360 derecelik vizyonla dünyada ağırlığımızı koyacağız
Dünyanın altüst olduğu bir zaman diliminde Doğu'nun büyük güçlerinin buluştuğu Bişkek Zirvesi'nin dikkat çeken lideri Başkan Erdoğan'dı.
Özellikle Rusya Devlet Başkanı Putin'le görüşmesi nereye evirileceği kestirilemeyen Ukrayna-Rusya savaşı nedeniyle önemliydi ve ilgiyle izlendi. Arka planda neler konuşulduğu bilinmese de Başkan Erdoğan'ın görüşme sonrası söylediği; "Çok olumlu bir görüşme oldu" sözleri umut vericiydi.
'BATIYA SIRT ÇEVİRMİYORUZ'
Bişkek Zirvesi, birçok yönüyle bölgeyi ve dünyayı ilgilendiren bir zirve oldu. Zamanlaması da Türk dünyasının önemli merkezi alan Bişkek'te yapılması da anlamıydı. Aslında Şangay İşbirliği Teşkilatı, hem küresel hem de bölgesel anlamda birbiriyle rekabet eden Çin, Rusya, Hindistan, Kazakistan, Pakistan ve İran gibi birçok ülkeyi aralarındaki kritik sorunlara rağmen aynı masada buluşturmasıyla dikkat çekiyor. Şimdi bu birliğe başta Türkiye olmak üzere "diyalog ortağı" birçok ülke de katıldı. Türkiye'nin varlığı ise diğerlerinden çok çok farklı. Türkiye, NATO üyesi, AB'yle güçlü bağları var, Türk dünyasının motive edici gücü ve en son Mekke İttifakı ile bölgesel dengenin kilit ülkesi. Şangay İşbirliği Teşkilatı'nın üyesi olmasa da diyalog ortağı pozisyonuyla bile birliğe güç kattığı gibi orada bulunması dünya barışı adına da kıymetli.
Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'ten Ankara'ya dönerken Başkan Erdoğan, gazetecilerin hem bu zirveyle ilgili hem de Terörsüz Türkiye'deki gelişmeler ve Suriye'de olup bitenlere ilişkin sorularını cevapladı.
KARADENİZ'DE GÜVENLİK İÇİN İNSİYATİF ALINMALI
Yalnız Türk bayraklı veya Türk işletmecilerin kullandığı gemiler değil, Karadeniz'deki bütün sivil deniz taşımacılığının güvenliği bizim için önemli. Taraftar arasındaki mücadele, sivillerin ve ticari hayatın güvenliğini ortadan kaldıracak bir noktaya taşınmamalıdır. Bu nedenlerle çok daha geniş bir perspektifle hareket ediyoruz. Bu sorunu çözmemiz lazım. Çünkü artık verdiği zarar giderek katlanıyor. Karadeniz'de ticari deniz taşımacılığının güvenliğini kalıcı şekilde sağlayacak bir mekanizmaya ihtiyaç var. Şunu açıkça söylemek isterim ki, tahıl krizinin özellikle Afrika kıtasında yeniden baş gösterdiğini görüyoruz. Sorun daha da büyümeden inisiyatif alınmasında fayda var.
PUTİN DE SAVAŞTAN MEMNUN DEĞİL
Sayın Putin ile ikili bir görüşme yaptık. Çok çok samimi bir havada geçti. Birçok alanda Rusya ile önemli bir işbirliğimiz var. Türkiye, bölgemizdeki çatışmaların barışçıl noktadaki çözümünde roller üstleniyor. Özellikle Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşın bir an önce barışla neticelenmesi bizim de Sayın Putin'in de beklentisidir. Bu savaşın hem bölgemiz hem dünyamız, hem de taraflar için hayırlı bir sonuç doğurmadığı ortada. Peki bundan Putin memnun mu? Memnun değil. Bir an önce bu işin hayırlısıyla sonuçlanmasını o da bekliyor. Biz barış için elimizden geleni yapmaya hazır olduğumuzu Sayın Putin'e ifade ettik. Savaşın değil, barışın kazanacağı bir gerçek. Bunun için de her türlü gayreti göstermeye hazırız.
