AB, kuyruğu dik tutuyor ama!..

Avrupa Birliği açısından güncel şartları, hatta dayatmaları sıralayıp, Türkiye ile ilişkiler boyutundaki zoraki tutumu değerlendirelim istiyorum.
Jeopolitik kırılma, kurallı uluslararası sistemin temelden çatırdaması, Trans Atlantik İşbirliği'nde hızlı çözülme, yeni güvenlik tehditleri, ABD askeri garantilerinin sonu, yabancı düşmanlığı ve İslamofobi ile malûl toplumsal sorunlar, bıktıran Brüksel bürokrasisine isyan ve nihayet üye ülkelerin kendi önceliki ajandalarına göre tekil çözüm arayışları…
İşte böyle bir ortamda, 6 Şubat'ta Ankara'da gerçekleşti o mühim görüşme… Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile Avrupa Komisyonu'nun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos'un kapsamlı müzakerelerden sonra yaptıkları 11 maddelik ortak açıklamayı arzu edenler, bakanlığın internet sitesinden okuyabilirler.
Bu yazının konusu, Türkiye-AB ilişkilerinin geleceği bakımından, diplomatik ifadelerin arkasındaki orijinal mesajları aktarmak, büyük ölçüde sadeleştirmek olacak.
Şimdi, madde madde ilerleyelim:
1- "Aday ülke" vurgusu…
AB: Kaotik küresel ortamda Türkiye'yi kaybetmeyelim ama tam üyelik için yenilenmiş taahhüt altına da girmeyelim!
Türkiye: Artık bir karar vermelisiniz. Dondurulmuş süreçleri canlandırın, bahanelere değil ilerleme için gerekli adımlara odaklanın.
2- Göç başlığı…
AB: Göç yükünü taşımaya devam edin. Biz de sınırlarımızın ötesinde destek olalım.
Türkiye: Bu yük tek taraflı taşınamaz. Birlikte sorunun kaynağına inelim. Fedakârlığımızın karşılığını AB adına jest olarak sunmayın, karşılıklı menfaatleri de vurgulayın.
3- Aramızdaki her türlü engel kalkmalı…
AB: Anahtar elimde ama halâ kilidi açmaya hazır değilim!
Türkiye: Siyasi gerekçelerle ilişkiyi kilitlemeyi bırakın.
4- Güvenlik ve bağlantısallık…
AB: Karadeniz'de, Doğu Akdeniz'de, Kafkasya'da, Orta Asya'da, Kuzey Afrika'da, Filistin'de Türkiye olmadan iş yürümüyor.
Türkiye: O zaman bizi kenardan izleyici yapmaktan vazgeçin ve müşterek mekanizmaları işletin.
5- Gümrük Birliği…
AB: Gümrük Birliği'ni güncelleyebiliriz ama bunun maliyetini iyi hesap etmemiz lâzım.
Türkiye: Bugünkü sistem adaletsiz ve sürdürülemez. AB'nin, yaptığı son ticari anlaşmalar da gösteriyor ki inisiyatif alınırsa yeni gümrük birliği modeli için hızla mesafe alınabilir
6- Avrupa Yatırım Bankası fonları…
AB: Türkiye ile finansal ilişkileri hareketlendirmek istiyoruz. Ama kredileri kontrollü açma ve içine siyasi mesaj yükleme tarzımızı da sürdürüyoruz!
Türkiye: Mali alandaki iyileşmeyi önemsiyoruz fakat bunu şarta bağlı olarak test etme eğiliminde olduğunuz anlaşılıyor. Bu yaklaşımınız samimi ve hakiki açılım içermiyor.
7- Vize serbestisi…
AB: Serbest dolaşıma yaklaşan bir girişimimiz yok ama sembolik rahatlamaya varız.
Türkiye: Mallarımız AB'de serbest dolaşımda ama iş insanlarımıza engeller çıkarılıyor. Uzun süreli vize uygulaması, belli meslek gruplarına vize kolaylığı gibi adımlar tamam lâkin halkımız bunları artık yeterli görmüyor.
8- Kıbrıs…
AB: Bütünleşik ada ve tek Kıbrıs devleti ısrarımız geçerli.
Türkiye: Ada'nın gerçekleriyle uyumlu olmayan formüller yarım asırdır çözüm üretmedi. Bu dosya ilişkileri ipotek altına almanın gerekçesi olarak masada tutulmasın.
9- Yaptırımlar meselesi…
AB: Rusya ile ticari ilişkilerde Brüksel'le uyumlu ilerlemeniz gerek.
Türkiye: Stratejik ve ticari denge benim işim.
10- Deprem dayanışması…
AB: Türkiye'yle en zor anlarında dayanışma içinde olduk
Türkiye: Avrupa Birliği'nin katkısını olumlu olarak not ettik fakat bu aynı zamanda kurumsal kimliğiniz için bir sorumluluktu.
11- Avrupa'nın güvenliği…
AB: Güvenlik ve caydırıcılık açısından Türkiye, AB açısından vazgeçilmez önemde
Türkiye: AB, yeni açıkladığı güvenlik stratejisinde ve bütçesinde Türkiye'yi merkeze almalı, bazı üyelerin engellemelerini aşmalı. Yeni güvenlik mimarisi konjonktürel iş birliği değil uzun vadeli entegrasyonu Avrupa için de zorunlu kılıyor.