ABD ve İran mutabakat metnini imzaladı! Pezeşkiyan'dan tarihi mesaj: Onurumuzu takas etmedik

Beyaz Saray, İran ile yürütülecek teknik görüşmelere ilişkin hazırlıkların sürdüğünü ancak ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in İsviçre seyahatinin şimdilik ertelendiğini açıkladı.

Beyaz Saray tarafından yapılan yazılı açıklamada, Vance'in gün içinde düzenlediği basın toplantısında da belirttiği üzere, yaklaşan teknik görüşmelere ilişkin planların henüz kesinleşmediği ifade edildi.

Açıklamada, ABD heyetinin ilk uygun fırsatta yola çıkmaya hazır olduğu belirtilerek, "Ancak bu müzakerelerin lojistiği hiçbir zaman basit ya da öngörülebilir olmadı." denildi.

Başkan Yardımcısı Vance'in bu gece yola çıkmayacağı ve seyahatinin şimdilik ertelendiği kaydedilen açıklamada, "Bir sonraki adımlara ilişkin somut bir güncelleme olur olmaz sizi bilgilendireceğiz. Teknik görüşmelere mümkün olan en kısa sürede başlamayı sabırsızlıkla bekliyoruz." ifadelerine yer verildi.

Vance, gün içinde Beyaz Saray'da düzenlediği basın toplantısında, İran ile yürütülecek teknik müzakerelerin bu hafta sonu başlamasının beklendiğini, görüşmeler için İsviçre'ye gitmeyi planladığını ancak zamanlamanın İran heyetinin ulaşımına bağlı olarak değişebileceğini söylemişti.

ABD ile İran arasında varılan mutabakat metni çerçevesinde, tarafların nükleer programın geleceği, yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının tasfiyesi ve denetim mekanizmalarına ilişkin teknik ayrıntıları ele alması bekleniyor. 

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD’yi İran’la varılan anlaşmanın hükümlerine uyması konusunda uyararak, "Karşı tarafın sözünü tutmaması, anlaşmayı ihlal etmesi ve aşırı taleplerde bulunması durumunda, düşmana ezici bir yanıt vermekten çekinmeyiz. Savaşta bir kez tokat yediler, aynı yolu seçerlerse bu kez daha sert bir tokat yerler" açıklamasında bulundu.

ABD ve İran arasında varılan anlaşmanın iki ülkenin devlet başkanları tarafından imzalanmasının ardından, Tahran yönetiminden Washington’a dikkat çeken bir uyarı geldi. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, kendilerine verilen görevin anlaşmanın şart ve hükümlerinin yerine getirilmesini sağlamak olduğunu belirterek, "Karşı tarafın sözünü tutmaması, anlaşmayı ihlal etmesi ve aşırı taleplerde bulunması durumunda, düşmana ezici bir yanıt vermekten çekinmeyiz" dedi.

Anlaşmanın ihlal edilmesi durumunda buna verecekleri yanıtın sert olacağı konusunda uyaran Kalibaf, "Savaşta bir kez tokat yediler, aynı yolu seçerlerse bu kez daha sert bir tokat yerler" ifadelerini kullandı. 

İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi, ABD-İran arasındaki mutabakat zaptı kapsamıdna Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapmak isteyen gemilerden 60 gün boyunca herhangi bir ücret alınmayacağını açıkladı. İran merkezli Mehr Haber Ajansı’nın haberine göre konsey tarafından yayımlanan açıklamada, "İslamabad Mutabakatı uyarınca, geçiş başvurusunda bulunanlardan 60 gün süreyle herhangi bir ücret alınmayacak, söz konusu ücretler İran İslam Cumhuriyeti hükümeti tarafından karşılanacaktır" ifadeleri kullanıldı.

"DENİZ TRAFİĞİNİN KADEMELİ OLARAK ARTMASI MÜMKÜN"

Bu doğrultuda, İran tarafından Hürmüz Boğazı'ndan geçişleri denetlemek için kurulan Basra Körfezi Boğaz Otoritesi'ne (PGSA) mutabakat zaptında belirlenen hedeflere ulaşılması amacıyla başvuruların öncelikli ve hızlı şekilde değerlendirilmesi talimatı verildiği kaydedildi.
Açıklamada, "Geçiş güzergahındaki özel şartlar ve mevcut bazı güvenlik riskleri nedeniyle, ayrıca güvenli deniz trafiğinin sağlanması ve deniz kazalarının önlenmesi amacıyla gemilerin kendilerine bildirilen rota ve zamanlamalara uygun şekilde seyretmeleri gerekmektedir. Bu sayede deniz trafiği kapasitesinin kademeli olarak artırılması mümkün olacaktır" ifadeleri kullanıldı.

Hürmüz Boğazı'ndan geçişe ilişkin uygulamaların ve teknik detayların PGSA tarafından ayrıca duyurulacağı kaydedildi.
Açıklamada aynı zamanda, "Mayın temizleme faaliyetleri de dahil olmak üzere diğer konulara ilişkin gerekli adımlar, mutabakat zaptının 5. maddesi uyarınca atılacaktır" ifadeleri kullandı.

 

İran dini lideri Mücteba Hamaney, ABD ile imzalanan mutabakat zaptına ilişkin, "Esasen farklı bir görüşe sahiptim ancak Cumhurbaşkanı’nın (Mesud Pezeşkiyan) İran milletinin haklarını ve direniş cephesini koruma taahhüdünde bulunması ve sorumluluğu üstlendiğini açıkça belirtmesi nedeniyle bu sürece izin verdim" dedi.

İran dini lideri Mücteba Hamaney, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile ABD Başkanı Donald Trump arasında imzalanan mutabakat zaptına ilişkin yazılı açıklama yaptı. Hamaney, "Coşkulu ve vefalı İran milleti, hepinizin haberdar olduğu üzere, İran ve ABD başkanları arasında bir mutabakat imzalandı. Bu sürece ulaşılırken yetkililer, iyi niyet ve sorumluluk bilinciyle büyük çaba sarf etti. Ancak bu süreçte ABD Başkanı, çaresizlik içinde çeşitli baskı araçlarına başvurdu" dedi.

İran dini lideri, anlaşmaya ilişkin farklı bir görüşe sahip olduğunu belirtirken, Pezeşkiyan’ın İran halkının haklarını koruma taahhüdünde bulunduğunu ve bu nedenle bu sürece izin verdiğini kaydetti. Hamaney, "Esasen farklı bir görüşe sahiptim ancak, Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı sıfatıyla cumhurbaşkanının, kendi adına ve diğer üyeler adına İran milletinin haklarını ve direniş cephesini koruma taahhüdünde bulunması ve sorumluluğu üstlendiğini açıkça belirtmesi nedeniyle bu sürece izin verdim" ifadelerini kullandı.

