Tarihi geçen her gıda çöp değil: TETT ve STT arasındaki o kritik fark

Market raflarında yer alan tarih bilgileri çoğu zaman tek bir uyarı gibi görülüyor. Ancak uzmanlara göre ambalaj üzerindeki her ifade aynı anlamı taşımıyor. Özellikle "son tüketim tarihi" ile "tavsiye edilen tüketim tarihi"nin karıştırılması hem sağlık riski oluşturuyor hem de milyonlarca ton gıdanın çöpe gitmesine neden oluyor.

Tüketicilerin büyük bölümü TETT ile son tüketim tarihini aynı sanıyor. (Fotoğraf: A Haber)

AMBALAJDAKİ İKİ TARİH FARKLI ANLAM TAŞIYOR

Gıda ürünlerinde yer alan tarih bilgileri ürünün yapısına göre değişiyor. "Son tüketim tarihi", özellikle kısa sürede bozulabilen ürünlerde kullanılıyor. Bu tarihin geçmesi durumunda ürünün tüketilmemesi gerekiyor.

"Tavsiye edilen tüketim tarihi" ya da kısa adıyla TETT ise ürünün en iyi kaliteyi koruduğu süreyi ifade ediyor. Uzmanlar, bu tarihin geçmesinin her zaman ürünün bozulduğu anlamına gelmediğini belirtiyor.

TETT bulunan bazı ürünler uygun koşullarda saklanırsa tüketilebiliyor. (Fotoğraf: AA)

SON TÜKETİM TARİHİ GEÇEN ÜRÜN NEDEN TÜKETİLMEMELİ?

Uzmanlara göre son tüketim tarihi bulunan ürünlerde sağlık riski daha yüksek. Bu ürünler arasında süt, yoğurt, taze et, tavuk ve bazı hazır gıdalar yer alıyor.

Son tüketim tarihi geçen ürünlerde:

• Bakteri oluşumu artabiliyor.
• Gıda zehirlenmesi riski ortaya çıkabiliyor.
• Ürünün güvenilirliği ortadan kalkabiliyor.

Son tüketim tarihi geçen ürünlerde sağlık riskinin arttığı belirtiliyor. (Fotoğraf: AA)

TETT GEÇEN ÜRÜN HER ZAMAN BOZUK MU?

Uzmanların dikkat çektiği asıl konu ise TETT ibaresi taşıyan ürünler. Çünkü bu tarih, ürünün tat, koku ve kıvam gibi özelliklerini en iyi seviyede koruduğu dönemi gösteriyor.

Eğer ürün uygun koşullarda saklandıysa;

• Ambalajında şişme yoksa
• Görünümünde bozulma oluşmadıys
• Kokusunda farklılık hissedilmiyorsa

ürün belirli bir süre daha tüketilebiliyor.

Ambalajdaki küçük detaylar hem sağlık hem bütçe açısından önem taşıyor. (Fotoğraf: A Haber)

HANGİ ÜRÜNLERDE TETT KULLANILIYOR?

TETT ibaresi daha çok dayanıklı gıdalarda yer alıyor. Bu ürünler uzun süre saklanabildiği için kalite kaybı yaşansa bile her zaman sağlık riski oluşturmuyor.

En sık kullanılan ürünler şöyle sıralanıyor:

Dayanıklı gıdalarda yer alan TETT ibaresi çoğu zaman yanlış anlaşılıyor. (Fotoğraf: A Haber)

YANLIŞ YORUMLANAN TARİHLER GIDA İSRAFINI ARTIRIYOR

Uzmanlar, tarih bilgilerinin yanlış yorumlanmasının ciddi bir israf oluşturduğunu belirtiyor. Özellikle TETT ibaresi bulunan ürünlerin doğrudan çöpe atılması hem ekonomik kayba hem de çevresel zarara neden oluyor.

Paylaşılan verilere göre gıda israfı, toplam sera gazı emisyonlarının yaklaşık yüzde 10'unu oluşturuyor. Bu nedenle uzmanlar, tüketicilerin ambalaj üzerindeki bilgileri doğru okumasının büyük önem taşıdığı görüşünde.

Tüketicilerin ambalaj üzerindeki ibareleri bilinçli şekilde değerlendirmesi gerekiyor. (Fotoğraf: AA)

ALIŞVERİŞTE VE SAKLAMADA DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

Son tüketim tarihi ile TETT arasındaki fark öğrenilmeli.

• Ürünlerin saklama koşulları kontrol edilmeli.
• Ambalajda şişme, sızıntı veya bozulma olup olmadığına bakılmalı.
• Koku ve görünüm değişikliği olan ürünler tüketilmemeli.
• Özellikle et ve süt ürünlerinde son tüketim tarihi dikkate alınmalı.