Türkiye'nin küresel markası THY 88 yaşında
Türkiye'nin bayrak taşıyıcısı THY, kurulduğu günden bu yana aradan geçen 88 yıllık sürede küresel bir marka olurken, dünyanın en çok ülkesine uçan hava yolu olarak öne çıkıyor. 20 Mayıs 1933'te Milli Savunma Bakanlığı'na bağlı "Devlet Hava Yolları İşletmesi" olarak kurulan şirket, aradan geçen sürede dünyanın en çok ülkesine uçuş yapan küresel bir marka oldu. Genç filosunda 365 adet uçak bulunan THY, 127 ülkeye, 320 şehre ve 325 havaalanına uçuyor. THY'nin 5 bin 432'si pilot, 12 bin 52'si kabin memuru ve 627'si yönetici olmak üzere on binlerce çalışanı bulunuyor.
Türkiye'nin milli hava yolu şirketi ve küresel markası THY, kuruluşunun 88. yıl dönümünü kutluyor. 20 Mayıs 1933'te Milli Savunma Bakanlığı'na bağlı "Devlet Hava Yolları İşletmesi" olarak kurulan şirketin ilk genel müdürü ülkenin ilk Türk havacıları arasında bulunan Fesa Evrensev oldu.
İlk bütçesi 180 bin lira olan THY'nin personel sayısı; 7 pilot, 8 makinist, 8 memur ve 1 telsizci olmak üzere toplam 24 kişiden oluşuyordu. İlk filoda 2 adet 5 koltuklu King Bird, 2 adet 4 koltuklu Junkers F-13 ve 1 adet 10 koltuklu ATH-9 yer alıyordu.
Yeni uçaklarla 1936'da uçak sayısı 8'e, koltuk sayısı 64'e ulaşan THY'nin bütçesi ise bir milyon liraya yükseldi.
Devlet Hava Yolları İşletmesi, 1938'de Devlet Hava Yolları Umum Müdürlüğü adını alarak Ulaştırma Bakanlığı'na bağlandı. Filosundaki uçak sayısını 52'ye, koltuk sayısını ise 845'e ulaşan şirket, 1945'te uçulan şehir sayısını 3'ten 19'a çıkardı.
KITALARI AŞAN BAŞARI ÖYKÜSÜ
THY'nin ilk yurt dışı seferi Ankara-İstanbul-Atina uçuşuyla 1947'de gerçekleşti. Şirket, 1951 yılında Lefkoşa, Beyrut ve Kahire gibi yeni noktalara uçmaya başladı.
İlk hac seferlerinin başladığını 1953'te Chicago Sözleşmesi'nde yapımına karar verilen uluslararası havalimanı, İstanbul Yeşilköy'de tamamlandı ve uluslararası hava trafiğine açıldı.
Devlet Hava Yolları Umum Müdürlüğü, 6623 sayılı kanunla değiştirilerek 1953 yılında bugünkü Türk Hava Yolları ismini aldı.
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği'ne (IATA) 1956'da üye olan THY, 1957'de kapılarını yabancı sermayeye açtı ve İngiliz havayolları şirketi BOAC (British Overseas Airways Corporation) THY'ye yüzde 6,5 hisseyle ortak oldu.
Taşınan yolcu sayısı 1957'de önceki yıla göre iki kat artarak 394 bine ulaştı. 1960'ta Ankara-İstanbul-Atina-Roma yurt dışı sefer hattına Frankfurt eklendi.
THY'nin Atlantik Okyanusu'nu aşan ilk uçuşu 1961'de gerçekleşti. 1964'te Brüksel, Münih ve Tel Aviv, 1965'te Amsterdam, Belgrad ve Tebriz, 1967'de Zürih, Budapeşte ve Cenevre, 1969'da Köln,1971'de Düsseldorf ve Stuttgart, 1972'de Hannover ve Hamburg, 1973'te Kopenhag, Berlin ve Nürnberg hatları açıldı.
Taşınan yolcu sayısı 1967'de 528 bin iken, 1973'te 2,5 milyona ulaştı.
1977'DE MALİYE BAKANLIĞI KARARIYLA YENİDEN MİLLİLEŞTİRİLDİ
THY'nin 20 yıl önce yabancı sermayeye açılan hisseleri, 1977'de Maliye Bakanlığı tarafından alınarak şirket yeniden millileştirildi.
Şirket, 1983'te 50. yıl dönümüne ulaştığında 3 kıtada 4 bin 37 koltuk kapasiteli 30 uçakla 30 bin ton kargo ve 2,5 milyon yolcu taşıyordu. 1984'te kamu iktisadi kuruluşu statüsüne geçen THY, 1985'te 4 adet Airbus A310'un filoya katılmasıyla Uzakdoğu ve okyanus aşırı seferlere başladı. 1987'de New York hattıyla 4. kıtaya da sefer yapılmaya başlandı.
Şirket, 1994'te Başbakanlık Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'na bağlandı ve iktisadi devlet teşekkülü statüsüne geçti.
KÜRESEL BAŞARILAR 1996'DA GELMEYE BAŞLADI
THY, 1996'da www.thy.com adresini hizmete alırken, sermayesini 50 trilyon liralık büyüklüğe ulaştırdı. Airbus tarafından aynı yıl THY'ye A340 Uçaklarını Dünyada En Etkin Kullanan Havayolu Ödülü verildi.
Türkiye'ye en çok döviz getiren kuruluş olarak 1998'de İTO tarafından Altın Plaket Birincilik Ödülü'ne layık görülen THY, 1990'lı yılların sonunda ve yeni yüz yılın başında yurt dışında çok sayıda ortak ve karşılıklı uçuş anlaşması imzaladı. 2000'de ABD'de ve Uzakdoğu'da birden fazla noktaya uçuş başladı. 2001'de Sabiha Gökçen Havaalanı'ndan Ankara'ya ilk uçuş gerçekleştirildi.
Avrupa Havayolları Birliği'nin açıkladığı tüketici raporuna göre THY, 2004'te, "Avrupa'daki tüm havayolu firmaları arasında uçakları zamanında kalkan ve en az kayıp bagaj olayıyla karşılaşılan" ikinci hava yolu firması oldu.
2006'da 100. uçağını filosuna katan, 2007'de havacılık sektöründe "Ulusal Kalite Ödülü"nü alan şirket, 2008'de Star Alliance'a katıldı. 2012'de 200. uçak filoya katıldı.
