Lassa ateşi nedir, belirtileri neler? İnsandan insana bulaşır mı?

Hayvandan insana geçen viral enfeksiyonlar arasında yer alan Lassa ateşi, erken müdahale edilmediğinde ağır sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Uzmanlara göre hastalık bazı kişilerde hafif belirtilerle atlatılırken, ağır vakalarda iç kanama ve çoklu organ yetmezliği görülebiliyor.

NİJERYA'DA CAN KAYBI ARTIYOR

Son açıklanan verilere göre Nijerya'da bu yıl Lassa ateşi nedeniyle yaşamını yitirenlerin sayısı 190'a yükseldi.

Hastalık ilk kez 1969 yılında Nijerya'nın Lassa bölgesinde ortaya çıkan salgın sonrası tanımlandı. O tarihten bu yana özellikle Batı Afrika ülkelerinde her yıl binlerce kişiyi etkileyen ciddi bir halk sağlığı sorunu olarak değerlendiriliyor.

Batı Afrika’da yayılan Lassa ateşi vakalarındaki artış sağlık otoritelerini alarma geçirdi. (Fotoğraf: A Haber Foto Arşiv)

LASSA ATEŞİ NEDİR?

Lassa ateşi, Arenaviridae ailesine ait Lassa virüsünün neden olduğu zoonotik bir hastalık olarak tanımlanıyor. Virüsün doğal taşıyıcısı ise "Mastomys natalensis" adı verilen çok memeli sıçan türü.

Bu kemirgenler virüsü taşımasına rağmen hastalanmıyor ancak idrar ve dışkılarıyla çevreye yaymaya devam ediyor. İnsanlara bulaş ise çoğunlukla kirlenmiş gıda, yüzey teması veya solunum yoluyla gerçekleşiyor.

Sağlık Bakanlığı'nın paylaştığı bilgilere göre özellikle savana ve ormanlık alanlarda yaygın görülen bu kemirgenler, evlere ve gıda depolarına kolaylıkla yerleşebiliyor.

Lassa ateşi, erken müdahale edilmediğinde ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. (Fotoğraf: A Haber Foto Arşiv)

VİRÜS NASIL BULAŞIYOR?

Lassa ateşinin yayılmasında iki temel bulaş yolu öne çıkıyor.

İlk bulaş şekli, enfekte kemirgenlerin idrar ve dışkılarıyla temas eden yiyeceklerin tüketilmesi veya bu partiküllerin solunmasıyla gerçekleşiyor.

İkinci ve daha riskli bulaş yolu ise insandan insana geçiş olarak gösteriliyor. Özellikle:

• Kan teması
• Vücut sıvıları
• Kontamine tıbbi ekipmanlar
• Koruyucu ekipman kullanılmayan hastane ortamları

virüsün yayılmasında büyük rol oynuyor.

Hastalığın ağır vakalarında çoklu organ yetmezliği ve iç kanama görülebiliyor. (Fotoğraf: A Haber Foto Arşiv)

BELİRTİLER İLK AŞAMADA GRİPLE KARIŞTIRILABİLİYOR

Lassa ateşinin belirtileri genellikle virüsle temas sonrası 1 ila 3 hafta içinde ortaya çıkıyor. Ancak vakaların büyük bölümünde semptomlar hafif ilerlediği için hastalık ilk etapta fark edilmeyebiliyor.

En sık görülen belirtiler şöyle sıralanıyor:

1. Yüksek ateş
2. Halsizlik ve kırgınlık
3. Şiddetli baş ağrısı
4. Boğaz ağrısı
5. Kas ve eklem ağrıları
6. Bulantı ve kusma
7. İshal

İleri evrelerde ise tablo ağırlaşabiliyor. Özellikle diş eti, burun ve iç organ kanamaları, solunum sıkıntısı, yüzde şişme ve nörolojik komplikasyonlar görülebiliyor.

Virüsün insandan insana bulaşabilmesi salgın riskini artıran en önemli faktörlerden biri olarak gösteriliyor. (Fotoğraf: A Haber Foto Arşiv)

İŞİTME KAYBI EN YAYGIN KOMPLİKASYONLARDAN BİRİ

Lassa ateşinin en dikkat çekici komplikasyonlarından biri işitme kaybı.

Hastalığı geçiren kişilerin yaklaşık üçte birinde farklı seviyelerde işitme kaybı oluşabiliyor. Bazı vakalarda bu durum kalıcı hale gelebiliyor.

Araştırmalar, işitme kaybının yalnızca ağır hastalarda değil, hafif seyreden vakalarda da görülebildiğini ortaya koyuyor.

ÖLÜM ORANI AĞIR VAKALARDA YÜKSELİYOR

Genel ölüm oranı düşük görünse de ağır seyreden vakalarda risk ciddi şekilde artıyor.

Sağlık Bakanlığı verilerine göre hastaneye yatırılan ağır vakalarda ölüm oranı yüzde 15 ila 20 seviyelerine çıkabiliyor. Özellikle hamileliğin son dönemindeki kadınlarda risk çok daha yüksek seyrediyor.