Güneş'in geleceğiyle ilgili şok eden keşif! Tehdit altında mı? Çift yıldız ölümü bilim dünyasını şaşırttı
Gökyüzünde nadir görülen kozmik olaylardan biri olan çift süpernova patlaması, bilim insanlarının dikkatini çekti. Avrupa Güney Gözlemevi'nin Çok Büyük Teleskop'u (VLT) ile gözlemlenen SNR 0509-67.5 süpernova kalıntısında yapılan araştırmalarda tek bir yıldızın iki kez patladığına dair güçlü kanıtlar bulundu. Bu keşif evrende süpernova patlamalarının karmaşık dinamiklerini anlamamızda önemli bir adım olarak görülüyor.
Araştırmayı yöneten New South Wales Canberra Üniversitesi'nden doktora öğrencisi Priyam Das'ın belirttiğine göre, bu tür patlamalar ancak çift yıldız sistemlerinde mümkün olabiliyor. Normalde yıldızlar, yaşamlarının sonuna yaklaşırken beyaz cüceye dönüşür ve nispeten sakin bir sona erişir. Ancak çift yıldızlarda beyaz cüce, komşusundan helyum gazı çekerek çevresinde ince bir gaz kabuğu oluşturabiliyor.
Bu kabuk belirli bir kritik yoğunluğa ulaştığında tutuşuyor ve ilk patlama gerçekleşiyor. İlk patlamanın yarattığı şok dalgası yıldızın çekirdeğine geri dönerek ikinci, çok daha güçlü patlamayı tetikliyor. Araştırmacılar, SNR 0509-67.5 kalıntısında iki ayrı kalsiyum kabuğu tespit etti; bu da çift patlama modelini destekleyen somut bir delil olarak gösteriliyor.
Güneşimize Böyle Bir Son Gelir mi?
Uzmanlar bu ihtimalin oldukça düşük olduğunu vurguluyor. Çünkü Güneş tek başına bir yıldız ve yanında beyaz cüce gibi bir eş yıldız yok. Ayrıca Güneş'in kütlesi, bu tür süpernova patlamalarını tetiklemek için yeterli değil. Güneş'in yaşam döngüsü, önce yaklaşık 5 milyar yıl içinde kızıl dev aşamasından geçip beyaz cüceye dönüşmekle sona erecek. Zamanla soğuyup ışığını kaybederek kara cüce haline gelmesi bekleniyor.
Tip Ia Süpernovalarının Evrende Önemi
Bu keşif, sadece kozmik bir merak konusu değil. Tip Ia süpernovalar, evrende mesafe ölçümünde kullanılan en güvenilir araçlardan biri olarak kabul ediliyor. 1998 yılında bu tür süpernovalar sayesinde evrenin hızla genişlediği ortaya çıkarıldı. Bu buluş 2011 yılında Nobel Fizik Ödülü ile ödüllendirildi.
Ayrıca bu patlamalar sırasında bol miktarda demir ve diğer ağır elementler oluşuyor. Yani dünyadaki ve vücudumuzdaki temel elementlerin kaynağında bu tür yıldız patlamalarının önemli bir rolü olduğu düşünülüyor.