EN DOĞUDA VE EN BATIDAYIZ
Şanghay İşbirliği Teşkilatı'yla bizi birbirimize yaklaştıran önemli husus, paylaştığımız bölgesel sahiplenme kültürüdür. Zirvedeki hitapta bu hususa dikkat çektim. En batıdaki Asyalı ve en doğudaki Avrupalı ülke olarak bizimle aynı değerlere sahip her girişimin doğal parçası olmayı sürdüreceğiz.
TÜRKİYE'NİN DENGELİ İLİŞKİLERİ KÜRESEL SORUNLARA ÇÖZÜM BULUYOR
Bişkek Zirvesi, ülkemizin ekonomik, siyasi ve stratejik seçeneklerini çeşitlendirme iradesinin somut bir göstergesi olmuştur. Türkiye olarak, Şanghay İşbirliği Teşkilatı'na üye ülkelerle ikili düzeyde ticari ve ekonomik ilişkilere sahibiz. Çin'den Orta Asya'ya, Rusya'dan Güney Asya'ya uzanan geniş coğrafyada, Türkiye'nin ticari ve ekonomik açıdan büyük fırsatlar barındırdığını artık herkes görüyor. Teşkilatla ilişkilerimizde çok yönlü dış politika anlayışımızın yansıması olarak son yıllarda önemli ilerlemeler kaydedildi. Türkiye, hem Batı hem de Doğu ile dengeli ilişkiler geliştirebilen, bağlarını da bu ölçüde derinleştirebilen bir ülke. Türkiye'nin bu yaklaşımı, küresel sorunlara iş birliği ve etkin çok taraflılık temelinde çözüm bulma amacını da kuvvetlendiriyor. Şanghay İşbirliği Teşkilatı ile önümüzdeki süreçte ilişkilerin daha ileri seviyelere taşınması da bizim açımızdan mümkün. Şunun da altını özellikle çizmek isterim. Türkiye'nin teşkilata üyelik perspektifi, bir bloktan bir kopuş, Batı'ya sırt çevirme anlamına asla gelmez. Hedefimiz; 360 derecelik bir vizyonla kendi ağırlığımızı artırmaktır.
MEKKE'YE GİZLİ TEPKİ KOYANLAR VAR
(MEKKE İTTİFAKI'NA DAİR) İstanbul'da gerçekleştirilen toplantı çok çok önemli. Bu ittifakın ilk ve somut adımını atmak üzere Strateji, Siyaset ve Askeri Komitesi toplandı. Burada, bir an önce somut adımlar atılması yönündeki yaklaşımımıza binaen, teknik olarak yapılması gereken konuları ortaya koyduk. Bunların başında sekreteryanın kurulması ve işlerlik kazandırılması gerekiyor. Bu ittifaka açıktan tepki koyan çok az ülke var, ama gizliden tepki koyan ülkeler de mevcut. Özellikle Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye dengesi birçok aktörün açıktan bu ittifakı eleştirmesini zorlaştırıyor. Bu ittifak, bölgemizde istikrar ve güvenlik için kurulmuştur. Biz yolumuza kardeşlerimizle birlikte, güçlenerek devam edeceğiz.
KAAN'DAN VAZGEÇMEYİZ
Türkiye'nin F-35 programına tekrar dahil olması konusunda da görüşmelerimiz sürüyor. Amerika'daki süreçlerin bir an önce tamamlanmasıyla bu meselenin geride bırakılacağını düşünüyoruz. Tüm diplomatik çabalarımızı yürütürken KAAN'dan vazgeçmiyoruz. Kendi hava savunma sistemlerimizi geliştirmekten vazgeçmiyoruz. Aksine Türkiye'nin seçeneklerini artırıyoruz. İşte güçlü Türkiye budur. Güçlü Türkiye'nin yol haritası budur.
