Ukrayna savaşı Batı ve Rusya'yı karşı karşıya getirdi.

Batı yaptırımlar ile Moskova yönetimini baskı altına aldı.

Ancak yaptırımlardan etkilenen yalnızca Rusya devleti değil Rus halkı da oldu.

Özellikle Rus iş dünyası yaptırımlar ile doğrudan hedef alındı.

Peki Rus ekonomisi ve günlük hayattaki değişimden Ruslar nasıl etkilendi?

Batı yaptırımlarının etkisiyle Rusya ekonomisinde kriz belirtileri açık şekilde kendini gösteriyor.

BATI'NIN YAPTIRIMLARI RUSLARI NASIL ETKİLEDİ? / VİDEO

Şirketler pazardan çekiliyor, istihdam azalıyor, fiyatlar artıyor ve tüm bunların sonucunda vatandaşlar da harcamalarını kısmaya başladı.

- Ben kendi hayatımda yaptırımların etkisini fazlasıyla hissediyorum. Öncelikle yiyecek masraflarım ciddi şekilde artış gösterdi. Taksi masraflarım, anne babaya yardım da bura eklenince maddi açıdan çok zorluk çekiyorum. Son dönemler yaşananların yanlış şeyler olduğu kanısındayım.

- Yaptırımlar bizim hayatımıza yüksek enflasyon ve ekonomik durumumuzun kötüye gitmesiyle kendini gösteriyor. İş dünyasının yaptırımlara reaksiyonunu hepimiz görüyoruz.

- Bazıları fiyat artışına, bazıları ürün kalitesini ve çeşitlerini kısma yoluna gidiyor. Ne kadar çabuk bir alternatif yol bulursak o kadar da durumumuz çabuk iyileşecek.

Rus ekonomisi yılın ikinci çeyreğinde yaptırımlarında etkisiyle yüzde 4 küçüldü.

Ekonomideki küçülme Rus halkını endişelendiriyor.

Rusya'da yapılan güven endeksi araştırması ise Rus tüketicilerin ekonominin gidişatına duyduğu güvenin ağustos sonunda eksi 4'e gerilediğini orta koydu. Ülkedeki karamsarların oranı da son bir haftada yüzde 32 artarken, her 4 kişiden 3'ü ekonomide şu veya bu ölçüde problemler olduğu kanaatinde.

- Tabii ki yaptırımları hayat pahalılığından hissediyoruz. Ayrıca benim çalışmakta olduğum kurumda birçok insan görevinden alındı. Müdürler bunun sebebini yaptırımlar dolayısıyla iş hacminin azalması şeklinde izah ediyorlar. Açıkçası beni bu yaptırımlardan en çok endişelendiren işimi kaybetme korkusu.

- Tabii ki fiyatlardaki yükseliş beni çok endişelendiriyor. Yabancılara ait kafe ve restoranların, dükkanların kapanması da hiç hoş bir durum değil.

- Şimdi kendimize normal kalitede bir elbise bulmakta zorlanıyoruz çünkü tüm ünlü markalar Rusya'yı terk etti.

Yalnızca iş sektörü değil. Yaptırımlar seyahat sektörünü ve Rusların eğitim hayatını da etkiliyor.

- Şimdi de Ruslara Schengen Vizesinin yasaklanması tartışılıyor. Zaten yurtdışına uçmakta zorlanıyorduk. Şimdi bu yasak da getirilirse çok kötü olacak. Çünkü bu bizim seyahat özgürlüğümüzü sınırlamış oluyor.

- Yüksek lisans eğitimimi tamamladım. Ama aldığım diplomanın uluslararası geçerliliği yok. Bu çok kötü. Ayrıca elektronik eşya fiyatlarında aşırı pahalılık hissedilmekte. Ama pahalı bile olsa Rusya'da hala bu ürünlerin bulunduğuna şükrediyoruz

Rusların seyahat terciihi ise değişmiyor. İlk sırada yine Türkiye var.

- Tabii ki yaptırımları hissediyoruz. Yaptırımları delmek için paralel ithalat yapıyoruz ama yine de fiyat yükselişi tüm ürün ve hizmetlerde dikkat çekiyor. Yurtdışına seyahat etmek de çok zorlaştı. Ben tatilimi Türkiye'de yaptım, daha bir kaç gün önce Antalya'daydım.

- Yaptırımlar tabii ki özel sektörü çok etkiledi. Birçok tanıdık arkadaş iş yerini kapattı. Yine de yeni şartlara uyum sağlayıp bence normal yaşamak mümkün. Tatil planlarımız bile değişmedi. Gerçi artık Avrupa'ya gidemiyoruz ama Türkiye'de tatil yapıyoruz.

Ancak yaptırımlardan etkilenmeyenlerin de sayısı bir hayli fazla.

- Yaptırımlardan çok fazla etkilendiğimizi söyleyemem. Tabii ki bazı zorluklar var. Ekonomide işlerin pek iyi gitmediğinin farkındayız. İlerde ortaya çıkabilecek tüm zorlukların üstesinden de hep beraber geleceğimize inanıyorum.

