Firavunların 3 bin yıllık “daksil” sırrı: Hatalarını böyle gizlemişler
Antik Mısır'da hazırlanan bir Ölüler Kitabı papirüsünde yapılan analizler, sanatçıların hataları gizlemek için özel bir pigment karışımı kullandığını ortaya çıkardı. Kalsit, huntit ve zehirli orpiment içeren bu formül, çakal başlı bir tanrının çizimindeki hatayı kapatmak için kullanıldı
Bugün bir kelimeyi silmek ya da bir çizimi düzeltmek birkaç saniye sürüyor. Ancak binlerce yıl önce yaşayan yazıcılar ve sanatçılar için bu kadar kolay değildi. Yeni bir araştırma, Antik Mısırlı sanatçıların hataları gizlemek için düşündürücü bir yöntem geliştirdiğini ortaya koydu.
📜 KRALİYET KATİBİ RAMOSE İÇİN HAZIRLANMIŞTI
Keşif, M.Ö. 1278 civarında yaşayan kraliyet katibi Ramose için hazırlanan Ölüler Kitabı kopyasında ortaya çıktı. Antik Mısır'da bu kitaplar, ölen kişinin öteki dünyaya güvenli geçişini sağlamak için hazırlanıyordu. Papirüslerde büyüler, sahneler ve dini tasvirler yer alıyordu. İncelenen sahnede dikkat çeken figürler şunlardı:
➔Beyaz giysiler içindeki bir katip
➔Çakal başlı bir tanrı figürü
➔Siyah boyayla çizilmiş detaylı bir baş tasviri
Ancak araştırmacıların dikkatini çeken başka bir ayrıntı vardı. Çakalın gövdesinin iki yanında yer alan kalın beyaz şeritler.
🎨 ÇİZİMDE SONRADAN YAPILAN DEĞİŞİKLİK
Mısırolog Helen Strudwick'e göre bu beyaz şeritler çizim tamamlandıktan sonra eklendi. Amaç, çakal figürünü daha ince göstermekti. Yani sanatçı bitmiş çizimdeki oranı değiştirmeye çalışmıştı. Strudwick bu durumu şu sözlerle anlatıyor:
"Sanki biri çizime bakıp bu çakal çok şişman olmuş, biraz zayıflatın demiş gibi."
Araştırmacılar kızılötesi fotoğrafçılık tekniğini kullanarak beyaz boyanın altını inceledi. Böylece figürün ilk çizildiğinde daha iri olduğu açıkça ortaya çıktı.
⚗️ ZEHİRLİ AMA USTACA HAZIRLANMIŞ FORMÜL
Yapılan analizler, bu düzeltme pigmentinin oldukça dikkat çekici bir karışım olduğunu gösterdi. Karışımın içinde şu mineraller yer alıyordu:
Kalsit
Huntit
Orpiment (Kral Sarısı)
Kalsit ve huntit beyaz kristallerden oluşuyordu. Bu maddeler boyanın daha kapatıcı olmasını sağlıyordu. Böylece siyah boya tamamen örtülebiliyordu.
Karışımdaki en dikkat çekici madde ise orpimentti. Bu mineral oldukça zehirli olmasına rağmen estetik bir amaçla kullanılmıştı. Sanatçı, beyaz pigmentin papirüsün krem rengiyle uyumlu görünmesini istemişti. Böylece yapılan düzeltme gözle fark edilmez hale geliyordu.
🧩 20 METRELİK PARŞÖMENİN HİKAYESİ
Bu papirüs ilk olarak 1922 yılında Mısır'daki bir mezarda bulundu. Ancak eser tek parça halinde değildi. Parşömen yüzlerce küçük parça halinde ortaya çıkarıldı ve uzun yıllar boyunca depolarda saklandı. Uzmanlar ancak 2006 yılında bu parçaları birleştirerek eseri yeniden oluşturabildi. Birleştirildiğinde ortaya çıkan tablo oldukça etkileyiciydi:
➔Papirüsün toplam uzunluğu 20 metrenin üzerindeydi
➔İçinde çok sayıda sahne ve büyü metni bulunuyordu
➔Ramose'un öteki dünyaya yolculuğunu anlatan ritüeller yer alıyordu