"YÜZ YÜZE BİR GÖRÜŞME DÜŞMANIN GÖRÜŞLERİNİN KABULÜ ANLAMINA GELMEYECEKTİR"
ABD tarafının talepkar olması halinde herhangi bir anlaşmanın kabul edilmeyeceğinin altını çizen Hamaney, "Bu andan belirtilen şartların yerine getirilmesini bekleyeceğiz" açıklamasını yaptı.
İran dini lideri ayrıca gelecekte taraflar arasında gerçekleştirilebilecek muhtemel bir yüz yüze görüşme ihtimaline ilişkin açıklama yaptı. Hamaney, "Gelecekteki muhtemel bir yüz yüze görüşmenin, düşmanın görüşlerinin kabulü anlamına gelmeyeceği açıktır" dedi.

Donald Trump’ın İsviçre’deki hamlesinin tesadüf olmadığını vurgulayan A Haber Muhabiri İrfan Sapmaz, "Donald Trump bu imzayı bilinçli olarak G7 ülkeleri liderlerinin önünde attı. Onlara ve İsrail’e çok net bir mesaj verdi. Bu asla tesadüfen seçilmiş bir an değil; Trump başka bir odaya geçip kameralara poz verebilirdi ama bunu yapmadı" ifadelerini kullandı. Trump’ın stratejik hamlesini değerlendiren Sapmaz, "G7 liderlerine adeta ‘Siz benim yanımda olmadınız, Hürmüz Boğazı ve İran meselesinde beni yalnız bıraktınız ama ben size rağmen bu anlaşmayı imzalıyorum’ dedi. Trump, daha önce de söylediği gibi ‘Patron Benim’ vurgusunu bu tarihi kareyle bir kez daha kanıtlamış oldu" şeklinde konuştu.

TAHRAN’DA SİS PERDESİ: MÜCTEBA HAMANEY ONAYLI PEZEŞKİYAN HAMLESİ

İran cephesinde yaşanan iç karışıklıklara ve güç savaşlarına dikkat çeken İrfan Sapmaz, "Mesut Pezeşkiyan’ın bu anlaşmayı imzalaması, Mücteba Hamaney’in desteği ve izni olmadan imkansızdı. Mücteba Hamaney orada Galibaf cephesini ve devrim muhafızları içerisindeki aşırı unsurları saf dışı bırakmış oldu" sözleriyle Tahran’daki derin ayrışmayı aktardı. İran’daki siyasi atmosferin bir barut fıçısı olduğunu belirten Sapmaz, "İran cephesinde bu aşamaya gelinmesi hiç kolay olmadı. Çok ciddi siyasi suikastların ve iç çatışmaların yaşandığına dair bilgiler var. Galibaf ve Devrim Muhafızları’ndan bir grup bu fotoğrafı Pezeşkiyan’a vermemek için büyük direnç gösterdi ancak Pezeşkiyan, Hamaney’in onayıyla bu tarihi adımı attı" ifadelerini kullandı.

KÜRESEL PİYASALARDA TRUMP ETKİSİ: PETROL FİYATLARI ÇAKILDI

Anlaşmanın ardından ekonomik verilerin hızla değiştiğini belirten İrfan Sapmaz, "Donald Trump Washington’a iner inmez Truth Social üzerinden mesajını verdi: Petrol akıyor, borsalar yükseliyor, istihdam rekor kırıyor. Trump’ın ‘Hürmüz Nükleer Bombası’ stratejisi meyvelerini veriyor" dedi. Sahadaki gözlemlerini paylaşan Sapmaz, "Petrol fiyatlarının dünden itibaren yaklaşık 3 dolar 30 sent seviyelerine kadar düştüğünü bizzat gördüm. Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve enerji piyasalarındaki risk priminin düşmesi bu anlaşmanın en somut sonucudur" şeklinde konuştu.

İSRAİL CEPHESİNDE İHANET ÇIĞLIKLARI: KUSHNER VE TRUMP HEDEFTE

ABD ve İsrail hattındaki gerilime değinen İrfan Sapmaz, "İsrail tarafı şu an Trump’ı adeta hain ilan etmiş durumda. ‘Bize ihanet edildi’ sesleri yükseliyor. Özellikle Jared Kushner ve Steve Witkoff üzerinden yürütülen eleştiriler çok sert" sözleriyle Washington’daki sıcak teması özetledi. Anlaşmanın içeriğine dair şüphelerin sürdüğünü ifade eden Sapmaz, "Wall Street Journal ve Axios gibi mecralar, İran’a çok büyük tavizler verildiğini iddia ediyor. Dondurulmuş varlıkların açılması ve bazı nükleer faaliyetlerin devam etmesi tartışmaların odağında. Trump savaşı durdurdu mu yoksa İran’a teslim mi oldu sorusu ABD basınını ikiye bölmüş durumda" ifadelerini kullandı.

FÜZE PROGRAMI VE YENİ PAZARLIKLAR: YARININ GÜNDEMİ DAHA SICAK

Anlaşmanın sadece bir başlangıç olduğunu belirten İrfan Sapmaz, "Donald Trump’ın füze programı ve İran’ın sivil nükleer faaliyetleri konusundaki yeni açıklamaları kapıda. Taviz mi verildi yoksa büyük bir stratejik zafer mi kazanıldı, bunu önümüzdeki günlerde daha net göreceğiz" diyerek bölgedeki gerilimin ve diplomatik trafiğin artarak devam edeceğinin sinyalini verdi.

ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, Hürmüz Boğazı'na ilişkin yaptığı açıklamada bir gecece boğazdan 12,5 milyon varil petrolün taşındığını ve İran'ın hiçbir gemiye ateş açmadığını bildirdi. Vance, "İran'ın para almasının tek yolu itaat etmeleri ve davranışlarını değiştirmeleridir" dedi. 

Anlaşmanın yükümlülüklerini yerine getirme yolunda kararlı olduklarını belirten Vance, "İran ile 60 günlük müzakere süreci resmen başladı" ifadelerini kullandı. 

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot ile yaptığı görüşmede, ABD’nin, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerde savaşı sona erdirmekle yükümlü olduğunu söyledi.

Dışişleri Bakanının Telegram hesabından yapılan yazılı açıklamaya göre, Erakçi ile Barrot telefonda görüştü. ABD ile İran arasında varılan mutabakata atıfta bulunan Erakçi, ABD’nin Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerde savaşı sona erdirmekle yükümlü olduğunu ifade etti.