- Açıkçası ben yaptırımları pek hissetmiyorum. Yaptırımlara rağmen son dönemler şehirde yapılanlar beni çok mutlu ediyor. Burada iyi yaşamak için her türlü koşul var.

EMEKLERİN İÇİNDEN BÖCEKLER ÇIKIYOR

Dünyaca ünlü restoran zinciri McDonald's, Ukrayna işgali sonrası Rusya'dan çekilmişti.

McDonald'sların yerini "Vkusno i toçka"lar aldı.

Bu restoranların hizmet kalitesinde beklentileri karşılayamayacağından endişe ediliyordu ve beklendiği gibi oldu.

Yaklaşık iki ay önce Rusya'da açılan "Vkusno i toçka" restoranları kalitesiz yemekler gerekçesiyle tepkilerin hedefinde.

RUSLARIN "VKUSNO İ TOÇKA" İSYANI

- Sanki burada hazırlanan bazı burgerlerin içine su doldurmuşlar.

- Ayrıca bu restoranın ismi de iştahımızı kaçırıyor.

- Biliyorsunuz Rusça'da "Lezzetli ve Nokta" deyimi halk arasında kötü yemekler için kullanılıyor.

- Nokta kelimesiyle bizim görüşmemize ihtiyaç yok denmek isteniyor.

- Sanki bize, ne veriyorsak onu ye ve sus diyorlar. Patates bile artık eski patatesin tadını vermiyor.

- Bence eskisine kıyasla kötü olmuş. Restoranın her yerini değiştirmişler ama pek hoş olmamış.

- Eski alışık hali daha güzeldi. Big Taste'i seviyordum. Şimdi artık Rusya'da bu yiyecek sadece hayal edilebiliyor. Tabii ki McDonald's'ın geri dönüşünü çok isterdim. Vkusno i Toçka onunla kıyaslanamaz.

YEMEKLERİN İÇİNDEN BÖCEKLER ÇIKIYOR

Rus basınında yer alan haberlere göre, ülkenin farklı noktalarında McDonald's'a alternatif olarak açılan "Vkusno i toçka" restoranlarıyla ilgili gelen müşteri şikayetlerinde küflü yiyeceklerin, süresi geçen sosların ve yemeklerin içinde böceklerin görüldüğü belirtiliyor.

Sektör temsilcileri, Moskova'daki "Vkusno i toçka" restoranlarında, kararmış yiyecek ambalajlarının olduğuna, menülerde patates kızartmasının yer almadığına dikkat çekiyor.

Ayrıca son günlerde müşteriler yemeklerin içinde böceklerin görüldüğünü söylüyor.

"BURGERİN İÇİNDEN KEMİK ÇIKTI"

- Çok kötü olmuş. Buraya son geldiğinde satın aldığım burgerin içinden kemik çıktı. O olaydan sonra ben buraya gelmemeye özen gösteriyorum.

Geldiğimde de şimdi olduğu gibi sadece dondurma almakla yetiniyorum. Yani sağlığımı riske atıp başka bir şey sipariş etmek istemiyorum.

- Servis eskisine kıyasla çok olumsuz yönde değişmiş. Eskiden eğer aldığım bir burgeri beğenmezsem yenisiyle değiştirirlerdi.

- Şimdi ise kendin suçlusun diyorlar. Defalarca bunu yaşadım. Menü de eskisi gibi değil. Birçok yiyecek listeden çıkartılmış. Kısacası eski McDonald's her yönüyle daha iyiydi.

Vkusno i toçka restoranlarındaki McDonald's logoları ve McDonald's'a ait ürün isimleri de değiştirilmişti.

McDonald's'tan 19 Mayıs'ta yapılan açıklamada; şirketin Rusya'daki tüm restoranlarını, halihazırda gıda sektöründe faaliyet gösteren Alexander Govor adlı Rus iş insanına satmak için anlaşmaya vardığı bildirilmişti.

Lezzetli ve Nokta restoranlarında sorunların arkası kesilmiyor.

Daha önce Moskova'daki bir şubenin mutfağında çıkan yumruklu kavga kameralara yansımıştı. Son olarak da yiyeceklerin taksi bagajında restoranlara taşındığı saptandı.

- Ben McDonald's'ın eski hayranlarındanım. O yemekleri çok severdim. Özellikle Big Mac'a bayılıyordum. Şimdi o tadı bulamıyoruz. İsimleri bile değiştirmişler. Şimdi fiyatlar da eskisine kıyasla daha pahalı. Eskiden ucuz ve kaliteliydi. McDonald's'ın dönmesini istiyoruz. Onun tadını kimse veremez.

- Bence McDonald's'ta daha zengin bir menü vardı. Şimdi menüye bakınca bile artık burasının eski McDonald's olmadığı hemen belli oluyor. Kalitede de bence çok belirgin olmasa bile bir düşüş var. En azından artık eski tadı alamıyoruz. Umudumuz şu ki ilerde kaliteyi yükseltirler. Aksi takdirde müşteri sayısı her geçen gün azalmaya devam edecek.

HABERİN VİDEOSUNU İZLEMEK İÇİN TIKLAYIN

HABERİN VİDEOSUNU İZLEMEK İÇİN TIKLAYIN