Yaşlanma karşıtı en keyifli yöntem: Haftada 1 kez gitmek yetiyormuş!
Kanada'da bazı doktorların hastalarına müze ziyareti "reçete" etmesi yıllar önce dikkat çekmişti. Şimdi İngiltere'den gelen yeni araştırma, sanatla düzenli olarak ilgilenmenin biyolojik yaşlanmayı yavaşlatabileceğini ortaya koydu. Üstelik etkisi egzersizle yarışıyor.
Bir tabloya uzun uzun bakmak, bir sergide dolaşmak ya da müzikle vakit geçirmek sadece ruhu dinlendirmiyor olabilir. İngiltere'de yapılan geniş kapsamlı bir araştırma, sanat ve kültürel etkinliklerin insan bedeninde yaşlanma hızını yavaşlatabileceğini gösterdi. Bilim insanlarına göre sanat, stres ve iltihap seviyelerini azaltarak sağlıklı yaşlanmaya katkı sağlıyor.
HAFTALIK SANAT ETKİNLİĞİ SONUÇ VERDİ
Londra Üniversitesi Koleji'nde (UCL) görev yapan araştırmacılar, İngiltere'de yaşayan 3 bin 500'den fazla yetişkinin sağlık verilerini inceledi. Çalışmada katılımcıların hem biyolojik yaşlanma düzeyleri hem de sanat ve kültürel etkinliklere ne kadar sık katıldıkları değerlendirildi.
Araştırmaya göre haftada en az bir kez sanat veya kültür etkinliğiyle ilgilenen kişilerde yaşlanma belirtileri daha yavaş ilerledi. Bilim insanları bu etkinin bazı ölçümlerde düzenli egzersize yakın sonuçlar verdiğini belirtti. Çalışmanın kıdemli yazarı epidemiyolog Feifei Bu, sanatın sağlık üzerindeki etkisinin artık yalnızca psikolojik değil, biyolojik düzeyde de gözlemlendiğini söyledi.
HANGİ AKTİVİTELER İNCELENDİ
Araştırmada yalnızca müze gezileri değerlendirilmedi. Günlük hayatın içinde yer alan birçok kültürel aktivite çalışma kapsamına alındı. Araştırmada yer alan bazı etkinlikler şu şekilde:
- Müze ve kütüphane ziyaretleri
- Sanat galerileri ve sergiler
- Resim yapmak
- El işi faaliyetleri
- Şarkı söylemek
- Dans etmek
- Kültürel gösterilere katılmak
"BİYOLOJİK YAŞ" NEDEN ÖNEMLİ?
Araştırmada "epigenetik saat" adı verilen ölçüm yöntemleri kullanıldı. Bu sistemler, insanların takvim yaşından çok bedenin ne kadar hızlı yaşlandığını anlamaya çalışıyor. Yani 50 yaşındaki iki kişinin biyolojik yaşı aynı olmayabiliyor. Uyku düzeni, stres, beslenme, hareket seviyesi ve sosyal yaşam gibi faktörler bu süreci doğrudan etkileyebiliyor.
Araştırmada kullanılan ölçümlerden biri olan "DunedinPACE" modeli, yaşlanma hızını değerlendirdi. Sonuçlara göre:
| Sanat etkinliği sıklığı | Yaşlanma hızındaki değişim |
|---|---|
| Yılda birkaç kez | Yaklaşık %2 daha yavaş |
| Aylık katılım | Yaklaşık %3 daha yavaş |
| Haftalık katılım | Yaklaşık %4 daha yavaş |
Bir başka ölçüm yöntemi olan "PhenoAge" ise sanatla düzenli ilgilenen kişilerin biyolojik olarak ortalama bir yıl daha genç göründüğünü ortaya koydu.
MÜZELER NEDEN İYİ HİSSETTİRİYOR?
Bilim insanları bu soruya kesin bir yanıt vermese de bazı güçlü ihtimaller üzerinde duruyor. Sanat etkinlikleri:
- Zihni günlük stresten uzaklaştırıyor.
- Sosyal etkileşimi artırıyor.
- Duygusal rahatlama sağlıyor.
- Beyni aktif tutuyor.
- Yalnızlık hissini azaltıyor.