Erakçi, İran-Fransa ilişkilerini, ekonomik ve ticari alanlar başta olmak üzere diğer alanlarda da genişletme fırsatlarına değindi.

ABD ile varılan mutabakatın uygulanması ve barışçıl sürecin desteklenmesine dikkati çeken Erakçi, bunun için uluslararası toplumun ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi de dahil olmak üzere uluslararası kurumların kararlı ve kapsamlı desteğine duyulan ihtiyacı dile getirdi.
Fransa Dışişleri Bakanı Barrot da Paris'in diplomatik sürece ve varılan mutabakata tam desteğini ifade ederek bölgede barış, istikrar ve kalıcı güvenliği güçlendirmek için bu fırsattan yararlanmanın önemini vurguladı.

Erakçi ile Barrot, Hürmüz Boğazı'nda güvenli ve kurallara uygun seyrüseferin önemini belirterek, boğazın güvenliğinin ve istikrarının korunmasının barış ve uluslararası ticaret için hayati önem taşıdığı değerlendirmesinde bulundu.

İran ile ABD arasında varılan 14 maddelik mutabakat, İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ile ABD Başkanı Trump'ın imzalarının ardından yürürlüğe girdi.

 

 

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Pakistan'ın arabuluculuğunda gerçekleştirilen ABD ve İran'ın imzaladığı "İslamabad Mutabakat Zaptı" metnini İngilizce ve Farsça dillerinde sosyal medya hesabı X üzerinden paylaştı.

 

"ONURUMUZU TAKAS ETMEDİK"

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Pakistan arabuluculuğunda gerçekleştirilen İslamabad Mutabakat Zaptına ilişkin "Bu metin, hiçbir tehdit ve baskıyla onurunu ve bağımsızlığını takas etmeyen bir milletin sesinin yansımasıdır.   Bugün kayda geçirilen şey, ulusal direnişin, siyasi akılcılığın ve sorumlu diplomasinin sonucuydu." ifadelerini kullandı. 

İsrail işgal güçlerinin, ABD ile İran arasında imzalanan mutabakata rağmen Lübnan'ın güneyindeki Nebatiye vilayetinde bir araca düzenlediği hava saldırısında 1 kişi hayatını kaybetti, 1 kişi ağır yaralandı.

İsrail işgal güçleri, 17 Mayıs itibarıyla 45 gün uzatılan ateşkese ve ABD-İran mutabakatına rağmen Lübnan'ın güneyine yönelik saldırılarını sürdürdü.

Lübnan resmi ajansı NNA'nın haberine göre, İsrail işgal güçlerine ait insansız hava aracı (İHA), Nebatiye vilayetine bağlı Kefertebnit ile Ernun beldelerini birbirine bağlayan kavşakta seyir halindeki bir aracı hedef aldı.

Saldırıda 1 kişi yaşamını yitirdi, ağır yaralanan 1 kişi ise hastaneye kaldırıldı.

Öte yandan İsrail'e ait bir İHA'nın Nebatiye'ye bağlı Haddasa beldesinde bir noktayı hedef aldığı, saldırıda can kaybı ya da yaralanma yaşanmadığı bildirildi.

İsrail'e ait bir İHA da sabah saatlerinden bu yana başkent Beyrut semalarında alçak irtifada uçuş yapıyor.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Hürmüz Boğazı'nın bundan böyle savaş öncesi statüsüne dönmeyeceğini, uluslararası kurallar çerçevesinde sunulacak hizmetler karşılığında gemilerden ücret alınacağını söyledi.

İran devlet televizyonuna konuşan Kalibaf, ABD ile varılan mutabakata ilişkin soruları yanıtladı.

Kalibaf, "Savaşın ortasında bir paylaşım yapmış ve 'Hürmüz Boğazı artık asla eski koşullarına dönmeyecek.' demiştim. Bugün de aynı görüşteyim." ifadelerini kullandı.

Hürmüz Boğazı'nda uluslararası hukuk ve denizcilik kurallarına aykırı bir tutum sergilemeyeceklerini dile getiren Kalibaf, "Biz uluslararası hukuk çerçevesinde hareket edeceğiz. Uluslararası hukuka göre boğazlara kıyısı bulunan ülkelerin hem hakları hem de yükümlülükleri vardır. Bu haklardan biri de sundukları hizmetler karşılığında diğer ülkelerin ücret ödemesidir." dedi.

Mutabakatın imzalanmasına rağmen ABD yönetimine yönelik güvensizliğin sürdüğünü ifade eden Kalibaf, "Nihai bir anlaşmaya varılsa ve hatta bu anlaşma Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla onaylansa bile yine de güvenilir değildir." değerlendirmesinde bulundu.

Söz konusu metinde İran'a ödenecek 300 milyar dolar savaş tazminatının "yeniden imar ve ekonomik kalkınma" ifadeleriyle yer aldığını belirten Kalibaf, şunları kaydetti:

"Mutabakat metninde üstlendiğimiz her yükümlülük, 'adım karşılığında adım' ilkesi temelinde kabul edilmiştir. 13. madde de tam olarak bu esasa göre düzenlenmiştir. Buna göre, ABD yükümlülüklerini yerine getirmezse, biz de herhangi bir adım atmayacağız."

İsrail'in saldırılarını ve işgalini sürdürdüğü Lübnan'ın güneyinde meydana gelen patlamada 1 İsrail işgal gücü öldü, aralarında üst düzey subayların da bulunduğu 7 İsrail işgal gücü ise yaralandı.

İsrail işgal güçlerinden yapılan açıklamada, dün öğleden sonra Litani Nehri yakınlarında askerlerin bulunduğu bir alana yakın patlama meydana geldiği belirtildi.

Patlamada bir yedek işgalcinin öldüğü, aralarında üst düzey subayların da bulunduğu 7 işgalcinin yaralandığı bilgisine yer verilen açıklamada, patlama sırasında 36. Tümen'e bağlı ileri komuta ekibi ve bazı işgalcilerin bölgede bulunduğu ifade edildi.

Açıklamada, yaralı işgalcilerin hastanelere kaldırıldığı ve ailelerine bilgi verildiği kaydedildi.

ABD ile İran arasında 107 gün süren savaşın ardından tarihi ateşkes anlaşması imzalandı. Ancak ABD Başkanı Donald Trump, anlaşmanın kalıcı barış anlamına gelmediğini belirterek İran'ın yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde saldırıların yeniden başlayabileceği uyarısında bulundu.

TARİHİ ANLAŞMAYA İMZALAR ATILDI

ABD ve İran yönetimleri, savaşın sona ermesini öngören geçici anlaşmanın metnini kamuoyuyla paylaştı. ABD Başkanı Donald Trump ile İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın dijital olarak imzaladığı 14 maddelik mutabakat, taraflar arasında ilan edilen ateşkesi 60 gün daha uzatmayı öngörüyor.

Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte savaşın tüm cephelerde sona ermesi, Hürmüz Boğazı'nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açılması, ABD'nin İran limanlarına yönelik ablukayı kaldırması ve İran'a uygulanan yaptırımların önemli bölümünün askıya alınması planlanıyor.

TRUMP'TAN SERT MESAJLAR

Anlaşmaya rağmen sert açıklamalarını sürdüren Trump, İran'ın şartlara uymaması halinde askeri seçeneğin masada kalacağını söyledi.

Fransa'da düzenlenen G7 Zirvesi sırasında konuşan Trump, "Anlaşmayı ihlal ederlerse onları yeniden bombalarız. Anlaşmaya sadık kalmalarını istiyorum" ifadelerini kullandı.

Trump daha sonra yaptığı bir başka açıklamada ise, "Eğer hoşuma gitmeyen bir durum olursa, eğer uslu durmazlarsa bombaları yeniden üzerlerine yağdırırız" diyerek Tahran'a gözdağı verdi.

İRAN'DAN ZAFER MESAJI

İran tarafı ise anlaşmayı diplomatik bir başarı olarak değerlendirdi.

İran'ın baş müzakerecisi Muhammed Bakır Kalibaf, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, "Askeri yöntemlerle elde etmeye çalıştığımızdan çok daha fazlasını müzakereler yoluyla kazandık" dedi.

Anlaşmanın İran'ın dondurulmuş milyarlarca dolarlık varlığına yeniden erişim sağlamasının da önünü açtığı belirtiliyor.

HÜRMÜZ BOĞAZI VE YAPTIRIMLAR DOSYASI

Mutabakat kapsamında İran, Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin tamamen normale dönmesini sağlayacak. Buna karşılık Washington yönetimi de İran limanlarına yönelik kısıtlamaları kaldıracak.

Ayrıca İran'a yönelik bazı yaptırımların kaldırılması, dondurulan mali kaynakların serbest bırakılması ve savaş sonrası yeniden yapılanma için 300 milyar dolarlık yatırım fonu oluşturulması da anlaşmada yer alan maddeler arasında bulunuyor.

Bu gelişmelerin ardından petrol fiyatlarında düşüş yaşandı. Ancak Trump'ın yeni tehditleri piyasaların yeniden tedirgin olmasına neden oldu.

NÜKLEER PROGRAMDA YENİ DÖNEM

Anlaşmaya göre İran, nükleer silah geliştirmeyeceği yönündeki taahhüdünü bir kez daha yineledi.

Tahran yönetimi ayrıca yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın gözetiminde seyreltilmesini kabul etti. Ancak İran, uranyumun ülke dışına çıkarılması talebini reddetti.

Uzmanlar, savaş öncesinde dile getirilen hedeflerin önemli bölümünün gerçekleşmediğine dikkat çekiyor. İran'ın siyasi yapısı değişmezken, füze programı da varlığını koruyor.

TRUMP GERİ ADIM MI ATTI?

Trump'ın açıklamalarındaki en dikkat çekici başlıklardan biri de İran'ın balistik füze kapasitesiyle ilgili oldu.

Savaşın başında İran'ın tüm füze altyapısını yok edeceğini söyleyen Trump, G7 Zirvesi sonrası yaptığı açıklamada daha farklı bir ton kullandı.

ABD Başkanı, "Diğer ülkelerde füze varsa İran'ın da belirli ölçüde sahip olmaması biraz haksızlık olur" diyerek önceki söyleminden uzaklaştı.

İSVİÇRE'DEKİ TÖREN BELİRSİZLİĞİ

ABD yönetimi, anlaşmanın resmi töreninin cuma günü İsviçre'de düzenleneceğini açıklamıştı. Ancak İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, iki liderin zaten anlaşmayı imzaladığını belirterek İsviçre'de yeni bir imza töreni yapılmayacağını duyurdu.

Bu açıklama, savaş sonrası diplomatik sürecin nasıl ilerleyeceğine ilişkin soru işaretlerini de beraberinde getirdi.

G7 LİDERLERİNDEN DESTEK

Fransa'nın Evian kentinde toplanan G7 liderleri anlaşmayı memnuniyetle karşıladı.

Fransa, Almanya, İngiltere, Japonya, İtalya, Kanada ve ABD'nin ortak açıklamasında özellikle Lübnan'da derhal ateşkes sağlanması çağrısı yapıldı.

Anlaşma, İsrail ile Hizbullah arasındaki çatışmaların da sona erdirilmesini öngörüyor. Ancak bölgede zaman zaman çatışmaların sürdüğü bildiriliyor.

TRUMP'TAN NETANYAHU'YA MESAJ

ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya da dikkat çeken bir mesaj gönderdi.

Netanyahu'nun Lübnan'daki operasyonlarına değinen Trump, "Bibi bazen biraz fazla heyecanlanıyor. Her Hizbullah mensubu görüldüğünde bir binayı yıkmak zorunda değilsiniz" ifadelerini kullandı.

Trump'ın bu sözleri, Washington ile Tel Aviv arasında Lübnan politikası konusunda görüş ayrılıklarının sürdüğü şeklinde yorumlandı.

Öte yandan Lübnan'da İsrail saldırılarının ve Hizbullah'ın insansız hava aracı operasyonlarının tamamen sona ermediği, bölgede tansiyonun halen yüksek seyrettiği bildirildi.

107 gün boyunca dünya gündeminin ilk sıralarında yer alan ABD-İran savaşı resmen sona erdi. ABD Başkanı Donald Trump'ın Fransa'daki Versay Sarayı'ndan, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın ise Tahran'daki makamından elektronik imza atmasıyla tarihi anlaşma yürürlüğe girdi. Sürecin mimarlarından Pakistan ise şimdi yeni dönemin koordinasyonunu üstleniyor. Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasından İsviçre'de başlayacak kritik görüşmelere kadar birçok başlıkta tarihi gelişmeler yaşanıyor.

TARİHİ SAVAŞTA SON NOKTA KOYULDU

Dünyanın yakından takip ettiği ve 107 gün boyunca küresel siyasetin merkezinde yer alan ABD-İran savaşı sona erdi. Aylar boyunca süren diplomatik temaslar, ateşkes girişimleri ve yoğun müzakerelerin ardından taraflar nihai anlaşmaya imza attı.

ABD Başkanı Donald Trump, Fransa'daki Versay Sarayı'ndan anlaşmayı onaylarken, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da Tahran'daki makamında elektronik imza sürecini tamamladı. Böylece savaşın sona ermesini sağlayan mutabakat resmen yürürlüğe girmiş oldu.

