İrlanda'nın merkezinde al yıldızlı kasaba! Atalarının kaderini Osmanlı İmparatorluğu değiştirdi! 176 yıllık minnet!

İrlanda'nın tarihindeki en büyük felaketlerden biri olan Büyük Kıtlık döneminde, Osmanlı İmparatorluğu'nun İrlanda halkına yaptığı yardımlar hala unutulmaz bir insanlık öyküsü olarak hatırlanmaktadır. Öyle ki 176 yıla rağmen minnetleri hala sürüyor. İşte İrlanda'nın merkezinde al yıldızlı kasaba...

19. yüzyılda Büyük Kıtlık veya Patates Kıtlığı olarak bilinen 7 yıl süren açlık, o dönem İngiliz yönetimi altında olan İrlanda'da bir milyondan fazla kişinin ölümüne yol açtı ve halkın belleğinde derin izler bıraktı.

Ağıtlara ve kitaplara konu olan kıtlık, patateslerin bir mantar nedeniyle tarlada çürümesiyle başladı.

İrlanda'nın şimdiye kadar yaşadığı en büyük felaket olan Büyük Kıtlık sırasında bir milyondan fazla İrlandalı ABD'ye göç etmek zorunda kaldı. Herhangi bir yere gidemeyecek kadar fakir olanlar ise ya açlıktan ya da yetersiz beslenmeye bağlı hastalıklar nedeniyle bir nevi ölüme terk edildi.

Kıtlığın en şiddetli yılı, mahsulde herhangi bir iyileşme görülmeyen 1847 oldu. Tarihe "Kara 47" olarak geçen o yıl yardım umulmadık ve uzak bir yerden, Osmanlı'dan geldi.

Binlerce kilometre uzaklıktaki İstanbul'da Sultan Abdülmecid, İrlanda'dan gelen diş hekiminin anlatımıyla durumdan haberdar oldu.

Sultan, açlıktan ölen İrlandalılara yardım etmek için acilen 10 bin sterlin (şu anki değeriyle yaklaşık 8 milyon lira) yardım teklifinde bulundu.

Ancak o dönem Kraliçe Victoria, 2 bin sterlin yardım yapmıştı ve İngiltere, Kraliçe'nin yardımını aşan bir miktarı kabul etmek istemedi.

Bunun üzerine Sultan Abdülmecid, istemeyerek yardımı azalttı ve İrlanda'ya bin sterlin gönderdi. Bunun yeterli olmadığını bilen Sultan, daha fazla yardım için çare aradı.

Türkiye'nin Dublin Büyükelçisi Levent Murat Burhan, yaptığı açıklamada, "Sultan Abdülmecid daha fazlasını yapmak istiyordu ve üç gemiyle İrlanda'ya yiyecek, ilaç ve diğer acil ihtiyaçların götürülmesini emretti." dedi.

Tarihi yardım operasyonunun gizli şekilde yapıldığını, İngiliz donanmasının herhangi bir yabancı geminin başkent Dublin veya Cork kenti limanlarına yanaşmasına izin vermeyeceğinin bilindiğini kaydeden Burhan, "Bu yüzden Osmanlı gemileri, yardımı daha kuzeydeki Drogheda limanına götürmek zorunda kaldı." diye konuştu.

Aradan geçen 176 yıla rağmen İrlandalılar tarafından hatırlanmaya devam Osmanlı İmparatorluğu'nun cömertliği, bazı anıt ve görsellerle ölümsüzleştirildi.

Dönemin Drogheda Belediye Başkanı Frank Godfrey ve dönemin Türkiye'nin Dublin Büyükelçisi Taner Baytok tarafından 1995'te belediye binası duvarına "1847 Büyük İrlanda Kıtlığı, Türkiye halkının İrlanda halkına karşı cömertliğinin tanınması ve anısına" yazılı bir plaket çakıldı.

Drogheda kasabasının armasına da o dönem ay yıldız eklendi.

Nitekim 2010'da dönemin İrlanda Cumhurbaşkanı Mary McAleese, Ankara'ya yaptığı bir ziyaret sırasında "İrlanda halkı bu eşine az rastlanır cömertliği asla unutmadı. Drogheda halkı armalarına sizin güzel amblemlerinizi, güzel ay ve yıldızı eklediler." diyerek şükranlarını dile getirdi.

Yerel futbol takımı Drogheda United'ın ambleminde de görülen ay yıldız ayrıca kasabada taşlara oyuldu ve duvarlara işlendi.

Ancak yardımın ve İrlandalıların minnettarlığının en önemli kanıtını, Drogheda yetkilileri tarafından imzalanan bir mektup oluşturuyor.