EPDK'dan elektrik üreticilerine 'manipülatif fiyat' uyarısı: Göz yummayız

Rusya - Ukrayna savaşı ile birlikte hızla yükselen enerji hammadde fiyatları özellikle Avrupa'da enerji krizine yol açarken, kış ayları öncesi başta İngiltere ve Almanya olmak üzere pek çok Avrupa ülkesi hem arz güvenliğini sağlamak hem de tüketicileri yüksek maliyet artışlarından koruyabilmek amacıyla yeni tedbirleri devreye aldı. Bu tedbirlerden biri Türkiye'nin de devreye aldığı azami uzlaştırma fiyat mekanizması (AUF) oldu.

AUF İKİNCİ KEZ UZATILDI

EPDK önce nisan ayında 6 ay için bu mekanizmayı devreye alırken, yaşanan küresel gelişmeler sebebi ile doğal gaz ve kömür gibi ithal enerji hammaddelerindeki maliyet artışının arz güvenliğini sekteye uğratmamasının hedeflendiğini kamuoyu ile paylaşmıştı. Mekanizmanın süresi geçen ekim ayında 6 ay daha uzatıldı.

AUF ile birlikte hiçbir santral kapatılmadı ve enerji arz güvenliğinde herhangi bir sıkıntı yaşanmadı. Tüketiciler de uluslararası piyasalardaki olağanüstü maliyet artışlarından kaynaklı fiyat hareketlerinden korunmuş oldu.

TÜKETİCİLER PİYASADAKİ ARTIŞLARDAN KORUNDU

EPDK tarafından alınan karar ile ekim ayı için azami uzlaştırma fiyatları megawatsaat başına doğal gaz santralleri için 4.500 TL, ithal kömürü santralleri için 2.750 TL, yerli kömür santralleri için 2.050 TL, yenilenebilir kaynaklar için 1.540 TL olarak belirlenmişti.

Serbest piyasada oluşan bedeller ile azami uzlaştırma fiyatları arasındaki fark destekleme bedeli olarak kaynak bazlı destekleme havuzunda toplanıyor. Bu havuzda oluşan gelir düzenlemeye tabi bütün tüketicilerin elektrik tüketimleri için kullanılarak, tüketicilerin piyasada oluşan artışlardan korunması sağlanıyor. EPDK bu süreci titizlikle takip ediyor.

KÖMÜR KAYNAKLI ELEKTRİK ÜRETİCİLERİ İLE BİR ARAYA GELİNDİ

Geçen günlerde önce ithal kömür ardından yerli kömür kaynaklı elektrik üreticileri ile bir araya gelen EPDK yetkilileri 6 aylık uygulama dönemi boyunca AUF'dan taviz verilmeyeceğini muhataplarına iletti.

Yerli ve ithal kömür maliyetlerinin kurum tarafından çok iyi bilindiğini ifade eden EPDK yetkilileri manipülatif fiyat hareketleri ile tüketicinin mağdur edilmesine göz yummayacaklarını ifade ettiler. AUF'un öncelikli hedefinin tüketiciyi korumak, bunu sağlarken üreticilerin de faaliyetlerini sürdürebilmelerini sağlamak olduğunu hatırlatan EPDK yetkilileri geçen 6 aylık ilk uygulama dönemini de mercek altına aldıklarını, adil piyasa yapısını bozucu, tüketiciyi mağdur edecek bir faaliyet tespit edilmesi halinde gerekli adımların atılacağını ifade ettiler.

Yerli kömür sektörü temsilcileri ise başlangıç aşamasında ödenen özelleştirme bedellerinin finansmanına vurgu yaparak normal işletme koşullarının yanında finansmana ulaşım ve yeni maliyetlerle karşılaşıldığını ifade ederek rödevans ve taşıma maliyetlerinde yaşanan sıkıntıları yetkililerle paylaştı.

ELEKTRİĞİN 5'TE 1'İ KÖMÜRDEN ÜRETİLDİ

2022 yılı kasım ayı sonu itibariyle Türkiye'nin elektrik kurulu gücü 103 bin 541 megawata ulaşırken, bunun yüzde 30.5'i hidrolik enerji, yüzde 24.4'ü doğalgaz, yüzde 21.1'i kömür, yüzde 11'i rüzgar, yüzde 9'u güneş, yüzde 1.6'sı jeotermal ve yüzde 2.4'ü ise diğer kaynaklardan oluştu.

2022 kasım sonu itibariyle Türkiye'de elektrik enerjisi üretim santrali sayısı 11 bin 382 olurken, mevcut santrallerin 750'si hidroelektrik, 68'i kömür, 358 adedi rüzgar, 63 adedi jeotermal, 345 adedi doğalgaz, 9 bin 308 adedi güneş, 490 adedi ise diğer kaynaklı santrallerden oluşuyor.