Anlaşmanın imzalanmasıyla birlikte gözler bundan sonra uygulanacak yol haritasına çevrildi.

İSLAMABAD SÜRECİN MERKEZİ HALİNE GELDİ

Tarihi anlaşmanın ardından süreçle ilgili en kritik açıklamalar Pakistan'ın başkenti İslamabad'dan geldi.

A Haber İslamabad muhabiri Fakhur Rahman, savaşın sona ermesini sağlayan diplomatik trafiğin aylar önce başladığını belirterek tarafların önemli aşamalardan geçtiğini aktardı.

Rahman, "8 Nisan tarihinde ABD ve İran arasında geçici ateşkes çağrısı yapılmıştı ve iki taraf da buna uymuştu" ifadelerini kullanarak sürecin ilk kırılma noktasına dikkat çekti.

ATEŞKESİN ARDINDAN KRİTİK ZİRVE GERÇEKLEŞTİ

Diplomatik süreç yalnızca ateşkesle sınırlı kalmadı.

Fakhur Rahman, "11-12 Eylül tarihlerinde İslamabad'da bir haftalık barış görüşmesi gerçekleştirildi. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve İran Meclis Başkanı Muhammed Bakıri Galibaf heyetlere liderlik etti" sözleriyle kritik müzakere sürecinin detaylarını paylaştı.

Tarafların görüşmeler sonunda kalıcı anlaşmaya ulaşamadığını ancak ateşkesin uzatıldığını belirten Rahman, sonraki dönemde yoğun diplomatik temasların devam ettiğini ifade etti.

Yaklaşık üç ay boyunca sürdürülen görüşmelerin ardından nihayet nihai mutabakata varıldığı belirtildi.

PAKİSTAN BAŞBAKANI TARİHİ ANLAŞMAYI DUYURDU

Anlaşmanın imzalanmasının ardından ilk resmi açıklamalardan biri Pakistan Başbakanı'ndan geldi.

Pakistan Başbakanı sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, "Bugün ABD ve İran İslam Cumhuriyeti arasında Tarihi İslamabad Mutabakat Muhtırası'nın elektronik olarak imzalandığını büyük bir onurla duyuruyorum. Anlaşma iki ülkenin cumhurbaşkanları tarafından imzalandı" ifadelerini kullandı.

Bu açıklama, İslamabad'ın süreçte oynadığı merkezi rolü bir kez daha gözler önüne serdi.

İLK ADIM HÜRMÜZ BOĞAZI'NDA ATILACAK

Anlaşmanın ardından uygulanacak maddeler de netleşmeye başladı.

Fakur Rahman, "İlk aşamada İran Hürmüz Boğazı'nı yeniden açacak, ABD ise uyguladığı ablukayı kaldıracak" ifadelerini kullanarak tarafların atacağı ilk somut adımları açıkladı.

Bu gelişme yalnızca bölgesel dengeler açısından değil, küresel enerji piyasaları açısından da kritik önem taşıyor. Dünya petrol ticaretinin önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması uluslararası piyasalarda dikkatle takip ediliyor.

PAKİSTAN HEYETİ ŞİMDİ İSVİÇRE'DE

Anlaşmanın imzalanmasıyla birlikte diplomatik trafik yeni bir aşamaya geçti.

Pakistan Dışişleri Müsteşarı Amna Baloch başkanlığındaki ön heyetin şu anda İsviçre'de bulunduğu açıklandı.

Fakhur Rahman, Pakistanlı diplomatların iki taraf arasındaki yeni dönemin hazırlıkları için çalışmalar yürüttüğünü belirterek İsviçre'nin bundan sonraki görüşmelerin merkezi olacağını aktardı.

JD VANCE VE KALİBAF MASANIN BAŞINDA OLACAK

İsviçre'de gerçekleştirilecek yeni görüşmelerde tarafların üst düzey isimleri bir kez daha ön plana çıkacak.

ABD heyetine Başkan Yardımcısı JD Vance liderlik edecek.

İran heyetinin başında ise İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf yer alacak.

Tarafların anlaşmanın uygulanması, ateşkes sürecinin yönetimi ve yeni diplomatik temasların çerçevesinin belirlenmesi için bir araya gelmesi bekleniyor.

PAKİSTAN BAŞBAKANI VE GENELKURMAY BAŞKANI DA İSVİÇRE'YE GİDİYOR

Sürece verilen önemin en dikkat çekici göstergelerinden biri de Pakistan yönetiminin üst düzey katılımı oldu.

Pakistan Başbakanı'nın bugün İsviçre'ye hareket edeceği açıklanırken, Pakistan Genelkurmay Başkanı'nın da kendisine eşlik edeceği bildirildi.

Bu ziyaret kapsamında düzenlenecek törende ABD ve İran arasında imzalanan anlaşmanın resmi belgelerinin karşılıklı olarak teati edilmesi bekleniyor.

YENİ DÖNEMİN MERKEZİ İSVİÇRE OLACAK

Anlaşmanın imzalanması savaşın sona erdiğini gösterse de diplomatik sürecin henüz tamamlanmadığı belirtiliyor.

İsviçre'de gerçekleştirilecek temaslarda ateşkesin kalıcı hale getirilmesi, taraflar arasındaki yeni görüşme mekanizmalarının oluşturulması ve mutabakatın uygulanmasına ilişkin teknik detayların ele alınması planlanıyor.

Pakistan heyetinin himayesinde yürütülecek bu görüşmelerin, savaş sonrası dönemin yol haritasını belirlemesi bekleniyor.

GÖZLER ŞİMDİ TARİHİ SÜRECİN UYGULANMASINDA

107 gün süren savaşın ardından atılan imzalar dünya siyasetinde yeni bir dönemin kapısını araladı. Versay Sarayı ile Tahran arasında eş zamanlı olarak gerçekleştirilen elektronik imzalar savaşın sona erdiğini resmileştirirken, şimdi gözler İsviçre'de başlayacak yeni diplomatik maratona çevrilmiş durumda.

Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, ablukanın kaldırılması, üst düzey heyetlerin İsviçre'de bir araya gelmesi ve Pakistan'ın garantör rolünü sürdürmesiyle birlikte, dünya kamuoyu tarihi mutabakatın sahaya nasıl yansıyacağını yakından takip ediyor.

Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump’ın Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile bir araya geldiği yemek sırasında İran’la varılan anlaşmayı imzaladığı anların görüntülerini yayınladı.

G7 Liderler Zirvesi kapsamında Fransa’da bulunan Trump’ın, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile Versay Sarayı’nda bir araya geldiği yemek sırasında anlaşma metnini imzaladığı görüldü. Macron başta olmak üzere salonda bulunanların gelişmeyi alkışlarla karşılaması dikkat çekti.

