İhracat arttı

Türkiye'de Eylül ayında ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 21,1 artarak 10 milyar 790 milyon dolara, ithalat ise yüzde 35,5 artarak 21 milyar 204 milyon dolara ulaştı.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Eylül ayı geçici dış ticaret verilerini açıkladı. Eylül ayında dış ticaret açığı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 54,6 artarak 6 milyar 735 milyon dolardan, 10 milyar 414 milyon dolara çıktı. Eylül ayında ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 50,9 olarak gerçekleşti.

-Ocak-Eylül dönemi-

Bu yılın 9 aylık döneminde ise ihracat geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 21,8 artarak 81 milyar 715 milyon dolardan 99 milyar 502 milyon dolara yükseldi. İthalattaki artış ise yüzde 39,1 düzeyinde gerçekleşerek 130 milyar 554 milyon dolardan 181 milyar 661 milyon dolara çıktı. Bu dönemde dış ticaret açığı yüzde 68,2 artarak 82 milyar 159 milyon dolara ulaşırken, ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 62,6'dan yüzde 54,8'e geriledi.

Türkiye'nin ithalatı, Eylül ayında ortalama yüzde 35,5 artarken, ara malı ithalatında yüzde 40,1, sermaye malı ithalatında yüzde 32,7, tüketim malları ithalatında yüzde 16,1 artış yaşandı.

TÜİK'in Eylül ayı itibariyle açıkladığı geçici dış ticaret verilerine göre, geçen yılın aynı ayına göre sermaye malı ithalatı 2 milyar 289 milyon dolardan 3 milyar 38 milyon dolara, ara malı ithalatı 11 milyar 201 milyon dolardan 15 milyar 695 milyon dolara, tüketim malı ithalatı ise 2 milyar 93 milyon dolardan 2 milyar 429 milyon dolara çıktı.

Ocak-Eylül döneminde 27 milyar 928 milyon dolarlık sermaye malları, 130 milyar 662 milyon dolarlık ara malı, 22 milyar 488 milyon dolarlık tüketim malı ithalatı oldu.

-İhracatı ve ithalatı en çok artan ürünler-

Eylül ayında en büyük ihracat kalemini, 1 milyar 251 milyon dolarla motorlu kara taşıtları ve aksam parçaları oluşturdu. Bunu, 914 milyon dolarla demir ve çelik, 905 milyon dolarla kazanlar, makina ve cihazlar, aletler ve bunların aksam-parçaları, 798 milyon dolarla elektrikli makina ve cihazlar, bunların aksam parçaları ve 562 milyon dolarla örme giyim eşyası ve aksesuarları izledi.

İthalatta en önemli kalemi 4 milyar 896 milyon dolarla mineral yakıtlar ve yağlar oluşturdu. Bu kalemi, 2 milyar 85 milyon dolarla kazanlar, makine ve cihazlar, aletler ve bunların aksam-parçaları, 1 milyar 916 milyon dolarla demir ve çelik, 1 milyar 580 milyon dolarla elektrikli makine ve cihazlar takip etti. 2010 eylül ayında 210 milyon dolar olan işlenmemiş veya yarı işlenmiş altın ithalatı, 2011 Eylül ayında 1 milyar 434 milyon dolar olarak gerçekleşti.

-En çok ihracat Almanya'ya-

2010 Eylül ayında yüzde 48,9 olan Avrupa Birliği'nin (AB) ihracattaki payı, 2011 Eylül ayında da 44,6'ya geriledi. AB'ye yapılan ihracat, 2010 yılının aynı ayına göre yüzde 10,5 artarak, 4 milyar 811 milyon dolar olarak gerçekleşti.

2011 Eylül ayında en fazla ihracat yapılan ülke Almanya oldu. Bu ülkeye yapılan ihracat 2010 Eylül ayına göre yüzde 8,3 artarak, 1 milyar 85 milyon dolar olurken, Almanya'yı sırasıyla Irak (766 milyon dolar), İngiltere (651 milyon dolar), İtalya (582 milyon dolar) ve Fransa (552 milyon dolar) takip etti.

Rusya Federasyonu ithalatta ilk sırada yer aldı. Bu ülkeden yapılan ithalat yüzde 37,3 artarak, 2 milyar 191 milyon dolar olarak gerçekleşti. Rusya Federasyonu'nu sırasıyla Çin (1 milyar 918 milyon dolar) ve Almanya (1 milyar 882 milyon dolar) izledi.

Eylül ayında geçen yılın aynı ayına göre sermaye malları, ara malı ve tüketim malı ithalat rakamları ile değişim oranları şöyle:



(milyon dolar)

. 2010 Eylül 2011 Eylül (yüzde)

. Değer Değer Değişim

. -------------- ---------- ----------

Sermaye (Yatırım) Malları 2.289 3.038 32,7

Ara (Ham madde) Malları 11.201 15.695 40,1

Tüketim Malları 2.093 2.429 16,1

AA