SURİYE'DE BİZ HAKLI ÇIKTIK, ABD'DE GERÇEĞİ GÖRDÜ
Suriye'nin terör örgütlerinin cirit attığı bir alan olamayacağını, buradaki istikrarsızlığın bütün bölgeye yayılabileceğini söyledik ve neticede haklı çıktık. Amerika da artık Suriye'nin gerçeklerinin farkına vardı. Suriye halkı çok ağır bedeller ödedi ama vatanlarına sahip çıktılar. Şimdi de bütün Suriye'yi inşa etmek için çalışıyorlar. Suriye'deki durum vizyonumuzun ne kadar doğru, Suriye politikamızın ne kadar gerçekçi olduğunu kanıtladı. Suriye'nin istikrarına giden yol, fitne tohumlarını temizlemekten geçer.
TERÖRSÜZ TÜRKİYE İÇİN MİLLETİN MAYASI TUTTU
Terörsüz Türkiye meselesine geniş perspektiften yaklaşıyoruz.Milletin kardeşliğini zedeleyen, toplumsal bütünleşmeyi yaralayan, terörün geçmişte oluşturduğu fay hatlarını yeniden harekete geçirme riski olan yaklaşımları hoş göremeyiz. Açıkçası, milletimizin bu tür tahriklere karşı ben bir direnç geliştirdiğini düşünüyorum. Bu süreci millet mayalamıştır ve maya da tutmuştur.
YASA ÖRGÜTÜN TASFİYESİYLE BAŞLAR
Terörsüz Türkiye sürecini bir takvim meselesinden öte bir hedef meselesi olarak görüyoruz. Olaya böyle bakacağız. Elbette devlet olarak bizim bir yol haritamız var, bir planımız, bir takvimlendirmemiz var. Meclis'in ortaya koyduğu güçlü mutabakatın önemli ve çok kıymetli. Yasanın uygulanmaya başlanması için ise örgütün fiilen silah bırakması ve tasfiye olması gerekir. Bu konuda tespit ve teyitlerin nasıl yapılacağı ise bellidir. Süreç adım adım ilerlemektedir. Süreç, bütün her şeyiyle dar kalıplara hapsedilmemiştir. Bu yönde de bir rahatlık söz konusudur. Meseleye devlet ciddiyetiyle yaklaşıyor ve adımlarımızı da buna göre atıyoruz. Milletimiz de Terörsüz Türkiye'ye desteğini ortaya koymuştur. Böylesi provokasyona açık süreçlerin çok uzamaması gerekir. Kararlılık içerisinde devam ediyoruz.
YUNANİSTAN'A ADALAR İÇİN NET UYARI: KİMSEYE HAKKIMIZI ÇİĞNETMEYİZ GEREĞİNİ YAPARIZ
(Yunanistan'ın gayriaskeri statüdeki Ege adalarını silahlandırmasına dair) Ne yapalım? Bize düşen nedir? Gereğini yapmak. Yunanistan'la biz iyi komşuluk temelinde yürüyelim diyoruz. Kara parçamızdan, şöyle Kaş'tan Yunanistan'a bir ses versek duyarlar değil mi? Ama biz her konuda samimi olduk. Yapıcı davranan taraf olduk. Fakat çoğu zaman iyi niyetimizin karşılığını göremedik. Bir defa Yunanistan'ın şunu artık anlaması lazım, Türkiye'nin, kimsenin toprağında gözü yoktur ancak kimseye de haklarını çiğnetmez. Uluslararası anlaşmaların hiçe sayılması ve bunların çiğnenmesi kimseye fayda sağlamayacaktır. Türkiye'nin serinkanlı ve sağduyulu yaklaşımını her kim bir acziyet olarak okuyorsa, açık söylüyorum, vahim bir hata yapıyor demektir. Yunanistan, girdiği bu yanlış yoldan dönmeli, gayriaskeri statüdeki adaları silahlandırmaktan vazgeçmelidir. Tarih, ibret alanlar için çok çok iyi bir yol göstericidir. Biz bölgemizde barış, güvenlik ve istikrar için çalışmaya devam edeceğiz.