MACRON: "DOĞRU VE ÖNEMLİ BİR ADIM"

O anlara ait bir görüntüyü daha sonra kendi sosyal hesabından paylaşan Macron, "Başkan Trump, bu akşam Versay'da İran ile ABD arasında varılan anlaşmayı imzaladı. Bu anlaşma kalıcı bir barışın yolunu açacak ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını sağlayacak. Bu, doğru ve önemli bir adımdır ve yakında enerji fiyatlarında düşüş sağlanmasına imkan tanıyacaktır" ifadelerini kullandı. 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ve İran’ın üzerinde anlaşmaya vardığı mutabakat zaptının her iki ülkenin devlet başkanları tarafından dijital ortamda resmen imzalandığını ve yürürlüğe girdiğini açıkladı. Bekayi ayrıca İsviçre'deki mutabakat töreninin gerçekleşmeyeceğini doğruladı. 

ABD ve İran’ın üzerinde anlaşmaya vardığı 14 maddelik mutabakat zaptının detaylarının kamuoyuna yansımasının ardından, Tahran yönetiminden konuyla ilgili yeni açıklama geldi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, İran basınına yaptığı açıklamada mutabakat zaptının İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından imzalanarak yürürlüğe girdiğini duyurdu. Bekayi, "İran ile ABD arasında varılan mutabakat zaptı metni, iki taraf da onu imzaladığı için şu anda resmen nihai hale gelmiştir" ifadelerini kullandı.

"İSVİÇRE’DE İMZA TÖRENİ DÜZENLENMEYECEK"

Mutabakat zaptının dijital ortamda imzalanmasının kararlaştırıldığını aktaran Bekayi, "İsviçre'de imza töreni düzenlenmeyecek" açıklamasında bulundu. Metnin ülkelerin devlet başkanları tarafından imzalanmasının önemine işaret eden Bekayi, "Mutabakat zaptı iki ülkenin devlet başkanları tarafından imzalandığından, onu ihlal etmenin maliyeti daha yüksek olacaktır. Geçmişteki deneyimlerimizden yola çıkarak, bunun böyle olmasını tercih ettik" dedi.

"LÜBNAN, BİZİM İÇİN İRAN KADAR ÖNEMLİYDİ"

İmzalanan mutabakatın İran’ın tüm prensiplerini yansıttığını kaydeden Bekayi, "Metni gözden geçirirsek, söylenmemiş bir şey olmadığını göreceğiz. Bütün hususları dile getirdik" diye konuştu. Bu anlaşmanın İran’ın dostlarını hiçbir koşulda yalnız bırakmadığının kanıtı olduğunun altını çizen Bekayi, "Bizim için Lübnan'da ateşkes ve savaşın sona ermesi, İran kadar önemliydi ve önemli olmaya devam ediyor. Mutabakat zaptının birinci bölümünde Lübnan'ın adı üç kez geçmektedir. Lübnan'ın toprak bütünlüğüne ve ulusal egemenliğine saygı yer almaktadır" şeklinde konuştu.

"KARŞI TARAFIN TAAHHÜTLERE UYMASI SON DERECE ÖNEMLİ"

Bekayi, imzalanan mutabakata rağmen yaşananları unutmadıklarını belirterek,

"Bu aşamada savaşı sona erdirecek bir anlaşma imzalamış olmamız, geçmişi unuttuğumuz ve ağır bedeller ödeyerek öğrendiğimiz dersleri hatırdan çıkardığımız anlamına gelmez. Şimdi işimiz öncekinden daha zor; zira uluslararası anlaşmaların uygulanması her zaman onların hazırlanmasından çok daha zordur. Özellikle de taahhütlerine bağlı olmayan taraflar söz konusu olduğunda. Bundan sonra hepimiz, uygulamada da karşı tarafı taahhütlerine uymaya mecbur bırakacak şekilde hareket etmeye dikkat etmeliyiz. Bu son derece önemlidir" dedi.

"60 GÜNLÜK MÜZAKERE SÜRESİ UZATILABİLİR"

Savaşı sona erdirme hedefine ulaştıklarını, ancak nihai anlaşmaya giden müzakere sürecinin çok önemli olduğunu aktaran Bekayi, "Odağın savaşın sona erdirilmesi olması kararlaştırıldı ve bu işi yaptık. Mutabakat zaptının yürürlüğe girmesinden itibaren 60 gün içinde nükleer meselesi ve yaptırımlar hakkında müzakere edeceğiz. Müzakere daha erken sonuçlanırsa, bu daha iyidir. Ancak konunun karmaşıklığı dikkate alındığında, 60 günlük süre mantıklıdır ve gerekli olursa bu süre uzatılır" değerlendirmesinde bulundu.

 

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran'ın "İslamabad Mutabakat Anlaşması"nı elektronik olarak imzaladığını açıkladı.

ABD merkezli sosyal medya platformu X üzerinden açıklama yapan Şerif, mutabakat anlaşmasına dair detayları paylaştı.

İki ülkenin "İslamabad Mutabakat Anlaşması"nı elektronik olarak imzaladığını belirten Şerif, anlaşmanın iki ülkenin başkanları tarafından elektronik olarak imzalandığını aktardı.

Şerif, "Bu anlaşmanın ilgili hükümetlerin en üst düzeyinde imzalanması, her iki tarafın da çatışmanın diplomatik yollarla çözülmesine olan bağlılığını göstermektedir. İslamabad Mutabakat Anlaşması derhal yürürlüğe girecek ve ilk adım olarak İran, Hürmüz Boğazı'nı derhal yeniden açacak, ABD ise deniz ablukasını derhal kaldıracaktır." ifadelerini kullandı.

Pakistan'ın, eş arabulucu Katar'ın desteğiyle teknik düzeydeki görüşmeleri başlatmak üzere planlandığı gibi 19 Haziran 2026'da İsviçre'de resmi tören düzenleyeceğini kaydeden Şerif, konuya ilişkin ABD Başkanı Donald Trump'a teşekkürlerini sundu.

İran lideri Mücteba Hamaney ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'a derin saygı ve takdirlerini sunan Şerif, İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi'nin de aralarında bulunduğu İran müzakere ekibinin çabalarını da takdir ettiğini belirtti.

TÜRKİYE BAŞTA OLMAK ÜZERE ARABULUCU ÜLKELERE TEŞEKKÜR 

Şerif, "Özellikle, bu noktaya ulaşılmasına yardımcı olan Katar liderlerinin samimi çabalarını ve yapıcı katılımını takdir etmek isterim. Ayrıca, Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır liderlerine, bu konudaki vazgeçilmez rolleri ve paha biçilmez katkıları nedeniyle büyük takdirlerimi sunarım." ifadelerini kullandı.

