Akrep zehri tıbbi biyoteknolojiye kazandırılıyor: Hedef üç ülkeye ihracat

Elazığ'da faaliyet gösteren Scorpius Labs Akrep Yetiştiriciliği ve Zehir Sağım Tesisi, kuruluşunun ilk yılında bünyesindeki 5 bini aşkın akrepten elde ettiği zehrin ihracatı için çalışmalarını sürdürüyor.

Tesiste, halk arasında "kara akrep" olarak bilinen tescilli Androctonus turkiyensis türündeki akreplerden sağılan zehir, işlenerek tıbbi ve biyoteknolojik alanlarda ham madde olarak değerlendiriliyor.

TESİSTE 5 BİNDEN FAZLA AKREP BULUNUYOR

Biyolog ve veteriner hekim denetiminde işletilen tesiste 3 bin 500 anaç ile yaklaşık 2 bin yavru akrep bulunuyor.

Akrep sağım işlemi ortalama 15 ila 20 günde bir gerçekleştiriliyor. Elde edilen zehir, kullanım amacına göre sıvı veya soğuk zincirle taşınmaya uygun liyofilize, yani kristalize biçimde hazırlanıyor.

KANSER ARAŞTIRMALARI VE BİYOTEKNOLOJİDE KULLANILIYOR

Tesiste üretilen zehir; kanser araştırmaları ve ilaç üretimi, MS ve epilepsi gibi nörolojik hastalıklara yönelik ilaçlar, antibakteriyel, antiviral ve antifungal ilaçlar, biyoteknolojik enzim üretimi ile dermokozmetik ürünlerin içeriğinde kullanılıyor.

Ar-Ge faaliyetlerini üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarıyla yürüten tesis yönetimi, elde edilen ham maddenin ihracatı için Almanya, Fransa ve Singapur merkezli ilaç ve biyoteknoloji firmalarıyla görüşmelerini sürdürüyor.

Anlaşmaların sağlanması hâlinde tesisten ilk yurt dışı sevkiyatının yapılması planlanıyor.

"TESİSİMİZDE 5 BİNDEN FAZLA AKREP BULUNUYOR"

Tesisin mevcut kapasitesi ve yürütülen faaliyetler hakkında bilgi veren Scorpius Labs Yönetim Kurulu Başkanı Onur Şahin, tesisteki çalışmaları şöyle anlattı:

"Elazığ'da kurmuş olduğumuz Scorpius Labs bünyesinde akrep yetiştiriciliği ve zehir sağım tesisimiz bulunuyor. Tesisimizde 3 bin 500 anaç, 2 bine yakın yavru olmak üzere toplam 5 bin ile 5 bin 500 arasında akrep yer alıyor. Akrebimizin türü Androctonus crassicauda, yeni tescilli ismi ise Androctonus turkiyensis'tir. Tesisimizde ortalama 15-20 günde bir akrep sağım işlemi yapılıyor. Aynı zamanda akreplerimizin yemlemesi ve sulaması gerçekleştiriliyor. Bir biyolog ve bir veteriner hekimle faaliyetimizi sürdürüyoruz."

"YURT DIŞINDAKİ FİRMALARLA GÖRÜŞÜYORUZ"

Tesisin Elazığ'da kurulma nedenlerine ve ihracat hedefine değinen Şahin, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarıyla araştırma ve Ar-Ge çalışmaları yürüttüklerini söyledi.

Tesisin yalnızca ham madde üretimi yaptığını belirten Şahin, şunları kaydetti:

"Tesisimizi Elazığ'da kurmamızın amacı, Elazığ'ımızın iklim ve doğal kaynaklarının sürdürülebilir bir şekilde değerlendirilmesi, ayrıca tarım ve hayvancılığın yanı sıra biyoteknoloji alanında da tüm dünyaya kendisini göstermesi ve bu konuda çalışmalar yapmasıdır. Üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarıyla araştırma ve Ar-Ge çalışmalarımızı yapıyoruz. Tesisimiz yalnızca ham madde üretimi alanında faaliyet gösteriyor. Almanya, Fransa ve Singapur'daki firmalarla görüşme aşamasındayız. Firmalarla anlaşma sağlamamız durumunda Elazığ'dan yurt dışına ihracata başlayacağız."

KUYRUK VE KISKAÇ YAPISINDAKİ FARKLILIK

Biyolog Derya Aslan, tesiste çalışılan akrep türünün biyolojik özelliklerine ilişkin bilgi verdi.

Androctonus turkiyensis türünün özellikle Doğu ve Güneydoğu bölgeleri ile Suriye ve İran çevresinde görülen Androctonus cinsinden geldiğini belirten Aslan, Türkiye'deki akreplerin kuyruk ve kıskaç yapılarındaki farklılık nedeniyle yeni bir türün tescillendiğini söyledi.

ZEHİR SIVI VEYA KRİSTALİZE BİÇİMDE HAZIRLANIYOR

Tesiste Androctonus turkiyensis türü üzerinde çalışmaların sürdüğünü belirten Aslan, sağım işlemleri sonucunda elde edilen venomların, yani zehirlerin sıvı veya liyofilizasyon yöntemiyle kristalize biçimde hazırlandığını ifade etti.

Kristalize biçimin soğuk zincir yöntemiyle dünyanın farklı bölgelerine ulaştırılmasında avantaj sağladığını belirten Aslan, sıvı biçimdeki zehrin de birçok araştırmada kullanıldığını söyledi.

Aslan, akrep zehrindeki peptitlerin kanser araştırmaları ve ilaç üretiminin yanı sıra biyoteknolojik enzim üretiminde, dermokozmetik ürünlerde, mantar, virüs ve bakterilere karşı kullanılan ilaçlarda ve MS ile epilepsi gibi nörolojik hastalıklara yönelik ilaçların üretiminde değerlendirildiğini ifade etti.