Ramazan’a hazırlık ayı Şaban ne zaman? 2026 Diyanet resmi tarih

İslam dünyasında manevi hazırlığın ve iç muhasebenin simgesi olan mübarek üç ayların ikincisi Şaban ayının başlangıç tarihi, 2026 yılı için Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından yayımlanan Dini Günler Takvimi ile kesinlik kazandı. Ramazan-ı Şerif'e giden yolda önemli bir durak olarak kabul edilen Şaban ayı, Müslümanlar için ibadet, tövbe ve arınma ikliminin yoğunlaştığı müstesna bir zaman dilimi olarak öne çıkıyor.

ŞABAN AYI NE ZAMAN BAŞLIYOR?

Diyanet İşleri Başkanlığı'nın 2026 yılı Dini Günler Takvimi'ne göre Şaban ayı, 20 Ocak 2026 Salı günü başlıyor. Hicrî takvime göre yılın sekizinci ayı olan Şaban, Receb ayından sonra, Ramazan ayından önce idrak ediliyor. Manevi hazırlık ayı olarak kabul edilen bu mübarek dönem, Ramazan'a ruhen ve bedenen hazırlanmak isteyenler için önemli bir fırsat sunuyor.

BERAT KANDİLİ HANGİ GÜNE DENK GELİYOR?

Şaban ayının en mühim gecelerinden biri olan Berat Kandili, ayın 15. gecesinde idrak ediliyor. 2026 yılında Berat Kandili, 2 Şubat Pazartesi gecesine denk geliyor. İslam inancında bağışlanma, af ve rahmet gecesi olarak bilinen Berat Kandili, Şaban ayına ayrı bir değer katıyor.

ŞABAN AYININ ANLAMI VE KÖKENİ

Şaban ayı, "dağılmak, ayrılmak" anlamına gelen "şa'b" kökünden türemiştir. Receb ayından sonra, Ramazan'dan önce yer alması nedeniyle Müslümanların ibadetlerini artırarak Ramazan'a hazırlandıkları bir geçiş dönemi olarak kabul edilir. Bu yönüyle Şaban ayı, manevi bir hazırlık ve farkındalık süreci olarak görülür.

ŞABAN AYININ FAZİLETİ VE İSLAM'DAKİ YERİ

Şaban ayı, Peygamber Efendimiz'in (SAV) ibadet hayatında ayrı bir yere sahiptir. Hadis-i şeriflerde, Resulullah'ın (SAV) Ramazan ayı dışında en çok orucu Şaban ayında tuttuğu rivayet edilmektedir. Bu ayda yapılan ibadetlerin, özellikle nafile oruçların ve duaların büyük sevaplara vesile olduğu ifade edilir.

Nesâî'de yer alan bir rivayette, Üsâme bin Zeyd (RA) şöyle anlatır:

"Ya Resulallah! Senin, Şaban ayında tuttuğun orucu başka bir ayda tutmadığını gördüm" dedim. Şöyle buyurdu: "Şaban, Receb ile Ramazan arasında insanların gafil bulunduğu ve amellerin, alemlerin Rabbi olan Allah azze ve celleye yükseldiği aydır. Ben de amelimin (Allah Teala'ya) oruçlu olduğum halde yükselmesini seviyorum."

Bu rivayet, Şaban ayının ibadet açısından ne denli kıymetli olduğuna işaret etmektedir.

BERAT KANDİLİ'NİN ÖNEMİ VE FAZİLETLERİ

Şaban ayının ortasında yer alan Berat Kandili, affın ve ilahi rahmetin tecelli ettiği mübarek gecelerden biri olarak kabul edilir. Peygamber Efendimiz (SAV), bu geceye dair şöyle buyurmuştur:

"Şaban ayının yarısı Berat Gecesi gelince; gecesini namazla, gündüzünü oruçla geçiriniz. Şüphesiz ki Allah, o gece güneşin batmasıyla dünya göğüne iner ve şöyle buyurur."Benden af dileyen yok mu? Onu affedeyim! Rızık isteyen yok mu? Ona rızık vereyim! Şifa dileyen yok mu? Ona şifa vereyim!"
(İbn Mâce)

İslam âlimleri, Berat Kandili'nin dua, istiğfar, namaz ve Kur'an tilavetiyle değerlendirilmesini tavsiye etmektedir.

DUALARIN GERİ ÇEVRİLMEDİĞİ MÜBAREK GECELERDEN BİRİ

İslam kaynaklarında, bazı gecelerin dua açısından özel bir yere sahip olduğu bildirilmiştir. Bu geceler arasında Şaban ayının ortasında yer alan Berat Gecesi de bulunmaktadır. Beyhakî'nin rivayet ettiği bir hadiste şöyle buyurulmuştur:

"Beş gece vardır ki onlarda yapılan dualar geri çevrilmez. Receb'in ilk (cuma) gecesi, Şaban'ın ortasında bulunan gece, cuma gecesi, Ramazan Bayramı ve Kurban Bayramı geceleridir."

Bu rivayet, Şaban ayının ve özellikle Berat Kandili'nin manevi değerini bir kez daha gözler önüne sermektedir.

RAMAZAN'A AÇILAN MANEVİ KAPI: ŞABAN AYI

Şaban ayı, Müslümanlar için yalnızca bir takvim ayı değil; aynı zamanda kalbin arındığı, niyetlerin tazelendiği ve Ramazan'a hazırlığın derinleştiği bir zaman dilimidir. Bu ayda yapılan ibadetlerin, edilen duaların ve gösterilen hassasiyetin Allah katında karşılıksız kalmayacağına inanılır.

Üç ayların ikincisi olan Şaban, Berat Kandili gibi müstesna bir geceyi içinde barındırmasıyla da İslam âlemi için büyük bir ehemmiyet taşımaktadır. Manevi iklimi derinleştiren bu mübarek ay, Ramazan-ı Şerif'e giden yolda gönüller için güçlü bir hazırlık vesilesi olmaya devam ediyor.