Şerif son olarak, bu mutabakat zaptının, tüm bölge için daha fazla "anlayış, karşılıklı saygı ve ortak refahın kalıcı bir temeli" olmasını dilediğini kaydetti. 

ABD ve İran’ın üzerinde anlaşmaya vardığı 14 maddelik mutabakat zaptının detayları belli oldu. Üst düzey ABD’li bir yetkili, mutabakat metninin detaylarını düzenlediği telekonferansta ilk kez basın mensuplarına açıkladı.

ABD basınında yer alan haberlere göre; İran'ın bu mutabakatla nükleer silaha sahip olmayacağını kabul ettiğini belirten yetkili, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağını söyledi. Yetkili, İran'ın elindeki nükleer malzemenin imhası ve 300 milyar dolarlık dondurulmuş İran fonunun serbest bırakılması süreçlerinin ise vakit kaybetmeden müzakere edileceğini ifade etti. ABD'li yetkilinin basın mensuplarına okuduğu 14 maddelik mutabakat zaptında şu maddelerin yer aldığı görüldü:

"1) ABD ile İran ve mevcut savaştaki müttefikleri, bu Mutabakat Zaptı’nı (MOU) imzalayarak, Lübnan dahil tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan eder; bundan böyle birbirlerine karşı herhangi bir savaş veya askeri operasyon başlatmayacaklarını, birbirlerine karşı güç kullanmaktan veya güç kullanma tehdidinde bulunmaktan kaçınacaklarını ve Lübnan’ın toprak bütünlüğünü ve egemenliğini güvence altına alacaklarını taahhüt eder. Nihai anlaşma, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerdeki savaşın kalıcı olarak sona erdirilmesini ve bu paragrafın diğer hükümlerini teyit edecektir.

2) ABD ve İran, birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve birbirlerinin iç işlerine karışmamayı taahhüt eder.

3) ABD ve İran, en fazla 60 gün içinde nihai anlaşmayı müzakere edip sonuçlandırmayı taahhüt eder. Bu süre, tarafların mutabık kalması halinde uzatılabilir.

4) Bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından, ABD İran’a yönelik deniz ablukasını ve her türlü engellemeyi kaldırmaya başlayacak ve deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen sona erdirecektir. Bu süre zarfında gemi trafiği İran tarafından yeniden tesis edilen savaş öncesi trafik hacmine orantılı olacaktır. ABD ayrıca, nihai anlaşmanın imzalanmasından sonraki 30 gün içinde İran sınırları yakınındaki kuvvetlerini geri çekecektir.

5) Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından İran, ticari gemilerin İran Körfezi'nden Umman Denizi'ne ve tersi yönde, yalnızca 60 gün süreyle, ücretsiz ve güvenli bir şekilde geçiş yapabilmeleri için elinden gelen tüm çabayı göstererek gerekli düzenlemeleri yapacaktır. Ticari gemilerin trafiği derhal başlayacak ve İran tarafından teknik ve askeri engellerin kaldırılması ve mayın temizliği gerekliliği göz önünde bulundurularak, bu düzenlemeler 30 gün içinde yürürlüğe girecektir. İran, geçerli uluslararası hukuk düzenlemeleri ve Hürmüz Boğazı kıyı devletlerinin egemenlik hakları doğrultusunda diğer Basra Körfezi kıyı devletleriyle görüşerek Hürmüz Boğazı'nın gelecekteki idare ve denizcilik hizmetlerini belirlemek üzere Umman ile diyalog kuracaktır.

6) ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte İran’ın yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için en az 300 milyar dolarlık kesin ve karşılıklı olarak üzerinde mutabık kalınan bir plan hazırlamayı taahhüt etmektedir. Bu planın uygulanmasına yönelik mekanizma, 60 gün içinde imzalanacak nihai anlaşmanın bir parçası olarak kesinleştirilecektir. İlgili finansal işlemler için gerekli olan tüm lisanslar, muafiyetler ve izinler ABD tarafından verilecektir.

7) ABD, nihai anlaşmanın bir parçası olarak, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu kararları ve birincil ve ikincil tüm tek taraflı ABD yaptırımları dahil olmak üzere, İran’a yönelik her türlü yaptırımın üzerinde mutabık kalınan bir takvime göre sona erdirilmesini taahhüt eder. İran ve ABD, yukarıda bahsedilen yaptırımların kaldırılması meselesinin kritik önemini kabul etmekte ve bu konularda karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu meseleleri derhal ele alma niyetlerini beyan eder.

8)İran, nükleer silah temin etmeyeceğini veya geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit eder. ABD ve İran, yedinci paragrafta belirtilen takvime uygun olarak, karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir mekanizma çerçevesinde, zenginleştirilmiş nükleer malzeme stoklarının akıbetini, UAEA gözetimi altında yerinde seyreltme yoluyla gerçekleştirilecek asgari yöntemle çözüme kavuşturmak üzere anlaşmıştır. Taraflar ayrıca, nihai anlaşmada üzerinde mutabık kalınacak tatmin edici bir çerçeve temelinde, zenginleştirme meselesini ve İran'ın nükleer ihtiyaçlarıyla ilgili karşılıklı olarak kararlaştırılan diğer konuları görüşmeyi kabul etmiştir. Nihai anlaşma, bu paragrafın hükümlerini teyit edecektir. ABD ve İran, yukarıda belirtilen nükleer meselelerin kritik önemini kabul etmekte ve bu konular üzerinde karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde söz konusu meseleleri derhal ele alma niyetlerini ifade etmektedir.

9) Nihai anlaşma imzalanana dek, ABD ve İran mevcut durumu korumayı kabul eder. İran nükleer programının mevcut durumunu koruyacak, ABD ise herhangi bir yeni yaptırım uygulamayacak ve bölgeye ilave asker konuşlandırmayacaktır.

10) ABD, bu mutabakat zaptının imzalanmasından yaptırımların sona ermesine kadar, ABD Hazine Bakanlığı’nın İran ham petrolü, petrol ürünleri ve türevlerinin ihracatı ile bankacılık işlemleri, sigortacılık, nakliye vb. dahil tüm ilgili hizmetler için muafiyetler sağlayacağını taahhüt eder.

