Zırhlı kapılar, kilitli hücreler, gizli tüneller... Suriye'de gizemli yeraltı odaları bulundu

Esad rejiminin en korkulan askeri birimlerinden biri yıllarca ülkeyi kontrol etti ve halkın kaynaklarını sömürdü. Ancak rejimin çöküşüyle birlikte, bir zamanlar elitlerin yuvası olan bu üsler yağmalandı ve ardında inanılmaz belgeler bıraktı.

ESAD'IN KARDEŞİNDEN GÖRÜLMEMİŞ SOYGUN

Bu belgeler, devrik lider Beşşar Esad'ın kardeşi Mahir Esad ve yakın çevresinin, Suriye'yi nasıl bir servet kaynağına çevirdiğini gözler önüne serdi. Ülke neredeyse 14 yıldır iç savaşla boğuşurken, Mahir Esad ve adamları lüks içinde yaşadı.

Foto: AFP

HER ŞEYİ ELE GEÇİRDİLER

Mahir Esad'ın kurduğu devasa ekonomik imparatorluk, halkın yoksulluğu pahasına her şeyi ele geçirerek büyüdü.

Evleri ve tarım arazilerini gasp ettiler.

Gıda, elektronik ve arabaları zorla alıp sattılar.

Foto: AFP

Bombalanmış binalardan bakır ve metal toplayarak pazarladılar.

Yol kesip "geçiş ücreti" adı altında haraç aldılar.

Petrol tankerlerine eskortluk yaparak büyük paralar kazandılar.

Tütün ve metal ticaretini tekellerine aldılar.

MAHİR ESAD'IN YERALTI HAZİNESİ

Mahir Esad'ın servetinin merkezi, Şam'ın eteklerindeki bir dağın içine oyulmuş, kamyonların bile geçebileceği tünellerden oluşan bir yeraltı karargâhıydı. Burada özel ofisler, kaçış yolları, lüks yatak odaları ve hatta bir sauna bile bulunuyordu.

Foto: AFP

Ancak en dikkat çeken şey, gizli kasalar oldu. Belgeler, Mahir Esad'ın yalnızca Haziran ayında 80 milyon dolar, 8 milyon euro ve 41 milyar Suriye lirasına nakit olarak erişimi olduğunu gösteriyor. Uzmanlara göre, asıl serveti Arap ve Afrika ülkelerinde saklı.

SURİYE'NİN UYUŞTURUCU DEVLETİNE DÖNÜŞMESİ

Batılı devletler uzun süredir Mahir Esad ve ekibini Suriye'yi bir "narko-devlete" çevirmekle suçluyordu. Captagon adlı uyuşturucu, sadece Körfez ülkelerinde parti ilacı olarak değil, ağır işlerde çalışan göçmenleri zorla çalıştırmak için de kullanılıyordu.

Foto: AFP

2022'de yapılan bir araştırmaya göre, bu ticaretin yıllık 10 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor.

LÜKS VE YOKSULLUK ARASINDAKİ UÇURUM

Mahir Esad ve adamları, halk sefalet içindeyken servetlerini lüks içinde harcadı.

Şam'ın en lüks semtlerinde devasa malikânelerde yaşadılar.

Lüks arabalar satın alıp yurtdışına ihraç ettiler.

Foto: AFP

Dubai'ye 29 bin dolar gümrük ücreti ödeyerek Lexus ve Mercedes gönderdiler.

Netflix aboneliklerini dahi başkalarının kredi kartlarıyla ödediler.

Öte yandan, birçok Fourth Division (Dördüncü Tümen) askeri açlıktan sokakta dilenmek zorunda kaldı.

REJİMİN ÇÖKÜŞÜ: KAÇIŞ VE YAĞMALAMA

8 Aralık'ta Şam'ın İslamcı muhaliflerin eline geçmesiyle, Esad kardeşler Suriye'den kaçmak zorunda kaldı. Mahir Esad'ın kaotik kaçışı, rejimin nasıl çöktüğünü gözler önüne serdi.

Beşşar Esad, kimseye haber vermeden Rusya'ya kaçtı.

Mahir Esad, helikopterle Irak sınırına uçarak oradan İran üzerinden Rusya'ya geçti.

Şam'daki malikânelerine halk tarafından el konuldu.

Foto: AFP

Halk, Mahir Esad'ın lüks villasında altın aradı, ancak geriye yalnızca aile fotoğrafları ve boş kasalar kalmıştı.

DÖRDÜNCÜ TÜMEN: SURİYE'NİN GÖLGE DEVLETİ

Batılı yaptırımlara rağmen, Mahir Esad ve adamları devleti adeta kendi mafya düzenleriyle yönetiyordu.

Suriye'deki metal piyasasını tamamen ele geçirdiler.

Ülkenin her yerinde kaçakçılık ve rüşvet sistemi kurdular.

Foto: AFP

Askeri kontrol noktalarında geçiş ücreti toplayarak servet kazandılar.

Hatta rejimin yıkılmasından sonra bile, bazı yetkililerin servetlerinin milyonlarca dolar olduğu ortaya çıktı.

SONUÇ: SURİYE İÇİN YENİ BİR TEHLİKE Mİ?

Mahir Esad ve Dördüncü Tümen'in çökmesi, Suriye için yeni bir başlangıç mı, yoksa yeni bir iç savaşın habercisi mi? Uzmanlara göre, bu mafyavari yapı tamamen yok olmadı. Rejimin kalan adamları kıyı bölgelerine çekildi ve hâlâ büyük bir servete sahipler.

Suriye'nin geleceği, bu yozlaşmış düzenin gerçekten sona erip ermeyeceğine bağlı. Ancak bir gerçek var ki, yıllardır açlıkla mücadele eden halk için adalet hala çok uzak bir ihtimal olarak görünüyor.