ve bir sonuç kamuoyuyla paylaşılır. Bu resmi süreç işte normalde bir ila üç ay kadar sürüyor. Bu yaptığımız değerlendirmelerin tamamı öncül değerlendirmedir. Yani öncül değerlendirmeye göre ben bu Mayday çağrısının gerekçesinin elektrik arızası olmasını önemsiyorum ve bu noktada da elektrik arızası olma ihtimalinin kuvvetle muhtemel olduğunu, teknik arıza nedeniyle uçağın güç kaybederek, güç kaybına uğrayarak düştüğünü öncül bir değerlendirmeyle söyleyebilirim.

A Haber - Ekran Görüntüsü

"OLAYIN TEKNİK BİR ARIZADAN KAYNAKLANDIĞINI DÜŞÜNÜYORUM"

Özellikle buradan çıkar devşirmek isteyenlere fırsat vermemek adına resmi açıklamaları takip etmek, bunlara itibar etmek, resmi olmayan spekülatif hesaplarda paylaşılan hususları ise kesinlikle şüpheyle yaklaşarak araştırmak icap eder. Bir de tabii Genelkurmay Başkanımızın davetiyle, resmi davetiyle Libya Genelkurmay Başkanı'nın ülkemizi ziyaret ettiğini biliyoruz. Biraz evvel sizin de vurguladığınız gibi önemli anlaşmalar, stratejik iş birlikleri, askeri eğitim anlaşmalarının imzalandığını ve önemli konuların masaya yatırıldığını da biliyoruz. Böylesine önemli bir ziyaretin sonrası bu elim olayın meydana gelmiş olması tabii ki düşündürücü ancak, bilim ya da değerlendirmeler elimizde ampirik veri varsa oraya odaklanmalı. Yani şu an elimizdeki veri şudur net: uçak seyir esnasında, kalkıştan sonra seyir esnasında pilotun almış olduğu eğitim ve teknik yeterliliği, yetkinliği çerçevesinde tespitiyle elektrik arızası olarak teşhis edilmiş. Bu veri önemli bir veridir. Bu veriden hareketle bu olayın teknik bir arızadan kaynaklandığı bana göre kuvvetle muhtemeldir.

A Haber - Ekran Görüntüsü

"BU UÇAKLARDA BİRDEN FAZLA ELEKTRİK ÜRETECİ KAYNAK BULUNUR"

Kaptan Pilot ve Elektronik Yüksek Mühendisi Ahmet İzgi: Bahsi geçen uçak iş jetleri sınıfının en üst noktasında yer alan bir uçak. Üç motorlu ve güç kaynakları uçakların hepsinde hemen hemen redundant dediğimiz bir yöntemle, yani yedekleme yoluyla çalışırlar. Bir tane güç veren kaynak yok, yani elektrik üreteci yok, birkaç tane var. Dolayısıyla hatta hava yolu uçaklarında bu birkaç tane güç üretecinin altında hepsi birden bozulursa uçağın gövdesinin altından bir kapak açılıp pervane çıkıyor ve rüzgar uçağın uçuşuyla rüzgar etkisiyle elektrik üretiyor, uçak onunla elektriğini sağlıyor. Yani dolayısıyla redundancy dediğimiz yedekleme sistemi uçaklarda çok çok yüksek derecededir. Dolayısıyla bir elektrik arızasından bunların ortaya çıkması bana göre bir elektronik mühendisi olarak küçük ihtimal olarak görüyorum. Hele hele bu uçakta.

A Haber - Ekran Görüntüsü

"UÇAĞIN 500-600 KM SÜRATLE İLERLEDİĞİNİ SÖYLEYEBİLİRİZ"

Elektrik arızası da olsa yani pilot radara sinyal gönderemiyor olsa, telsizle de konuşamıyor bile olsa uçağın kumandaları yani kanatlarındaki küçük kanatçıklar ve arka kuyruğundaki dikey kanatçıklar ve yatay kanatçıklar dediğimiz o kanatçıklara pilot bir miktar kontrol edebilir, kumanda edebilir. Hele küçük uçaklarda bu daha kolaydır. Dolayısıyla taş gibi düşmesi uçağın bana göre küçük bir ihtimal. Ama görüntülere baktığımızda, çıkan ateş ve yangına baktığımızda uçağın yani 500-600 kilometrelik bir sürat ile yere çarptığını söyleyebiliriz.

A Haber - Ekran Görüntüsü

"JET YAKITLARI BENZİNLE DEĞİL YAĞ İLE ÇALIŞIR"

Uçağın içindeki yakıt bildiğiniz gibi uçak benzini değil, içindeki yakıt yağ, jet uçakları yağla çalışır gaz yağıyla çalışır. İçerisine katkı maddesi konur donmasın diye yüksek irtifada ona Jet A1 deriz. Dolayısıyla uçağın yakıtı kolay ateşe almaz. Uzunca süre kuvvetli bir basınca, darbeye veya da ısıya maruz kalması lazım uçağın yakıtının yanıp parlayıp patlaması için. Burada gördüğüm kadarıyla bir yanma parlama var. Ama burada çok büyük bir patlama ve alev var. Dolayısıyla bunun yakın bir zamanda bizim yetkililerimiz tarafından çözüleceği inancındayım. Yarın her şey çok daha ortaya çıkacak. Kara kutulardan voice recorder dediğimiz ses kayıt cihazını bulup deşifre etmek kolay, hemen pilotlar kendi aralarında ne konuşmuş bu ortaya çıkar. Esenboğa'dan yaklaşma radarından telsizle yapılan görüşmeler şu anda zaten çıkmıştır ortadadır, bunlar ortaya çıkar. Yarın yüksek çözünürlüklü kameralarla görüntü alınır ve kazanın dağılımı bakılarak devlet büyüklerimiz çok daha iyi bir fikre sahip olacaklardır.

A Haber olay yerinde: Patlama sesi duyduk A HABER OLAY YERİNDE: PATLAMA SESİ DUYDUK

Ankarada özel jet düştü! ANKARA'DA ÖZEL JET DÜŞTÜ!