11) ABD, bu mutabakat zaptının yürürlüğe girmesiyle birlikte İran’a ait dondurulmuş veya kısıtlanmış fon ve varlıkların kullanıma tam olarak açılmasını taahhüt eder. ABD ile İran, müzakereler sırasında bu fonların serbest bırakılmasına ilişkin usuller üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalacaktır. Bu fonlar, ister asıl hesaptan ister havale yoluyla elde edilsin, İran Merkez Bankası tarafından belirlenen nihai lehtara yapılacak ödemeler için tam olarak kullanılabilir hale getirilecektir. ABD, buna uygun olarak gerekli tüm lisans ve izinleri vermeyi taahhüt eder.

12) ABD ve İran, bu mutabakat zaptının başarılı bir şekilde uygulanmasını ve nihai anlaşmaya gelecekte uyulmasını izlemek üzere bir yürütme mekanizmasının kurulması konusunda mutabık kalmıştır.

13) Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından, zaptın 1, 4, 5, 10 ve 11. maddeleri uygulanmaya başlanacak ve bunların yürürlükte kalmaya devam etmesi şartıyla, ABD ve İran nihai anlaşma için diğer paragraflar üzerinde müzakerelere başlayacaktır.

14) Nihai anlaşma, bağlayıcı bir BM Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanacaktır." 

ABD ve İran arasında yapılan mutabakat zaptı yürürlüğe girmesinin ardından ABD basını 19 Haziran 2026 Cuma günü gerçekleşecek imza töreninin iptal olduğunu belirtti. A Haber muhabiri İrfan Sapmaz Washington D.C.'den iddialara ilişkin son durumu aktardı. 

İrfan Sapmaz, "Şu an itibarıyla bana bir kaynağımdan gelen bilgiye göre Cuma günü için Pezeşkiyan’ın gelmesi iptal oldu, kesin deniliyor. Bir sürpriz olabilir mi? Her şey olabilir. Ancak barış için verilen bu savaşta çok tehlikeli bir süreçten geçiyoruz." uyarısında bulundu.

Sapmaz, Donald Trump'ın Netanyahu'nun olası sabotaj girişimi nedeniyle süreci acele ettiğini belirterek, "İsrail tarafından Netanyahu ve dolayısıyla Netanyahu’nun Amerika’daki İsrail uzantısı lobileri bu anlaşmayı bozmak için inanılmaz büyük bir kampanya başlattılar. Esas savaş burada, Amerika Birleşik Devletleri içinde, Netanyahu ve Trump arasındaydı. Trump bu yüzden hızlı şekilde mutabakatı imzaladı." sözleriyle aktardı. 

Beyaz Saray: Trump İran ile mutabakt metnini imzaladı. 

Axios: İran ile ABD arasında imzalanan mutabakat yürürlüğe girdi. Trump, Fransa Cumhurbaşkanı ile akşam yemeği sırasında anlaşmanın bir kopyasını şahsen imzaladı. Anlaşmanın fotoğrafı İranlılara ve arabuluculuk yapan ülkelere gönderildi. 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi, "İran ve ABD liderleri tarafından mutabakat metni imzalandı. Anlaşma metninin elektronik ortamda hazırlanması ve her iki tarafın liderleri tarafından imzalanması gerektiği sonucuna vardık." dedi. 

 

 

 

İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf "İran Hürmüz'deki hizmeter için doğal olarak ücret talep edecek" dedi.

ABD Başkanı Donald Trump, Fransa'nın Evian kentindeki G7 Liderler Zirvesi'nin sonlanmasının ardından başkent Paris'e geldi.

Trump burada basın mensuplarının sorularını cevaplarken, İran-ABD arasında Cuma günü İsviçre'de imzalanması beklenen mutabakat zaptına değindi. Trump, "İran anlaşması önümüzdeki 48 saat içinde imzalanacak" dedi.

ABD Başkanı ayrıca, Körfez bölgesinde konuşlu ABD ordusunun ne kadar süre daha bölgede kalacağına ilişkin bir soruya cevabında, "Henüz bunu düşünmedik. Muhtemelen bir süre daha kalacak. Kalmak için iyi bir yer" ifadelerini kullandı.

Trump aynı zamanda İran'ın balistik füze kapasitesine ilişkin de açıklama yaptı. Trump, diğer ülkelerde benzer silahlar bulunurken İran'ın da bir miktar füzeye sahip olmamalarının biraz adaletsiz olacağını düşündüğünü söyledi.

Balistik füzeler ile nükleer silahların aynı şey olmadığına dikkat çeken Trump, "Suudi Arabistan, Katar ve diğer ülkelerde de bunlardan varsa, orantılı bir şekilde onların da sahip olmalarının uygun olduğunu düşünüyorum. Kastettiğim şey bu" dedi.

ABD Başkanı Trump, Paris'te havalimanında basın mensuplarının gündeme ilişkin sorularını yanıtladı.

ABD ile İran arasındaki mutabakat metninin tam olarak ne zaman imzalanacağıyla ilgili soru üzerine, son detaylar üzerinde çalışıldığını belirten Trump, "48 saat derdim. Henüz tam kesinleştirmedik. Şu anda son hali bu şekilde." ifadesini kullandı.

"HER ŞEY YOLUNA GİRECEK"

Trump, ABD ordusunun daha ne kadar Orta Doğu'da kalacağı hususunda net ifadeler kullanmaktan kaçınarak, "Bir süre bekleyelim, bakalım süreç nasıl gelişecek. Bence her şey yolunda gidecek ama göreceğiz." değerlendirmesini yaptı.

İran'ın sınırlı sayıda da olsa balistik füzelere sahip olmasının kendisini rahatsız etmeyeceğini ifade eden Trump, diğer birçok ülkede bu füzelerden varken sadece İran'a "hayır" demenin çok adil olmayacağını düşündüğünü söyledi.

Trump, "Balistik füzeler, nükleer silahlarla aynı şey değil, Suudi Arabistan ve Katar gibi ülkeler bunlara (balistik füzelere) sahipse, nispi orantı içinde bakıldığında bunun (İran'da da olmasının) sorun olmadığını söyleyebilirim." diye konuştu. 

ABD ve İran arasında mutabakat anlaşması için gözler cuma gününe çevrilirken, taraflardan kimlerin katılacağı ise belirsizliği koruyor. A Haber muhabiri Ekber Karabağ İsviçre'de gerçekleşecek ziyarete ilişkin çarpıcı detayları aktardı. 

Karabağ; mutabakat görüşmelerine ilişkin "İran Dışişleri Bakanlık Sözcüsü İsmail Bekayi'nin yaptığı açıklamada İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve ABD Başkanı Donald Trump'ın mutabakat zaptını imzalayabilir." dedi. Ekber Karabağ bu durumun yüzde yüz bir netlik kazanmadığını vurgularken Bekayi'nin bu durumun değerlendirildiğini belirtti.